Συνεχης ενημερωση

    Τετάρτη, 23-Αυγ-2017 08:32

    Ποιος θα αποφασίζει την εξωτερική πολιτική της Ρωσίας σε πέντε χρόνια;

    Ποιος θα αποφασίζει την εξωτερική πολιτική της Ρωσίας σε πέντε χρόνια;
    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    του Dmitri Trenin

    Ο Putin παραμένει αυτός που λαμβάνει τις αποφάσεις σε όλα τα βασικά θέματα εξωτερικής πολιτικής, ασφάλειας και άμυνας. Όντας πρόεδρος από το 2000 (με μια τετραετία ως πρωθυπουργός, το 2008-2012), ο Putin είναι πλέον ένας από τους πιο έμπειρους ηγέτες παγκοσμίως. Επίσης κατέχει απόλυτη εξουσία στη χώρα του. Η εξουσία του Putin βρίσκεται στην πρωτοφανή και σταθερή δημοτικότητά του -στο 80% απο το 2014- μεταξύ των απλών Ρώσων πολιτών. Η εξωτερική πολιτική της αναβίωσης της μεγάλης δύναμης που οραματίζεται ο Putin, είναι ένα σημαντικό στοιχείο της δημοτικότητάς του. Η δυτική αντίδραση ενάντια στην επιθετικότητα της Ρωσίας, απλώς συμβάλλει στην εδραίωση της υποστήριξης αυτής.

    Ο Putin έχει τη βοήθεια μιας ομάδας υψηλόβαθμων βοηθών, όχι συναδέλφων ή ομολόγων, οι οποίοι συγκροτούν το Συμβούλιο Ασφαλείας της Ρωσικής Ομοσπονδίας (SCFR). Το πεδίο εφαρμογής του SCFR είναι ευρύτερο από την εθνική ασφάλεια, όπως συνήθως ορίζεται στη Δύση. Το Συμβούλιο μπορεί να αναλάβει σχεδον οποιοδήποτε θέμα εθνικής σημασίας, συμπεριλαμβανομένων οικονομικών, χρηματοπιστωτικών,, δημογραφικών, ακομη και πολιτιστικών. Οι αποφάσεις εξωτερικής πολιτικής του Putin βασίζονται κυρίως στις πληροφορίες που λαμβάνει από τις υπηρεσίες ασφαλείας του.

    Η ρωσική κοινότητα ασφάλειας διαδραματίζει βασικό ρόλο στο να βοηθήσει τον Putin να επινοήσει, να διαμορφώσει και να εκτελέσει τις αποφάσεις εξωτερικής πολιτικής. Από το 2014, ο ρόλος της έχει αυξηθεί δραματικά σε ορατότητα και σημασία. Τώρα που η Ρωσία βρίσκεται σε κατάσταση έντονων πολιτικών και οικονομικών εντάσεων με, και μάλιστα με άμεσο πόλεμο των υπηρεσιών πληροφορών εναντίον, της Δύσης, η ρωσική υπηρεσία ασφάλειας έχει αναλάβει το ρόλο που αντιστοιχεί στην ανώτερη στρατιωτική διοίκηση κατά τη διάρκεια πολέμου. Τα μέλη της διοίκησης, όπως και οι στρατιωτικοί διοικητές, σε ό,τι αφορά τις εκστρατείες, τις οποίες αυτοί σχεδιάζουν, εγκρίνονται από τον Putin και εκτελούν τις εντολές του -ακόμη και όταν μένουν έξω από το προσκήνιο.

    Η κοσμοθεωρία της ομάδας αυτής παρουσιάζει τις διεθνείς σχέσεις από την άποψη ενός ατέρμονου αγώνα για κυριαρχία και επιρροή μεταξύ λίγων δυνατών χωρών. Η εχθρότητα της ομάδας εναντίον των ΗΠΑ είναι ειλικρινής και πολύ βαθιά. Ο κύριος εκπρόσωπος της ομάδας, γραμματέας του SCFR, Nikolai Patrushev, είναι πολύ ειλικρινής στην περιγραφή των ΗΠΑ ως τον βασικό αντίπαλο της Ρωσίας. Το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών υπό τον Lavrov έχει υιοθερήσει μια σκληροπυρηνική προσέγγιση για την εφαρμογή των αποφάσεων του Κρεμλίνου.

    Το τωρινό περιβάλλον της αμερικανό-ρωσικής σύγκροσυςη έχει αυξησει σημαντικά την επιρροή της αμυντικής κοινότητας, τόσο των ενόπλων δυνάμεων όσο και της στρατιωτικής βιομηχανίας. Η χρήση βίας έχει ξανά γίνει ενεργό και αποτελεσματικό εργαλείο της ρωσικής εξωτερικής πολιτικής, τόσο εντός όσο και εκτός του μετα-σοβιετικού χώρου. Η στρατιωτική βιομηχανία, υποστηριζόμενη από ένα μεγάλης κλίμακας πρόγραμμα εκσυγχρονιστικό αμυντικό πρόγραμμα, προωθείται επίσης ως κινητήριος μοχλός στην προσπάθεια της Ρωσίας για εκ νέου εκβιομηχάνιση. Ο υπουργός Άμυνας Sergei Shoigu είναι ο πιο δημοφιλής άνθρωπος στη χώρα μετά από τον Putin. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Dmitry Rogozin, επικεφαλής της αμυντικής βιομηχανίας, είναι ένας σπάνιος πολιτικός στην κυριαρχούμενη από γραφειοκρατία κυβέρνηση, με σαφείς προεδρικές φιλοδοξίες.

    Η κοινότητα ασφάλειας, άμυνας και βιομηχανίας ωφελείται από τα υψηλά ποσοστά δημοτικότητας ου δίνουν οι Ρώσοι στην εξωτερική πολιτική του Κρεμλίνου και στις ένοπλες δυνάμεις. Σχεδόν ολόκληρη η πολιτική ελίτ -από τη Βουλή και τα κόμματα στη Δούμα μέχρι τους κυβερνήτες, τους δημάρχους και τα κρατικά ΜΜΕ- είναι ενωμένη στο θέμα του ρωσικού πατριωτισμού. Η ισχυρή λαϊκή και ελιτιστική δημοτικτότητα της διεκδικητικής πολιτικής του Putin έρχεται σε αντίθεση με μια ομοίως έντονη απόρριψη αυτής της πολιτικής από την πλευρά μικρών φιλελεύθερων ομάδων και ατόμων που έχουν φωνή αλλά μικρή επιρροή στη σημερινή Ρωσία.

    Η ρωσική επιχειρηματική κοινότητα είναι πολύ πιο ήσυχη αλλά ανησυχεί πολύ περισσότερο για την οικονομική αναστάτωση που προκύπτει από την αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ και την αποξένωση από την ΕΕ. Οι επιχειρήσεις είναι υπέρ της αποκατάστασης των συνηθισμένων εμπορικών δεσμών μεταξύ της Ρωσίας και των αναπτυγμένων χωρών, φυσκά δεν θέλουν τις δυτικές κυρώσει και τις ρωσιά αντίποινα και ασφαλώς δεν θέλουν περαιτέρω επιδείνωση των ρωσικών σχέσεων με τις ΗΠΑ και τις χώρες της ΕΕ. Ωστόσο, το ανώτατο ολιγαρχικό στρώμα της κοινότητας εξαρτάται πολύ από το Κρεμλίνο, ώστε ακόμη και να προτείνει μια αλλαγή πολιτικής. Οι κρατικές επιχειρήσεις ακολουθούν πιστά την κυβερνητική γραμμή. Και πολλές μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις ειναι πατριωτικές και στηρίζουν τον Putin.

    Οι απλοί Ρώσοι παρά τις πολλές διαμαρτυρίες εναντίον των αρχών, δεν έχουν δείξει καμία πρόθεση να κινηθούν εναντίον της υπάρχουσας τάξης. Οι δημόσιες πολιτικές διαμαρτυρίες είναι σπάνιες. Οι εκλογές στη Δούμα το Σεπτέμβριο του 2016 έφεραν μια βουλή που κυριαρχείται πλήρως από το Κόμμα Ενωμένη Ρωσία του κρεμλίνου. Στόχος του Κρεμλίνου για το 2018 δεν είναι απλώς να επανεκλεγέι ο Putin. Στόχος είναι να κερδίσει τις εκλογές με 70% και με προσέλευση 70%. Αυτός ο φιλόδοξος στόχος θα είναι μια ενδιαφέρουσα δοκιμασία για το Κρεμλίνο. Τπάρχουν κάποιες διαμαρτυρίες τις οποίες οι αρχές δεν ήταν ακόμη σε θέση να μετριάσουν ή να μειώσουν, καθώς και ευρέως δημόσιες καταγγελίες για διαφθορά εναντίον ορισμένων υψηλόβαθμων αξιωματούχων. Ωστόσο οι περισσότεροι Ρώσοι εκτιμούν τη σταθερότητα που εγγυάται ο Putin τόσο πολύ, που είναι έτοιμοι να αντιμετωπίσουν μια αναιμική οικονομία, ένα οστεοποιημένο πολιτικό σύστημα και την αυθαιρεσία των στελεχών σε όλα τα επίπεδα.

    Αυτή η κατάσταση αναμφίβολα θα αλλάξει καθώς οι οικονομικοί πόροι που στηρίζουν την υπάρχουσα τάξη εξαντλουνται, και νέες ελίτ βλέπουν περισσότερες ευκαιρίες στο να μην διατηρήσουν αυτή την τάξη, ιδιαίτερα όταν ο Putin, τώρα στα 64 του χρόνια, αποχωρήσει απο την πολιτική σκηνή. Αυτό είναι απίθανο να συμβεί πριν από το τέλος της επόμενης δεκαετίας. Οι ρωσικοί πόροι, ακόμη και υπό το καθεστώς των κυρώσεων, είναι ακόμη σημαντικοί. Η κυβερνώσα ελίτ είναι απίστευτα πλούσια και δεν έχει συμφέρον στην αλλαγή. Ο Putin είναι δημοφιλής και η επιρροή του στην εξουσία είναι τόσο σταθερή όσο ποτέ. Οι περισσότεροι Ρώσοι ψηφοφόροι φοβούνται την αλλαγή και εκείνοι που δεν τη φοβούνται, επιλέγουν να μεταναστεύσουν.

    Η μετά τον Putin Ρωσία βρίσκεται ακόμη στον ορίζοντα. Το τωρινό καθεστώς δεν θα το διαδεχθεί απαραιτήτως ένα πιο φιλελεύθερο, πιο φιλικό προς τη Δύση. Και πραγματικά, οι πιθανότητες είναι εναντίον μιας τέτοιας έκβασης. Ο Putin έχει ξεκινήσει τη διαδικασία ανανέωσης των στελεχών του, με στόχο να πληρώσει τους κρατικούς μηχανισμούς με νεότερους, πιο ικανούς και λιγότερο διεφθαρμένους αξιωματούχους που στόχο έχουν την έννοια της Ρωσίας ως μεγάλη δύναμη. Ακόμη και εάν αποχωρήσει από πρόεδρος της Ρωσίας το 2024, ο Putin πιθανώς θα συνεχίσει ως πρωταρχικός ηγέτης της Ρωσίας στα επόμενα χρόνια. Όταν τελικά φύγει ωστόσο, η μοίρα της χώρας θα καθορίζεται ακόμη από τις ελίτ, ορισμένες εκ των οποιων θα προσπαθήσουν να διατηρήσουν τα προνόμια που είχαν επί Putin, ενώ άλλοι θα τους προκαλέσουν, από αριστερά και από δεξιά. Ο εθνικισμός ωστόσο πιθανώς θα συνεχίσει να είναι ο κοινός παρανομαστής.

    ΜΠορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: http://carnegie.ru/commentary/72811

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων