Συνεχης ενημερωση

    Δευτέρα, 20-Φεβ-2017 00:07

    Μόνο οι Γερμανοί αγαπούν το ευρώ στις μέρες μας

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

     

    Του 

    Η υποψήφια των γαλλικών εκλογών Marine Le Pen αναστάτωσε τους επενδυτές με την υπόσχεσή της να βγάλει τη Γαλλία από την Ευρωζώνη και να αποτιμήσει εκ νέου το γαλλικό χρέος σε φρεσκοκομμένα φράγκα. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η Le Pen δεν θα έχει την ευκαιρία καθώς αναμένεται να χάσει στο δεύτερο γύρο των εκλογών. Ακόμη κι αν αυτή τη φορά οι δημοσκοπήσεις επαληθευτούν, αυτό δεν σημαίνει ότι το ευρώ είναι ασφαλές.

    Στην πραγματικότητα, η πολιτική στήριξη για το ενιαίο νόμισμα φθίνει –ιδιαίτερα στους δύο μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους της Γερμανίας στην Ευρωζώνη.

    Τόσο στη Γαλλία όσο και στην Ιταλία, υπάρχει πλέον σημαντική στήριξη για τους υποψήφιους που τάσσονται υπέρ της αποχώρησης από το ευρώ, με τους υποψηφίους που στηρίζουν το ευρώ να συγκεντρώνουν λιγότερο από 30% στις δημοσκοπήσεις. Στη Γαλλία, οι υποψήφιοι που τάσσονται κατά του ευρώ –η Le Pen και ο Σοσιαλιστής Jean-Luc Melanchon- συγκεντρώνουν μαζί ποσοστό στήριξης άνω του 40%. Φυσικά, αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι οι υποστηρικτές της Le Pen ή του Melanchon του, αντιτάσσονται στο ευρώ. Οι περισσότεροι Γάλλοι ψηφοφόροι εξακολουθούν να δηλώνουν υπέρ του κοινού νομίσματος στις δημοσκοπήσεις. Αλλά είναι σαφές πως αυτή η στήριξη συρρικνώνεται, όπως έδειξε η τελευταία έρευνα του Ευρωβαρόμετρου. Το αίσθημα κατά του ευρώ, που κάποτε ήταν μια παραφωνία στο περιθώριο της κοινής γνώμης, είναι πλέον ισχυρό και έχει βρει το δρόμο του στις πολιτικές πλατφόρμες.

    Οι συμμετέχοντες ρωτήθηκαν εάν πιστεύουν ότι το ευρώ είναι καλό ή κακό πράγμα για τη χώρα τους. Στην Ιταλία, το ευρώ εισπράττει ακόμη λιγότερη αγάπη από ό,τι στη Γαλλία, με το 47% να απαντά ότι το ευρώ είναι "κακό" πράγμα για τη χώρα τους. Αυτό έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τη Γερμανία, όπου υπάρχει τώρα μια σαφής πλειοψηφία υπέρ του ευρώ. Το παρακάτω γράφημα δείχνει πώς άλλαξε η κοινή γνώμη με την πάροδο του χρόνου:

    Ποιος θέλει ακόμη το ευρώ;

    Τα καθαρά αποτελέσματα στην ερώτηση εάν το ευρώ είναι καλό ή κακό πράγμα για τη χώρα σας.

    View

    Πρόκειται για μια δραματική αντιστροφή γνώμης: Ένας γερμανικός πληθυσμός που αρχικά ήταν απρόθυμος να εγκαταλείψει το γερμανικό μάρκο είναι τώρα σταθερά προσκολλημένος στο ευρώ, ενώ η υποστήριξη στη Γαλλία και την Ιταλία έχει μειωθεί (ιδιαίτερα έντονα στην περίπτωση της Ιταλίας). Αλλά αυτή η στροφή είναι το λογικό αποτέλεσμα των διαρθρωτικών προβλημάτων του ευρώ. Η γερμανική βιομηχανία, η παραγωγικότητα της οποίας έχει αυξηθεί περισσότερο από αυτές των άλλων ευρωπαϊκών χωρών, κυριαρχεί τώρα στην ηπειρωτική οικονομία. Ενώ η γερμανική ανεργία μειώνεται και η οικονομία της ανακάμπτει από την οικονομική κρίση, η Ιταλία είχε στάσιμη ανάπτυξη και αυξανόμενη ανεργία. Επιβαρυμένη ήδη από το τεράστιο δημόσιο χρέος (σήμερα ξεπερνά το 130% του ΑΕΠ), η Ιταλία δεν μπορούσε ούτε να αναθερμάνει την οικονομία της, ούτε να διασώσει τις τράπεζές της, ενώ ολόκληρα τμήματα της βιομηχανίας της, ιδιαίτερα στα αγαθά χαμηλότερου και μεσαίου κόστους, εξαφανίστηκαν.

    Αλλά και η Γαλλία πασχίζει για να παραμείνει ανταγωνιστεί και το επιδιώκει με την αύξηση του βάρους του δημόσιου χρέους και την αποδοχή υψηλών επιπέδων ανεργίας. Το ευρώ κατέστησε αδύνατο για τις ενδοευρωπαϊκές τιμές συναλλάγματος να προσαρμόζονται ώστε να αντικατοπτρίζουν τη σχετική ελκυστικότητα των οικονομιών της ζώνης του ευρώ. Και δεν υπάρχουν αμερικανικού τύπου ομοσπονδιακές δημοσιονομικές μεταβιβάσεις για την εξομάλυνση των ανισορροπιών.

    Το αποτέλεσμα ήταν η υψηλή ανεργία, η αργή ανάπτυξη και η επιτάχυνση της φυγής κεφαλαίων από τις περιφερειακές χώρες. Το σύστημα πληρωμών Target 2, το οποίο καταγράφει τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τις διασυνοριακές πληρωμές μεταξύ των κεντρικών τραπεζών της ευρωζώνης, εμφανίζει τώρα πολύ υψηλές ανισορροπίες για την Ισπανία και την Ιταλία. Εάν το ευρώ επρόκειτο να διαλυθεί, η ΕΚΤ θα επέμενε ότι έχει λαμβάνειν μια πολύ μεγάλη οφειλή από τις χώρες του νότου, όπως κατέστησε σαφές πρόσφατα ο Πρόεδρος της τράπεζας, Mario Draghi.

    Διογκούμενες ανισορροπίες

    Τα ισοζύγια του Target 2, σε δισ. ευρώ

    View

    Η τρέχουσα ανάκαμψη μπορεί να βοηθήσει να αναβληθεί η στιγμή της αλήθειας, αλλά η λήψη μίας δυσάρεστης απόφασης είναι αναπόφευκτη ανάμεσα σε δύο εξίσου σκληρές επιλογές. Μια επιλογή είναι η μεταρρύθμιση του συστήματος, έτσι ώστε η ζώνη του ευρώ να γίνει μια λειτουργική νομισματική ένωση με τη δυνατότητα πραγματικών δημοσιονομικών ανταλλαγών και εφαρμόσιμων διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων. Τούτο απαιτεί μεταβολή της Συνθήκης, μία ιδιαίτερα επίπονη, αν μη τι άλλο, διαδικασία στην Ευρώπη. Η εναλλακτική λύση είναι η ευρωζώνη να διαλυθεί και οι εθνικές κεντρικές τράπεζες, οι οποίες συνέχισαν ως μέρος του συστήματος των ευρωπαϊκών κεντρικών τραπεζών, να ανακτήσουν τον έλεγχο επί των εθνικών νομισμάτων. Αυτό είναι τεχνικά δυνατό, αν και, όπως έγραψε πρόσφατα ο οικονομολόγος Barry Eichengreen, δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι θα επιφέρει διαταραχές μεγάλης κλίμακας.
     
    Πολιτικά, ωστόσο, η δυναμική είναι σαφής. Παίρνοντας θάρρος από την επιτυχία των λαϊκιστικών κινημάτων στη Βρετανία και στις ΗΠΑ, τα αντι-καθεστωτικά κόμματα όλο και περισσότερο βάζουν στο στόχαστρό τους το ευρώ. Μια νομισματική ένωση είναι επίσης ένα πολιτικό και κοινωνικό συμβόλαιο. Όταν οι τοπικές πολιτικές πλειοψηφίες δεν δέχονται πλέον τις συνέπειές της, η Ένωση απειλείται.

    Το ευρώ μπορεί να επιβιώσει από το φετινό κύμα εκλογών και της λαϊκίστικες εκκλήσεις για επιστροφή στα εθνικά νομίσματα. Αλλά χωρίς μεταρρυθμίσεις οι διαρθρωτικές ανισορροπίες μπορούν μόνο να γίνουν μεγαλύτερες και η αντιπολίτευση θα διογκωθεί. Ακόμα κι αν η Le Pen δεν καταφέρει να επιβάλει το δικό της, έχει ξεκινήσει μια συζήτηση που η υπόλοιπη Ευρώπη δεν θα είναι πλέον σε θέση να αγνοήσει.

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων