Συνεχης ενημερωση

    Σάββατο, 05-Ιουν-2021 09:14

    Ακολουθώντας το μαύρο χρήμα συναντάμε το οργανωμένο έγκλημα

    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Θοδωρή Γιάνναρου

    Οι δολοφονίες που σημειώνονται το τελευταίο διάστημα στην Ελλάδα, ακόμη και μέρα-μεσημέρι, με τους εγκληματίες να αδιαφορούν για τους μάρτυρες που πιθανότατα αφήνουν πίσω τους, αλλά και για τις κάμερες που ενδέχεται να τους καταγράφουν, έχουν μετατραπεί σε μάστιγα. Ειδικά τώρα μετά την άρση του lockdown και τη δύσκολη κατάσταση που κυριαρχεί στην αγορά, οι ανακατατάξεις στον υπόκοσμο έχουν την τιμητική τους και η εξουδετέρωση των ανταγωνιστών έχει πάρει φωτιά... με τα αλλεπάλληλα συμβόλαια θανάτου και την έξαρση της δραστηριότητας του οργανωμένου εγκλήματος να διαδέχεται το ένα το άλλο με απίστευτη αγριότητα.

    Η δουλειά είναι μειωμένη, το ίδιο και τα ματωμένα κέρδη, και αυτό πρέπει κατά την άποψη κάποιων να αλλάξει. Και όπως φαίνεται, κάνουν τα πάντα για να το πετύχουν...

    Το οργανωμένο έγκλημα αποτελεί μεγάλη και σοβαρή απειλή για τη διεθνή κοινότητα και εξελίσσεται σε πολυδιάστατη και σχεδόν αδύνατον να ελεγχθεί, απειλή, σε κάθε περίπτωση πάνω και πέρα από εθνικά σύνορα.  Το ξέπλυμα του μαύρου, σαν την πίσσα, χρήματος παγκοσμίως... αλλά και στη χώρα μας, συνίσταται στη "μεταμφίεση” των εσόδων από διάφορες εγκληματικές δραστηριότητες σε άλλες νομότυπες μορφές, προκειμένου να μην μπορεί να ανιχνευθεί το πόθεν έσχες τους. Η νομιμοποίηση/πιστοποίησή του πραγματοποιείται με την εισαγωγή των παράνομων εσόδων είτε μέσω της "χύτρας” των εθνικών  χρηματοπιστωτικών συστημάτων, είτε με τη μέθοδο του κατακερματισμού μεγάλων ποσών σε μικρότερα και την εξαφάνισή τους εντός επίσημων τραπεζικών λογαριασμών -ιδιωτικών ή εταιρικών, είτε με την αγορά χρηματοοικονομικών προϊόντων, ακινήτων, επιχειρήσεων, τζόγου κ.λπ. Οι τεχνικές αυτές χρησιμοποιούνται για το λεγόμενο "ξεκάρφωμα” αλλά και για να δικαιολογηθούν τα χρήματα που προέρχονται από τους κατά συρροήν εκβιασμούς των αναρίθμητων θυμάτων τους. 

    Οι ιδιοκτήτες του περίφημου "μαύρου χρήματος” από εγκληματικές δραστηριότητες, επιλέγουν να κινούνται όπως τα  "φαντάσματα”, επιλέγοντας "μπροστινούς αχυράνθρωπους”, που είναι είτε κοντινά τους πρόσωπα είτε συγγενείς, είτε στενοί συνεργάτες από την οργάνωση που διευθύνουν.

    Οι μπροστινοί αυτοί φαίνονται τυπικά ως οι ιδιοκτήτες ή οι διαχειριστές των νόμιμων επιχειρήσεων που στήνουν οι εγκληματίες-νονοί. Για τις υπηρεσίες  βέβαια που προσφέρουν, αμείβονται πλουσιοπάροχα κάθε μήνα... συν παχυλά μπόνους αποδοτικότητας. Το μαύρο χρήμα περνά εικονικά, από τα χέρια των έμπιστων αχυρανθρώπων, και τελικά καταλήγει στις τσέπες των ιδιοκτητών-φαντασμάτων. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι αρχηγοί και τα υψηλά στελέχη της ελληνικής μαφίας, κυκλοφορούν ακόμα και με αυτοκίνητα που δεν είναι καν στο όνομά τους, και κατοικούν σε κατοικίες νοικιασμένες από άλλους, για να μη δίνουν στόχο και να περνούν απαρατήρητοι. Ακόμα και για τους γείτονές τους είναι οι καλοί οικογενειάρχες και οι άνθρωποι της διπλανής πόρτας.

    Τρία μεγάλα προβλήματα είναι τα κυρίως εμπόδια στη μάχη κατά του οικονομικού εγκλήματος -τον προαγωγό του οργανωμένου εγκλήματος, που είναι η παντελής απουσία "διαφάνειας”, "συνεργασίας” και "πόρων”. 

    Ξεκινώντας από τη "διαφάνεια”, θεωρείται ιδιαίτερα δύσκολο να εντοπιστούν οι πραγματικοί ιδιοκτήτες των εταιρειών που πάντα λειτουργούν ως απαραίτητη για το καμουφλάζ βιτρίνα, καθώς στις περισσότερες των περιπτώσεων κρύβονται πίσω από καθ’ όλα νομότυπους επιχειρηματίες, υπεράνω πάσης υποψίας.

    Η λύση είναι να δημιούργηθούν κρατικές βάσεις δεδομένων των ιδιοκτητών επιχειρήσεων, αλλά πολλές χώρες ούτως ή άλλως δεν διαθέτουν τέτοιου είδους οργάνωση, ενώ κάποιες άλλες που έχουν την οργάνωση, με το να έχουν ιδρύσει ανάλογα συστήματα αντιμετωπίζουν πολλά προβλήματα, με τους εγκληματίες να είναι πρόθυμοι να αναλάβουν το ρίσκο της δήλωσης ψευδών στοιχείων και πληροφοριών τωνεπιχειρήσεών τους, ή ακόμα και καθόλου, δεδομένων των ήπιων ποινών που ακόμα και σήμερα αντιστοιχούν σε αυτές τις πράξεις.

    Το άλλο σοβαρό πρόβλημα που εμποδίζει την προσπάθεια να ακολουθηθούν τα σκοτεινά μονοπάτια του μαύρου χρήματος, είναι η παντελής απουσία "συνεργασίας”, που καθιστά ακόμα πιο δύσκολο τόσο το έργο των εθνικών κυβερνήσεων όσο και εκείνο των τραπεζών που βρίσκονται στην προκεχωρημένη γραμμή της αδυσώπητης αυτής μάχης. Τα μεγάλα δίκτυα ξεπλύματος μαύρου χρήματος είναι εξαιρετικά περίπλοκα και συνήθως διεθνή, ενώ οι προσπάθειες για την καταπολέμηση και αποκαθήλωσή τους παραμένουν κατακερματισμένες, ασύνδετες και άνευ σοβαρού σχεδιασμού. Η ανταλλαγή  πληροφοριών μεταξύ κυβερνήσεων σημειώνει μεν κάποια μικρή βελτίωση, χάριν της συνεργασίας μεταξύ εθνικών μονάδων οικονομικών πληροφοριών, που συλλέγουν αποδείξεις για ύποπτες συναλλαγές, όμως το σύστημα αμοιβαίας νομικής συνδρομής που χρησιμοποιούν τα κράτη, αν καταστεί αναγκαίο να ζητήσουν πληροφορίες από άλλες χώρες, αυτό ακόμα και σήμερα παραμένει σαφώς προβληματικό και σίγουρα αναποτελεσματικό.

    Ένα άλλο τρίτο εμπόδιο που φαίνεται πως είναι τεράστιο, ως προς την  ανταλλαγή πληροφοριών, προκαλείται από τους αστείους και αψυχολόγητους νόμους περί "προστασίας προσωπικών δεδομένων”, των πολιτών, που σε αρκετές χώρες δεν επιτρέπουν στις τράπεζες να αποκαλύψουν επιλήψιμα ή γενικά, στοιχεία στις οικονομικές αρχές, ιδιαίτερα αν οι ενδιαφερόμενες αρχές είναι από άλλες χώρες. Ορισμένες μεγάλες τράπεζες ασκούν πιέσεις για τον ορισμό εξαιρέσεων για κάποιες σοβαρές περιπτώσεις, όμως πολλές κυβερνήσεις δεν αντιμετωπίζουν το ζήτημα αυτό ως "νομοθετική προτεραιότητα” και αδρανούν σχεδόν προκλητικά, σαν να μην θέλουν να αντιμετωπίσουν το συγκεκριμένο φαινόμενο -σαν να φοβούνται κάτι!

    Τέλος, η απουσία σε "πόρους”, προκύπτει από το γεγονός ότι το οικονομικό έγκλημα δεν απολαμβάνει της αναγνωρισιμότητας που γενικά επιφυλάσσεται στο οργανωμένο και βίαιο έγκλημα, με αποτέλεσμα να παραμένει καθολικά αόρατο για τις οικονομικές και διωκτικές αρχές, με όλες τις συνέπειες που παρακολουθούμε να συμβαίνουν δίπλα και γύρω μας καθημερινά, όπως το ξεκαθάρισμα απλήρωτων λογαριασμών με πολλά θύματα.

    Όμως, οι εγκληματίες δεν θα καταλήξουν ποτέ στα δικαστήρια αν οι εθνικές κυβερνήσεις από κοινού δεν επενδύσουν στην παρακολούθηση και τη δίωξη του οικονομικού εγκλήματος, που είναι η μήτρα για την επώαση του οργανωμένου εγκλήματος στις διάφορες μορφές του.

    Όλα τα προλεχθέντα δείχνουν ξεκάθαρα πως οι εθνικές κυβερνήσεις θα πρέπει να εργαστούν με μεγαλύτερη ένταση για να φέρουν το κοινό σύστημα καταπολέμησης του οικονομικού εγκλήματος στο ύψος των περιστάσεων. Οι κατηγορίες εις βάρος των τραπεζών, πως δήθεν δεν εφαρμόζουν σωστά τη νομοθεσία καταπολέμησης του ξεπλύματος μαύρου χρήματος είναι ένα βολικό αφήγημα! Οι αρχές δεν αναλύουν αποτελεσματικά το πλήθος των  "καταγγελιών ύποπτων δραστηριοτήτων, που αναφέρουν οι τράπεζες σε περίπτωση που εντοπίσουν περίεργες συναλλαγές.

    Είναι άκρως απαραίτητο να αποδειχθεί επιτέλους και στην πράξη η αταλάντευτη βούληση των κρατών  -φυσικά και της χώρας μας, τόσο μεμονωμένα όσο και από κοινού να καταπολεμηθεί το οργανωμένο έγκλημα. Αυτό, όμως, δεν υπάρχει περίπτωση να γίνει πραγματικότητα με ευχολόγια, εξαγγελίες σχετικά με αποχρώσες προθέσεις και γενικώς αόριστες καταδίκες του συγκεκριμένου φαινομένου, που συνυπάρχει και με την τρομοκρατία. Θα συμβεί μόνο όταν κοπεί ριζικά ο ομφάλιος λώρος του λαβυρίνθου της χρηματοδότησης του οργανωμένου εγκλήματος, από τη νομιμοποίηση εσόδων που προκύπτουν από εγκληματικές δραστηριότητες.

    Από λόγια και προθέσεις χορτάσαμε όλ’ αυτά τα χρόνια που πέρασαν... Πλέον μόνον οι πράξεις και τα απτά αποτελέσματα πρέπει να είναι το απόλυτο ζητούμενο! 

    *Ο κ. Θοδωρής Γιάνναρος είναι Μοριακός Βιολόγος-Γενετιστής

    email: theogiannaros@gmail.comTwitter: @theogiannaros1, FaceBook: Theo Giannaro

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ