Συνεχης ενημερωση

    Δευτέρα, 02-Σεπ-2019 11:13

    Οι νέες πολιτικές της von der Leyen για το κλίμα

    Οι νέες πολιτικές της von der Leyen για το κλίμα
    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Των Hendrik Horn και Andre Sapir

    Στις πολιτικές της κατευθυντήριες γραμμές για την επόμενη Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η εκλεγμένη πρόεδρος Ursula von der Leyen, έχει καθορίσει μια φιλόδοξη ατζέντα για το κλίμα. Στις πρώτες της 100 ημέρες, σχεδιάζει να προτείνει μια Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία που θα περιλαμβάνει νομοθεσία η οποία θα δεσμεύει την Ευρωπαϊκή Ένωση, να καταστεί "καθαρή” από άνθρακα μέχρι το 2050. Για να πετύχει αυτό τον στόχο, σχεδιάζει να εφαρμόσει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για τη μείωση των εκπομπών αερίων ρύπων στην ΕΕ κατά 50% τουλάχιστον μέχρι το 2030.

    Αλλά ποιες είναι οι πιθανότητες οι χώρες της ΕΕ να συμφωνήσουν σύντομα στην υιοθέτηση των δεσμευτικών στόχων, και τελικά να περιορίσουν, τις εκπομπέ, όπου δεν το έκαναν στο παρελθόν;

    Είναι αλήθεια ότι σήμερα φαίνεται να υπάρχει μια σαφής πλειοψηφία πολιτών της ΕΕ που είναι υπέρ περισσότερων μέτρων για τη μείωση των εκπομπών ρύπων, αλλά υπάρχουν ακόμη αρκετά επιχειρήματα έναντι πιο αυστηρών μέτρων από την ΕΕ. Ένα τέτοιο επιχείρημα είναι ότι η Ευρώπη από μόνη της δεν μπορεί να αποτρέψει την κλιματική αλλαγή από τη στιγμή που αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 10% των ρύπων που εκπέμπονται παγκοσμίως, και αυτό το ποσοστό θα μειωθεί εάν η ΕΕ πετύχει τους νέους στόχους. Και οι άλλοι μεγάλοι παραγωγοί εκπομπών ρύπων θα πρέπει να καταβάλλουν προσπάθειες, και η νέα πρόεδρος της Κομισιόν έσπευσε να ανακοινώσει ότι η ΕΕ θα ηγηθεί διεθνών διαπραγματεύσεων.

    Το πρώτο βέλτιστο σενάριο θα ήταν μια δεσμευτική διεθνής συμφωνία (αντικαθιστώντας ή επικαιροποιώντας την συμφωνία για το κλίμα στο Παρίσι) που δεσμεύει όλους τους μεγάλους παραγωγούς άνθρακα να υιοθετήσουν μέτρα στο εσωτερικό τους (φόρο άνθρακα, ένα σύστημα διαπραγμάτευσης εκπομπών ή άλλο αντίστοιχο σχήμα) για να καταστούν χώρες χωρίς άνθρακα μέχρι το 2050, όπως σχεδιάζει να κάνει η ΕΕ.

    Αλλά τι θα συμβεί αν κάποιες χώρες αρνηθούν να συμμετάσχουν σε μια νέα συμφωνία; Το σχέδιο της von der Leyen είναι ότι η απόφαση της ΕΕ να προχωρήσει με τα φιλόδοξα μέτρα, δεν θα πρέπει να εξαρτάται από το να συμφωνήσουν και άλλοι να κάνουν το ίδιο. Αντίθετα, δήλωσε πως προκειμένου να "διασφαλίσουμε ότι οι εταιρείες μας μπορούν να συναγωνιστούν με ίσοις όροις, θα εισάγω έναν φόρο άνθρακα για να αποφύγω τη διαρροή άνθρακα”, δηλαδή την μετατόπιση της παραγωγής άνθρακα σε χώρες εκτός της ΕΕ. Ένα τέτοιο φορολογικό σχήμα συχνά επισημαίνεται ως "border carbon adjustement” (BCA) καθώς αντισταθμίζει τη διαφορά μεταξύ του εγχώριου φόρου άνθρακα και εκείνων που επιβάλλονται σε χώρες με χαμηλότερο (ή και καθόλου) φόρο άνθρακα.

    Η ιδέα ότι φιλόδοξα εγχώρια μέτρα για την εξάλειψη εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, θα πρέπει να συνοδεύονται από ένα σχήμα BCA για να αποτρέψουν διαρροή άνθρακα, δεν είναι μοναδική για την Ευρώπη ή για τους πολιτικούς. Επικυρώθηκε προσφάτως από περισσότερους από 3.000 Αμερικανούς οικονομολόγους, μεταξύ των οποίων και 27 κατόχους Νόμπελ, 15 προέδρους του Συμβουλίου Οικονομικών Συμβούλων, καθώς και οι τέσσερις πρώην πρόεδροι της Federal Reserve, σε μια ανακοίνωση για τα μερίσματα άνθρακα.

    Όσον αφορά στο κλίμα, ένας φόρος άνθρακα της ΕΕ θα μπορούσε ενδεχομένως να είναι σημαντικός για τρεις λόγους. Πρώτον, θα μπορούσε να μειώσει τις εκπομπές εκτός της ΕΕ από τη στιγμή που το τμήμα των εκπομπών που συνδέεται με εξαγωγές προς την ΕΕ, θα υπόκεινται σε φορολογία, και ως εκ τούτου θα εξαλείφονταν οι διαρροές. Δεύτερον, δεδομένου του μεγέθους της αγοράς της ΕΕ (σχεδόν το ίδιο μέγεθος με τις ΗΠΑ ή την Κίνα), θα μπορούσε να είναι ένα σημαντικό κίνητρο για τρίτες χώρες να συμμετάσχουν στις πολυμερείς διαπραγματεύσεις και να φτάσουν σε μια κορυφαία παγκόσμια συμφωνία για το κλίμα. Τρίτον, θα μπορούσε να προκαλέσει μπαράζ κριτικής εντός της ΕΕ, ότι κάτι τέτοιο θα ακύρωνε την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, για να τοποθετήσει ένα παράλογα υψηλό βάρος στις επιχειρήσεις της ΕΕ και στους εργαζόμενους, στο όνομα της κλιματικής αλλαγής.

    Αλλά τι γίνεται με το trading; Ελεύθεροι traders και η αγορά trading σε μεγάλο βαθμό είναι παραδοσιακά σκεπτικοί για τα BCAs. Επομένως, θα πρέπει να ανησυχούμε όλοι ότι η εισαγωγή τους από την ΕΕ "πιθανότατα θα προκαλέσει μια σύγκρουση μεταξύ της διατήρησης του κλίματος και του ελεύθερου εμπορίου;”.

    Οι BCA αποφασίζουν μονομερώς τους εμπορικούς φραγμούς. Ως εκ τούτου, θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για λόγους προστατευτισμού και να υπονομεύσουν το πολυμερές σύστημα διαπραγμάτευσης. Στη χειρότερη περίπτωση, θα μπορούσαν απλώς να θέσουν σε κίνδυνο το εμπόριο, και να μην βοηθήσουν καν το κλίμα.

    Αλλά όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, εάν σχεδιαστούν σωστά, τα BCAs θα μπορούσαν να βελτιώσουν το κλίμα χωρίς να θέσουν σε κίνδυνο το πολυμερές σύστημα διαπραγμάτευσης. Αυτό δεν θα είναι εύκολο, αλλά είναι δυνατό εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις.

    Πρώτον, η ΕΕ και άλλες χώρες που εξετάζουν την εισαγωγή των BCAs, θα πρέπει να γνωρίζουν ότι ειδικά συμφέροντα μπορεί να εκμεταλλευτούν την ευκαιρία να ενισχύσουν τις προστατευτικές τους ατζέντες. Είναι κρίσιμο επομένως το σύστημα να σχεδιαστεί ώστε να ελαχιστοποιήσει τον κίνδυνο κατάχρησης του προστατευτισμού. Η αποτροπή του προστατευτισμού είναι σημαντικό όχι μόνο από εθνική οικονομική προοπτική, αλλά επίσης από μια κλιματική προοπτική από τη στιγμή που ο ευρέως διαδεδομένος προστατευτισμός μπορεί να οδηγήσει σε αναποτελεσματικά πρότυπα παραγωγής. Η αποφυγή του προστατευτισμού δεν θα είναι εύκολη υπόθεση, αλλά υπάρχει ήδη χρήσιμη δουλειά που έχει προσδιορίσει κάποια από τα επιθυμητά γνωρίσματα ενός καθεστώτος BCA, από αυτή την προοπτική.

    Δεύτερον, είναι κρίσιμο η BCA της ΕΕ να είναι συμβατή με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου. Αυτό ιδανικά θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί μέσω διαπραγματεύσεων στον ΠΟΕ για τις επιτρεπόμενες BCAs. Η τωρινή αμερικανική κυβέρνηση και κάποιες άλλες κυβερνήσεις, ίσως να μην ενδιαφέρονται στο να συμμετάσχουν σε τέτοιες διαπραγματεύσεις τώρα. Ωστόσο, η ΕΕ και μια ομάδα κρατών-μελών του ΠΟΕ με τις ίδιες απόψεις, θα μπορούσαν να αναπτύξουν μια πρόταση για μια συμφωνία με τον ΠΟΕ, η οποία ενδεχομένως να εγκριθεί από όλα τα μέλη του ΠΟΕ.

    Τρίτον, οι πολιτικές της ΕΕ για το κλίμα πρέπει να είναι συμβατές με όλους τους κλάδους και τις δραστηριότητες προκειμένου να είναι διεθνώς αξιόπιστες (και ίσως και νόμιμες με βάση τον ΠΟΕ). Για παράδειγμα, η ΕΕ δεν μπορεί να κάνει εξαιρέσεις για συγκεκριμένους εγχώριους κλάδους εκπομπής ρύπων και ταυτόχρονα να εφαρμόζει τις BCAs για προϊόντα που σε μεγάλο βαθμό παράγονται στο εξωτερικό.

    Τέλος, μια μονομερής απόφαση από την ΕΕ να εισάγει BCAs μπορεί μόνο να είναι το ένα μέρος των φιλόδοξων μονομερών μέτρων από την ΕΕ για να πετύχει τον στόχο του να απαλλαγεί από άνθρακα μέχρι το 2050.

    Ως εκ τούτου, κατά την άποψή μας δεν υπάρχει εγγενής σύγκρουση μεταξύ της διαφύλαξης του κλίματος και της διασφάλισης του βασιζόμενου σε κανόνες πολυμερούς συστήματος διαπραγμάτευσης, με την προϋπόθεση ότι θα αποφευχθεί η εκπλήρωση αυτών των τεσσάρων όρων.

    © Copyright Bruegel. Η μετάφραση του κειμένου έγινε από το Capital.gr. Η δημοσίευση της ελληνικής μετάφρασης δεν αποτελεί προϊόν επίσημης συνεργασίας

    Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://bruegel.org/2019/08/border-carbon-tariffs-giving-up-on-trade-to-save-the-climate/
     

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων