Συνεχης ενημερωση

    Δευτέρα, 20-Σεπ-2021 00:04

    Γιατί είναι τόσο αδιάφοροι οι Ρώσοι για τις εκλογές;

    Ρωσια κορονοιος
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Andrei Kolesnikov

    Η σημασία των κοινοβουλευτικών εκλογών στη Ρωσία το προηγούμενο Σαββατοκύριακο, είναι γενικώς είτε υπερβολικά υπερεκτιμημένη είτε σοβαρά υποτιμημένη. Από τη μια πλευρά, σίγουρα δεν θα μπορέσουν να αλλάξουν τίποτα σχετικά με τη μορφή και την ουσία του πολιτικού συστήματος στο οποίο "τα πάντα αποφασίζονται εκ των προτέρων”, όπως θα απαντούσε ο οποιοσδήποτε αυτές τις ημέρες στη Ρωσία. Από την άλλη πλευρά, οι εκλογές γίνονται για έναν λόγο και όχι απλώς επειδή τις υπαγορεύει το Σύνταγμα. Το αδιάφορο κοινό θα μπορούσε εύκολα να πειστεί να ακυρωθούν οι δαπανηρές εκλογές, όπως ακριβώς συναίνεσε στις συνταγματικές αλλαγές το περασμένο έτος, που ενδεχομένως θα επιτρέψουν στον πρόεδρο Πούτιν να παραμείνει στην εξουσία μέχρι το 2036.

    Είναι το ρωσικό καθεστώς αντί του λαού, που χρειάζεται τις εκλογές. Χρησιμεύουν για την επικύρωση της νομιμότητας του καθεστώτος και επίσης διατηρούν τη λεγόμενη πλειοψηφία σχετικά κινητοποιημένη.

    Οι κοινοβουλευτικές εκλογές δεν αφορούν στο rotation της εξουσίας ουτε καν στον ανασχηματισμό της Δούμα. Δεν αφορούν σε πολιτική εκπροσώπηση: μεγάλα τμήματα του εκλογικού σώματος δεν εκπροσωπούνται στο ρωσικό κοινοβούλιο, από τη στιγμή που λειτουργεί μόνο ως αντιπροσωπευτικό σώμα για επιλεγμένες ελίτ και ομάδες.

    Οι εκλογές αφορούν στην στήριξη του προέδρου και του συστήματος του. Αυτό που συνέβη στις εκλογές της 17-19ης Σεπτεμβρίου, είναι περισσότερο μια ψήφος εμπιστοσύνης στον Πούτιν και στο καθεστώς του, όπως οι προεδρικές εκλογές του 2018 και το συνταγματικό δημοψήφισμα του 2020.

    Είναι ένα είδος κρατικής θεραπείας: ο στόχος πίσω από τις εκλογές είναι να δείξουν στο μεγαλύτερο μέρος του εκλογικού σώματος, το οποίο φαινομενικά έχει ολοένα και λιγότερους λόγους για να ενοποιηθεί εν μέσω αυξημένης δυσαρέσκειας με την κατάσταση στη χώρα, ότι βρίσκονται ακόμη στην πλειοψηφία και εξακολουθούν να υποστηρίζουν τον Πούτιν. Αμφιβάλλετε ότι οι φίλοι σας, οι γείτονες και οι συνεργάτες θα εξακολουθούν να συσπειρώνονται πίσω από το καθεστώς; Αλλά δείτε: εσείς και οι συμπατριώτες σας ψήφισαν τον Πούτιν, το reset στο δικαίωμα εκλογής του ως πρόεδρι, και το κόμμα του. Και από τη στιγμή που η πλειοψηφία είναι ακόμη εδώ, θα ήταν συνετό να συμμετάσχουν σε αυτή αντί να ονειρεύονται να την αλλάξουν, πόσο μάλλον να ταχθούν στο πλευρό των διωκόμενων και καταπιεσμένων, που αποτελούν μειονότητα.

    Λιγότεροι άνθρωποι αντιτίθενται ανοιχτά στο καθεστώς παρά το υποστηρίζουν ενεργά, αλλά το μεγαλύτερος μέρος του εκλογικού σώματος είναι μια απαθής πλειοψηφία που προσαρμόζεται εύκολα σε οποιαδήποτε κατάσταση που είναι δεδομένη. Η κύρια ανησυχία τους είναι να έχουν σταθερή δουλειά και εισόδημα. Τα έκτακτα κοινωνικά επιδόματα που έχουν στόχο να αγοράσουν την αφοσίωση των ψηφοφόρων πριν από τις εκλογές, είναι ένα "συν”, αν και αυτές οι οικονομικές ενισχύσεις έχουν μικρή μακροχρόνια επίπτωση, από τη στιγμή που η πλειοψηφία τις βλέπει ως υποχρέωση του κράτους παρά σας πράξη γενναιοδωρίας.

    Οι εκλογές αποκαλύπτουν δύο πατερναλιστικές τάσεις. Μία από ψηλά, στην οποία το καθεστώς λέει στον λαό να πάρει τα λεφτά, να ψηφίσει και να έχει το κεφάλι κάτω, και θα λάβει και άλλα λεφτά την επόμενη φορά. Και μία από χαμηλά, από τον λαό, που είναι πιο πρόθυμος να ψηφίσει αυτούς που έχουν λεφτά και πόρους. Δεν έχει νόημα να υποστηρίξει εκείνους που δεν έχουν τίποτα.

    Αυτό εξηγεί γιατί τα εξαθλιωμένα τμήματα του ρωσικού πληθυσμού -εκείνα που βρίσκονται κάτω από τη μεσαία τάξη- ψηφίζουν το καθεστώς. Το δημόσιο είναι η μόνη πηγή τους για λεφτά και σε πολλές περιπτώσεις, και για εργασία. Το κράτος διαδραματίζει έναν όλο και μεγαλύτερο ρόλο στη ρωσική οικονομία. Όσο περισσότεροι άνθρωποι εξαρτώνται από το κράτος, τόσο πιο πρόθυμοι είναι να ψηφίσουν τον εργοδότη τους και το χέρι που τους ταΐζει.

    Η ρωσική αυταρχική διακυβέρνηση εξαρτάται από την εξάρτηση και την προκαθορισμένη υπακοή του λαού από το καθεστώς, καθώς και από την αδιαφορία του. Ασφαλώς, βρώμικα παιχνίδια και παραποιήσεις θα υπάρξουν επίσης στο παιχνίδι των εκλογών: ήταν ήδη ξεκάθαρα ορατά στην τωρινή προεκλογική εκστρατεία. Αλλά το βασικό μέσο της κυβέρνησης είναι ακόμη η κινητοποίηση όσων εξαρτώνται από το δημόσιο, ασκώντας διοικητικές ή εταιρικές πιέσεις να ψηφίσουν.

    Με βάση αυτό το σενάριο, αντιμέτωποι με την απειλή της απόλυσης ή άλλης οικονομικής ή διοικητικής ποινής, οι εργαζόμενοι πρέπει να αναφέρουν στους ανωτέρους τους τι ψήφισαν. Ασφαλώς, οι εργαζόμενοι θα μπορούσαν πάντα να ψηφίσουν κάτι άλλο από το κυβερνών κόμμα της Ενωμένης Ρωσίας. Αλλά πολλοί από αυτούς είναι πεπεισμένοι ότι οι ανώτεροί τους μπορούν να παρακολουθούν ποιον ψηφίζουν, και έτσι τείνουν να ενεργούν πολύ προσεκτικά.

    Όπως και σε άλλες πρόσφατες ρωσικές εκλογές, αυτές οι εκλογές στη Δούμα είναι βέβαιο ότι θα έχουν και "έξυπνες” ψήφους, μια πρωτοβουλία του ακτιβιστή της αντιπολίτευσης Αλεξέι Ναβάλνι να ψηφίσουν οποιονδήποτε ισχυρό υποψήφιο από οποιοδήποτε κόμμα που δεν είναι μέλος της Ενωμένης Ρωσίας. Μια σημαντική απόχρωση αυτής της τακτικής ψηφοφορίας είναι ότι η ψήφος για ένα δήθεν εναλλακτικό κόμμα, όπως οι Κομμουνιστές, που έχουν έρθει να αντικαταστήσουν την επιλογή "εναντίον όλων” στην κάλλη, είναι και πάλι μια ψήφος για την κυβέρνηση. Ασφαλώς, το ρωσικό κομμουνιστικό κόμμα δεν αποτελεί μέρος της προεδρικής διακυβέρνησης, αλλά χρειάζεται να είναι σχετικά πιστό στο καθεστώς για να επιβιώσει. Επομένως, μια ψήφος υπέρ του λεγόμενου κόμματος της αντιπολίτευσης, είναι στην πραγματικότητα άλλη μια ψήφος για το καθεστώς.

    Και τα τέσσερα κόμματα της αντιπολίτευσης είναι σημαντικοί παράγοντες για τη διατήρηση του αυταρχικού πολιτικού συστήματος και της προσωπικής εξουσίας του Πούτιν. Υποκρινόμενοι ότι αποτελούν επιλογή και ότι στηρίζουν τη δημοκρατία, διατηρούν το εκλογικό σώμα -είτε αριστερό είτε συντηρητικό- υπό τον κυβερνητικό έλεγχο και το αποτρέπουν από το να ασχοληθεί με ανεπιθύμητη πολιτική δραστηριότητα.

    Η "έξυπνη ψήφος” είναι απλώς ένας τρόπος να δείξει στην Ενωμένη Ρωσία ότι η αντιπολίτευση είναι τουλάχιστον σε θέση να διασπάσει τις ψήφους. Δείχνει στους ψηφοφόρους ότι αυτό το πανίσχυρο και φαινομενικά ανίκητο σύστημα μπορεί να έχει αδυναμίες. Αλλά σαν τακτική, δεν περιλαμβάνει καμία πραγματική πολιτική επιλογή και ευνοεί τα αποτελέσματα έναντι των αξιών. Εάν ένας φιλοδημοκράτης ψηφοφόρος ήθελε να ψηφίσει με βάση τις ιδεολογικές του προτιμήσεις, θα ψήφισε το φιλελεύθερο κόμμα Yabloko, για παράδειγμα, όχι έναν Κομμουνιστή υποψήφιο, ακόμη κι αν αυτός ο κομμουνιστής υποψήφιος χρησιμοποιεί απλώς το κόμμα ως εφαλτήριο για να μπει στη Δούμα.

    Μετά τις εκλογές, δεν πρόκειται να υπάρξουν διαδηλώσεις, καθώς αντιπολίτευση και κοινωνία είναι αποθαρρυνμένοι. Δεν είναι το 2011, όταν η εκλογική απάτη στις εκλογές για τη Δούμα προκάλεσε μαζικές διαμαρτυρίες. Τότε, ο βασικός αστικός ακτιβισμός δεν ισοδυναμούσε με παραβίαση του νόμου. Και ο συμβιβασμός, ο διάλογος και το να είναι κάποιος αναποφάσιστος, ήταν ακόμη δυνατά. Τα τελευταία δέκα χρόνια, η βελούδινη διακυβέρνηση που είχε χαλαρώσει κάπως στη διάρκεια της προεδρίας Medvedev (2008-2012), έχει μετατραπεί σε πλήρη απολυταρχική διακυβέρνηση.

    Τα λίγα νέα πρόσωπα που θα εμφανιστούν στη Δούμα μετά τον ανασχηματισμό, δεν θα επιφέρουν την παραμικρή αλλαγή στο πολιτικό σύστημα. Η καταστολή του καθεστώτος θα ενταθεί. Δεν έχει να κάνει σχεδόν καθόλου με τις εκλογές, αλλά αποτελεί μέρος της στρατηγικής του καθεστώτος μετά από το reset που έγινε το περασμένο έτος, στους όρους για την προεδρική θητεία. Το Κρεμλίνο θα πάρει αυτό που ήθελε: τη Δούμα ως έναν θεσμό υποστήριξης για ένα πολιτικό σύστημα που εισέρχεται όχι σε ένα μεταβατικό στάδιο, αλλά ουσιαστικά άλλο ένα reset το 2024.

    Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://carnegiemoscow.org/commentary/85339

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ