Συνεχης ενημερωση

    Κυριακή, 10-Οκτ-2021 12:00

    Αγορές: Τι συστήνουν οι οίκοι εν όψει της "τέλειας καταιγίδας"

    Αγορές: Τι συστήνουν οι οίκοι εν όψει της "τέλειας καταιγίδας"
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Της Ελευθερίας Κούρταλη

    Ένα τεράστιο τείχος ανησυχίας έχει υψωθεί πάνω από τις αγορές το τελευταίο διάστημα, με την ενεργειακή κρίση να δημιουργεί την τέλεια καταιγίδα για τα επενδυτικά χαρτοφυλάκια. Η μεταβλητότητα δίνει δυναμικό "παρών", με τις διορθώσεις και τα ριμπάουντ των χρηματιστηρίων να διαδέχονται το ένα το άλλο και με τα funds να έχουν μπροστά τους μια πολύ δύσκολη εξίσωση να λύσουν. Ενώ υπήρχαν πολλά για τα οποία "γιόρτασαν" τον τελευταίο χρόνο, με την απότομη έξοδο της παγκόσμιας οικονομίας από την ύφεση να τροφοδοτείται από ταχέως ανεπτυγμένα εμβόλια, η αισιοδοξία φαίνεται ξαφνικά να εξατμίζεται.

    Οι επενδυτές έχουν βάλει φρένο στην εντυπωσιακή άνοδο των παγκόσμιων χρηματιστηρίων που ξεκίνησε τον Μάρτιο του περασμένου έτους. Ωστόσο, τα προβλήματα εμφανίζονται σε πολλά μέτωπα. Είναι οι ανησυχίες που συνεχίζει να προκαλεί η μετάλλαξη Δέλτα εν όψει και του χειμώνα, οι διαταραχές στο παγκόσμιο εμπόριο από τους περιορισμούς στη ναυτιλία, η ταχέως αναδυόμενη ενεργειακή κρίση, οι σοβαρές ανησυχίες για την αγορά ακινήτων της Κίνας και ολόκληρο το μοντέλο ανάπτυξής της, η κλιμακούμενη διαμάχη στο αμερικανικό Κογκρέσο που απειλεί να αποσταθεροποιήσει την παγκόσμια οικονομία, ενώ οι μεγαλύτερες κεντρικές τράπεζες του κόσμου ανησυχούν όλο και περισσότερο για την τεράστια ρευστότητα με την οποία έχουν τονώσει την οικονομία, εν μέσω φόβου ότι όλα θα μπορούσαν να αποτύχουν και το φάντασμα του πληθωρισμού να στοιχειώνει τις συνεδριάσεις τους.

    Εδώ και μήνες υπήρχαν προειδοποιήσεις από μεγάλους παγκόσμιους επενδυτές ότι οι αποτιμήσεις από τη μία άκρη της... χρηματιστηριακής Γης έως την άλλη δεν θα μπορούσαν να διατηρηθούν, με τον Warren Buffett να προειδοποιεί για επικείμενη διόρθωση, όπως αναφέρει το ABC. Ενώ οι αγορές σίγουρα έχουν γίνει bearish, οι φόβοι τους μέχρι τώρα έχουν απαλειφθεί από την τεράστια τόνωση των κεντρικών τραπεζών. Ωστόσο αυτά τα εύκολα κέρδη του πρόσφατου παρελθόντος φαίνεται πως τελειώνουν και οι διαχειριστές επενδύσεων θα δυσκολευτούν να έχουν τις αποδόσεις τις οποίες είχαν συνηθίσει στο επόμενο διάστημα.

    "Θανατηφόρος" συνδυασμός για τις αγορές

    Η παγκόσμια ανάπτυξη, μετά την κορύφωση στο β’ τρίμηνο, επιβραδύνεται όσο πλησιάζουμε στο τέλος του έτους και ο αντίκτυπος του reopening σβήνει, ενώ ο πληθωρισμός τροφοδοτείται από τις αυξανόμενες ελλείψεις σε πολλούς τομείς. Οι τιμές της ενέργειας έχουν εκτοξευθεί, απειλώντας να αυξήσουν τις τιμές για τα πάντα, από τα τρόφιμα έως τις κατασκευές. 

    Αυτός είναι ένας "θανατηφόρος" συνδυασμός για τις αγορές, γνωστός ως στασιμοπληθωρισμός, ένα φαινόμενο που έχουμε να δούμε από τη δεκαετία του 1970. Είναι το είδος του οικονομικού παζλ που αφήνει τις κυβερνήσεις και τις κεντρικές τράπεζες σε αδιέξοδο. Κανονικά, ο πληθωρισμός εμφανίζεται όταν η ανάπτυξη είναι ισχυρή. Χαλαρώνοντας το γκάζι ανάπτυξης, και το πρόβλημα του πληθωρισμού διορθώνεται. Στην τρέχουσα κατάσταση, ωστόσο, με την ανάπτυξη να επιβραδύνεται καθώς η μετάλλαξη Δέλτα συνεχίζει να επηρεάζει τη δραστηριότητα, η απομάκρυνση των μέτρων στήριξης θα μπορούσε να στείλει τις οικονομίες σε... βουτιά. Παράλληλα, εάν οι θεσμοί και οι Αρχές δεν κάνουν τίποτα, ο πληθωρισμός μπορεί να προκαλέσει όλεθρο, αναγκάζοντας τις κεντρικές τράπεζες να αυξήσουν τα επιτόκια πρόωρα. Και, σε έναν κόσμο που πνίγεται στα χρέη λόγω και της πανδημίας, αυτό θα μπορούσε να είναι εξίσου καταστροφικό.

    Οι οίκοι μιλούν για την τέλεια καταιγίδα

    Οι αναλυτές της Bank of America και της Societe Generale μιλούν για σενάρια τρόμου που στήνει η ενεργειακή κρίση για την οικονομία και για μια τέλεια καταιγίδα η οποία μπορεί να χειροτερεύσει.

    Η εκτόξευση των τιμών της ενέργειας, όπως σημειώνει η BofA, έχει παρασύρει και το πετρέλαιο σε υψηλά τριών ετών και, όπως εκτιμά, το αργό πετρέλαιο Brent ενδέχεται να ξεπεράσει τα 100 δολάρια το βαρέλι εάν ο χειμώνας είναι ιδιαίτερα κρύος, τα αποθέματα παραμείνουν χαμηλά και τα αεροπορικά ταξίδια ανακάμψουν, ενώ προειδοποιεί πως, αν και η ενέργεια ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι ακόμη κάτω από τα επίπεδα της κρίσης που πυροδοτήθηκε το 2008, ωστόσο ενδέχεται να είμαστε πολύ κοντά στον επόμενο μακροοικονομικό τυφώνα. Όπως τονίζει, η αντικατάσταση του υπερβολικά ακριβού πλέον φυσικού αερίου με πετρέλαιο θα μπορούσε να φτάσει τα 1 έως 2 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, ένας κρύος χειμώνας θα μπορούσε να προσθέσει 500.000 βαρέλια την ημέρα στη ζήτηση για πετρέλαιο και η αύξηση της εναέριας κυκλοφορίας θα μπορούσε να προσθέσει 300.000-500.000 βαρέλια στη ζήτηση το α’ τρίμηνο του 2022. Εάν αυτοί οι παράγοντες "συναντηθούν", οι τιμές του πετρελαίου θα εκτοξευθούν περαιτέρω, οδηγώντας σε δεύτερο γύρο πληθωριστικών πιέσεων σε όλο τον κόσμο. Με άλλα λόγια, "μπορεί να είμαστε μόνο μια καταιγίδα μακριά από τον επόμενο μακροοικονομικό τυφώνα", σημειώνει χαρακτηριστικά.

    Σε άλλη ανάλυσή της αναφέρει πως, σύμφωνα με τους υπολογισμούς της, οι μέσοι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος των νοικοκυριών στις κύριες ευρωπαϊκές χώρες θα αυξηθούν κατά 14% το 2021 και κατά 14% περαιτέρω το 2022 και για το φυσικό αέριο κατά 32% το 2021 και 28% το 2022, που ισοδυναμεί με συνολική αύξηση του ενεργειακού κόστους κατά περίπου 500 ευρώ για το μέσο νοικοκυριό. Όπως τονίζει, τα κυβερνητικά μέτρα σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες θα προσφέρουν μόνο μερική ανακούφιση. Οι μεγάλοι βιομηχανικοί καταναλωτές που αγοράζουν από τις επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας σε τιμές συνδεδεμένες με τη χονδρική αγορά θα δουν αυξήσεις 10%-15% φέτος στα κόστη, ενώ το 2022 θα δουν τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας να αυξάνονται κατά 50% και του φυσικού αερίου κατά 70% σε μέσο όρο.

    Από την πλευρά της, η Societe Generale προειδοποιεί πως η τρέχουσα εκτόξευση των ευρωπαϊκών τιμών ενέργειας είναι πρωτοφανής, καθώς ποτέ άλλοτε δεν έχουν αυξηθεί τόσο γρήγορα. Οι τιμές του φυσικού αερίου έως τα τέλη του γ’ τρίμηνου είχαν αυξηθεί στην Ευρώπη έως και κατά 400% από τις αρχές του έτους, ενώ κατά 260% έχουν αυξηθεί το ίδιο διάστημα οι τιμές spot της ηλεκτρικής ενέργειας. Και είμαστε μόλις λίγες μέρες πριν από την "καρδιά" του φθινοπώρου, με τις θερμοκρασίες να είναι ακόμη ήπιες. Ένας κρύος χειμώνας θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στις ενεργειακές αγορές της Ευρώπης, όπου οι πολιτικοί προσπαθούν ήδη να περιορίσουν τις συνέπειες. Μια γρήγορη έγκριση του Nord Stream 2 θα μπορούσε να φέρει προσωρινή ανακούφιση, αλλά ο επικείμενος χειμώνας στο Βόρειο Ημισφαίριο θα αποτελέσει το "κλειδί" στην εξέλιξη αυτής της τέλειας καταιγίδας, όπως επισημαίνει η γαλλική τράπεζα, προσθέτοντας πως στους επόμενους μήνες εκτιμά ότι οι ευρωπαϊκές τιμές ενέργειας θα ανέβουν ακόμα υψηλότερα.

    Σε συναγερμό οι αναλυτές

    Σε αυτό το αιφνιδιαστικά νέο περιβάλλον, οι διεθνείς οίκοι επαναξιολογούν τις στρατηγικές τους και οι επενδυτές ζυγίζουν τις εξελίξεις. Κάποιοι αναλυτές εμφανίζονται ιδιαίτερα θορυβημένοι, ενώ υπάρχουν και κάποιοι πιο ψύχραιμοι που βλέπουν ένα φως στην άκρη του νέου αυτού μακριού τούνελ. 

    Η BofA δημοσίευσε έκτακτο report όπου τόνισε ότι προχωρά σε ριζική αλλαγή της στάσης της για τις ευρωπαϊκές μετοχές, τονίζοντας πως πλέον οι συνθήκες δεν είναι καθόλου ευνοϊκές για τις αγορές και μια νέα ισχυρή διόρθωση βρίσκεται προ των πυλών. Το μακροοικονομικό σκηνικό για τις μετοχές αλλάζει, όπως επισημαίνει, και γι’ αυτό "κόβει" τη σύστασή της σε "Underweight", από "Oυδέτερη", που την είχε υποβαθμίσει τον Αύγουστο, τονίζοντας πως αναμένεται διόρθωση τουλάχιστον 10% έως το τέλος του έτους. Σε αυτό το αρνητικό πλέον περιβάλλον για τις προοπτικές των μετοχών, με την ενεργειακή κρίση σε πλήρη εξέλιξη και την επιβράδυνση της οικονομίας να έχει ήδη ξεκινήσει, προστίθεται και ο αντίκτυπος της αγοράς ομολόγων. Όπως σημειώνει, υπάρχει περιθώριο για περαιτέρω άνοδο των πραγματικών αποδόσεων των ομολόγων, καθώς οι κεντρικές τράπεζες υιοθετούν πιο "επιθετική" ρητορική βλέποντας τον πληθωρισμό να καλπάζει. 

    Η Citigroup, από την πλευρά της, εκτιμά πως το sell-off που σημειώθηκε στα ομόλογα την τελευταία εβδομάδα θα συνεχιστεί, χτυπώντας τις μετοχές. Εκτιμά πως η απόδοση του 10ετούς ομολόγου των ΗΠΑ θα αγγίξει το 2,0% το 2022, από 1,5% περίπου σήμερα, με το μεγαλύτερο μέρος της κίνησης να οφείλεται στις υψηλότερες πραγματικές αποδόσεις (αποδόσεις προσαρμοσμένες για τον πληθωρισμό). Όλα αυτά, όπως προειδοποιεί, υποδηλώνουν πως έρχεται de-rating των παγκόσμιων μετοχών και συμπίεση των αποτιμήσεών τους, με τον δείκτη P/Ε να υποχωρεί προς το 17x από 19x. Παράλληλα, συστήνει στους επενδυτές να κυνηγήσουν τις μετοχές "αξίας" (value stocks), έτσι ώστε να "χετζάρουν" τα χαρτοφυλάκιά τους για την άνοδο των αποδόσεων των ομολόγων και άρα του πληθωρισμού, δείχνοντας ιδιαίτερη προτίμηση στις τραπεζικές μετοχές, οι οποίες είναι ο φθηνότερος κλάδος παγκοσμίως και δεν επηρεάζονται από την ενεργειακή κρίση, αλλά επωφελούνται από την άνοδο των επιτοκίων. Αντίθετα, στο επίκεντρο των τριγμών θα βρεθούν οι ακριβότερες αγορές και μετοχές και γι’ αυτό η Citi υποβαθμίζει την αγορά των ΗΠΑ και τον παγκόσμιο κλάδο της τεχνολογίας.

    Ο Μάικ Γουίλσον, αναλυτής της Morgan Stanley, προειδοποιεί για νέο "πόνο" στα χρηματιστήρια, τονίζοντας πως πριν από δύο εβδομάδες εκτίμησε ότι έρχεται sell-off 20% στις αμερικανικές μετοχές, μια θέση την οποία εξακολουθεί να υποστηρίζει. Βρισκόμαστε στην τελική φάση αυτής της μετάβασης στο μέσον του κύκλου, όπου η ανάπτυξη επιβραδύνεται και οι αγορές διορθώνουν, όπως τόνισε, διαμηνύοντας πως το sell-off θα οδηγηθεί από τον τεχνολογικό κλάδο, ενώ και οι εκτιμήσεις για τα κέρδη ανά μετοχή είναι πολύ υψηλές.

    Η Barclays προειδοποιεί ότι η μεταβλητότητα των μετοχών θα είναι ιδιαίτερα έντονη προσεχώς, αν και παραμένει θετική για τις μετοχές, καθώς εκτιμά ότι η αύξηση της κερδοφορίας των εταιρειών θα αντισταθμίσει την άνοδο του πληθωρισμού. Η βρετανική τράπεζα προτείνει και αυτή τοποθετήσεις σε μετοχές αξίας − φθηνές, κυκλικές μετοχές, όπως οι τράπεζες και οι παραγωγοί ενέργειας που τείνουν να κερδίζουν μαζί με τις αποδόσεις των ομολόγων.

    "Καθώς οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής αποσύρουν τα μέτρα στήριξης, οι συνθήκες ανάπτυξης και ρευστότητας δεν θα γίνουν καλύτερες και η μεταβλητότητα θα αυξηθεί. Πιστεύουμε, όμως, ότι η τελική ζήτηση θα παραμείνει σταθερή, καθώς τόσο οι εταιρείες όσο και οι καταναλωτές είναι σε καλή κατάσταση", σημείωσε.

    Και η Capital Economics εμφανίζεται λιγότερο απαισιόδοξη για τις αγορές γενικότερα, αν και επισημαίνει πως τα καλυτέρα για τις αγορές είναι πλέον πίσω μας. Τα αυξανόμενα σημάδια επιβράδυνσης του ρυθμού ανάκαμψης της παγκόσμιας οικονομίας τούς τελευταίους μήνες, παράλληλα με την αλλαγή της στάσης πολλών μεγάλων κεντρικών τραπεζών πιο πρόσφατα, επηρεάζουν τα χρηματιστήρια. Ωστόσο, εκτός εάν υπάρξει οποιαδήποτε περαιτέρω επιδείνωση της όρεξης για ρίσκο, αμφιβάλλει ότι οι παγκόσμιες μετοχές θα συνεχίσουν να υποχωρούν οριζόντια. Σε κάθε περίπτωση, τα μεγάλα κέρδη για τους επενδυτές ανήκουν πλέον στο παρελθόν, καθώς δεν υπάρχει μεγάλο περιθώριο για περαιτέρω αύξηση των αποτιμήσεων. 

    Οι αγορές "αντέχουν" ακόμα και με πετρέλαιο στα 150 δολ.

    Η ενεργειακή κρίση δεν φαίνεται να πτοεί ούτε την αισιοδοξία της J.P. Morgan. "Πιστεύουμε ότι η πρόσφατη διόρθωση είναι μια ευκαιρία για αγορές κυκλικών assets τα οποία θα περιλαμβάνουν όλες τις μετοχές (αναδυόμενες και ανεπτυγμένες αγορές) εκτός από τους κλάδους ανάπτυξης (π.χ. Nasdaq 100)", τονίζει η αμερικανική τράπεζα. Ο λόγος για αυτό είναι η άποψή της ότι το θέμα της ενέργειας θα ενταθεί, ο αυξανόμενος πληθωρισμός και οι αποδόσεις των ομολόγων, και ακόμα οι ακραίες οverweight θέσεις που υπάρχουν σήμερα σε μετοχές "ανάπτυξης" και τις τεχνολογικές μετοχές, καθώς και οι underweight θέσεις που υπάρχουν στις μετοχές "αξίας" και τις κυκλικές μετοχές. Συστήνει τοποθετήσεις στον κλάδο της ενέργειας, των πρώτων υλών, στις βιομηχανίες και στις τράπεζες οικονομικά, καθώς και στα trades του reopening και της ανάκαμψης της οικονομίας. 

    Κατά την J.P. Morgan, τα τρέχοντα ζητήματα στην ενέργεια και την εφοδιαστική αλυσίδα δεν θέτουν σε κίνδυνο, αλλά στην πραγματικότητα ενισχύουν αυτό το rotation που προτείνει. Δεν πιστεύει ότι η τρέχουσα ενεργειακή κρίση θα έχει σημαντικό αρνητικό αντίκτυπο στην οικονομία. Για παράδειγμα, η οικονομία και οι καταναλωτές λειτουργούσαν μια χαρά την περίοδο 2010-2015, όταν ο μέσος όρος της τιμής του πετρελαίου ξεπερνούσε τα 100 δολάρια. Προσαρμόζοντας τον πληθωρισμό, τους ισολογισμούς καταναλωτών, τις συνολικές δαπάνες πετρελαίου, τους μισθούς και τις τιμές άλλων περιουσιακών στοιχείων (κατοικίες, μετοχές κ.λπ.), υπολογίζει ότι, ακόμα και εάν το πετρέλαιο φτάσει τα 130 ή 150 δολάρια, οι μετοχές και η οικονομία θα μπορούσαν να "λειτουργήσουν". Στην πραγματικότητα, όλες οι κύριες κατηγορίες περιουσιακών στοιχείων (ομόλογα, μετοχές, ακίνητα κ.λπ.) έχουν αυξηθεί περίπου 50% ή περισσότερο, ενώ το πετρέλαιο έχει μειωθεί κατά 25% την τελευταία δεκαετία.

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ