Συνεχης ενημερωση

    Κυριακή, 03-Ιαν-2021 20:00

    Χρηματιστήριο: Οι τρεις καταλύτες που θα καθορίσουν την πορεία του 2021

    Χρηματιστήριο: Οι τρεις καταλύτες που θα καθορίσουν την πορεία του 2021
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Της Αλεξάνδρας Τόμπρα

    Από το annus horribilis του 2015... το Χρηματιστήριο Αθηνών βίωσε και το annus historicus του 2020. Ένα έτος που θα μείνει στην ιστορία για την πανδημία που εξαπλώθηκε σε όλα τα μήκη του πλανήτη και σταμάτησε για ένα δίμηνο περίπου την παγκόσμια οικονομία. Οι κυβερνήσεις βρέθηκαν σε μια νέα πραγματικότητα, που από τη μία έπρεπε να διαφυλάξουν την ασφάλεια των πολιτών τους και από την άλλη να διαχειριστούν τη μεγαλύτερη συρρίκνωση ΑΕΠ από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

    Και αυτήν τη νέα πραγματικότητα πλήρωσε ακριβά το Χρηματιστήριο Αθηνών, και όχι μόνο, το οποίο έκλεισε το έτος με απώλειες 10%. Τις μικρότερες δυνατές βέβαια, εάν αναλογιστεί κανείς ότι στις 17 Μαρτίου 2020 ο Γενικός Δείκτης "έγραφε" 469 μονάδες, με πτώση πάνω από 48% από τις αρχές του έτους. Το ακόμα χειρότερο ήταν ο τραπεζικός δείκτης, ο οποίος βρέθηκε ακόμα και στις 221 μονάδες, από τις 885 μονάδες που άρχισε τη χρονιά.

    Σε κάθε περίπτωση, το 2020 αποτέλεσε ίσως την πιο ενδιαφέρουσα χρηματιστηριακή χρονιά για το Χ.Α. κατά τα τελευταία τουλάχιστον 10 χρόνια. Και, σύμφωνα με τους περισσότερους αναλυτές, η χρηματιστηριακή χρονιά θα μπορούσε να χωριστεί σε τρεις φάσεις: το πρώτο δίμηνο της ευφορίας, το επόμενο 8μηνο της βουτιάς και της απαξίωσης (κυρίως λόγω τζίρου) και το τελευταίο δίμηνο της επιθετικής ανάκαμψης. Μιας ανάκαμψης που, φυσικά, δεν μπόρεσε να καλύψει το μεγάλο χαμένο έδαφος, αλλά έβαλε την παρακαταθήκη για ένα καλύτερο 2021.

    Και, για πολλούς, αυτή η εικόνα αποτύπωσε καθαρά τη μεγάλη εξάρτηση της ελληνικής οικονομίας από τον τουρισμό. Το Χ.Α., λόγω της έκθεσης της ελληνικής οικονομίας στις τουριστικές ροές, επλήγη περισσότερο, με την επιθετική αντίδραση του τελευταίου διμήνου να αποτυπώνει, από την άλλη, την επιστροφή στην κανονικότητα, με την ελληνική αγορά να ακολουθεί τη γενικότερη τάση.

    Θετικές οι προσδοκίες για το α’ εξάμηνο

    Οι προσδοκίες για τη νέα χρονιά δείχνουν να βελτιώνονται, με τον Ευάγγελο Χαρατσή της Beta Securities να τονίζει ότι τουλάχιστον τους πρώτους μήνες του νέου έτους το θετικό περιβάλλον που σταδιακά διαμορφώνεται θα συντηρηθεί, κυρίως από τη συντονισμένη νομισματική και δημοσιονομική στήριξη που παρέχεται παγκοσμίως. Κατά τον ίδιο, οι κεντρικές τράπεζες στέκονται στο πλευρό των αγορών, την ώρα που τα δημοσιονομικά πακέτα στηρίζουν την ανάκαμψη της οικονομίας. Εντούτοις, διευκρινίζει ότι, αν και οι αγορές έχουν ξεπεράσει τον κορονοϊό, οι οικονομίες δεν τον έχουν ξεπεράσει.

    Εντούτοις, οι αγορές προεξοφλούν την επιστροφή στην κανονικότητα σε ένα άκρως βοηθητικό περιβάλλον. Ο ίδιος, όμως, θέτει τρεις προϋποθέσεις που δεν πρέπει να υπάρξουν για να χαρακτηριστεί το 2021 καλό χρηματιστηριακά: επιπλοκές στην πορεία ύφεσης της πανδημίας, απογοητεύσεις στο εύρος της ανάπτυξης, νέος έκτακτος αρνητικός παράγοντας. Εάν δεν επιβεβαιωθεί κάποιος από τους παραπάνω καταλύτες, τότε τουλάχιστον το πρώτο εξάμηνο του έτους το Χ.Α. θα έχει μια θετική πορεία, η οποία σταδιακά θα λαμβάνει περισσότερο ποιοτικά χαρακτηριστικά. Μάλιστα, προσθέτει ότι οι επενδυτές του Χ.Α. θα γίνουν πιο επιλεκτικοί, προτιμώντας τίτλους και κλάδους που θα ωφεληθούν περισσότερο από τη στήριξη των Αρχών.

    Όλα δείχνουν ότι τα επόμενα χρόνια θα είναι πολύ σημαντικά και θα οδηγήσουν και σε εξαιρετικές αποδόσεις για τις μετοχές των ανεπτυγμένων αγορών και αυτό θα είναι θετικό για κάποιες από τις υπάρχουσες εισηγμένες εταιρείες, αναφέρει και ο Χρήστος Αλωνιστιώτης της XSpot Wealth Management. Εταιρείες που μπορούν να κάνουν τη διαφορά είναι αυτές που επικεντρώνονται στους κλάδους που καθορίζουν τη νέα οικονομική πραγματικότητα, όπως η πράσινη ενέργεια. Αυτές έχουν και σημαντική εξωστρέφεια αλλά και ισχυρές προοπτικές κερδοφορίας εντός των τειχών, καθώς αναδιαμορφώνεται ο οικονομικός χάρτης.

    Ένας ακόμα "hot" κλάδος, κατά τον κ. Αλωνιστιώτη, είναι και αυτός της τεχνολογίας και του ηλεκτρονικού εμπορίου και μένει να δούμε αν οι υπάρχουσες εισηγμένες των κλάδων αυτών μπορούν να προσαρμοστούν και να κεφαλαιοποιήσουν αυτά τα νέα δεδομένα που θα τις βάλουν στο στόχαστρο των μεγάλων επενδυτών. Γιατί, όπως πολύ σωστά έχει πει και ο κ. Πισσαρίδης, οι ελληνικές εταιρείες είναι πολύ μικρές και πρέπει να μεγαλώσουν τις κεφαλαιοποιήσεις τους. 

    Τουρισμός και NPEs

    Στο θετικό σενάριο, ο έλεγχος της πανδημίας, είτε μέσω των εμβολίων είτε μέσω μιας αποτελεσματικής θεραπείας, θα σηματοδοτήσει και την επιστροφή στην κανονικότητα. Και για τον "συγκρατημένα θετικό" Νικόλαο Χρυσοχοΐδη της Ν. Χρυσοχοΐδης Χρηματιστηριακής, το 2021 έχει τα εχέγγυα να είναι μια καλή χρονιά.

    Ο χρονισμός της άρσης των μέτρων περιορισμού και τα ευρωπαϊκά πακέτα στήριξης θα βοηθήσουν την πραγματική οικονομία, ενώ με τη βελτίωση των συνθηκών στον τουρισμό θα καλυφθεί σημαντικό μέρος από το χαμένο έδαφος του 2020, κυρίως στα έσοδα του κράτους, ώστε να ανατραπεί το μεγάλο έλλειμμα του 2020 που προκλήθηκε τόσο από την κατακόρυφη πτώση των εσόδων όσο και την αύξηση των κρατικών δαπανών. Επίσης, το 2022 η χώρα θα κληθεί να πληρώνει τα τοκοχρεολύσια των δανείων του επίσημου τομέα, με τον σχεδιασμό να πρέπει να επιταχύνεται.

    Ο ίδιος τονίζει επίσης και την εστίαση της αγοράς στον σχηματισμό των νέων μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (NPEs) των τραπεζών, που ευλόγως θα προκύψουν από τις "ουλές" που άφησαν πίσω τους τα μέτρα περιορισμού της πανδημίας. Αν και θα πρέπει να αναμένεται κάποιες επιχειρήσεις να αντιμετωπίσουν ή και να οδηγηθούν εντέλει στο λουκέτο, δεν θα πρέπει να υποτιμάται η ισχύς της ρευστότητας που θα διοχετευτεί στην πραγματική οικονομία από το Ταμείο Ανάκαμψης της Ε.Ε., ώστε να διασωθούν ορισμένες. Σε κάθε περίπτωση, όμως, μια πιο ξεκάθαρη εικόνα θα έχουν οι επενδυτές στο δεύτερο εξάμηνο του έτους, οπότε και θα δούμε ποιος μπορεί να ανακάμψει ή όχι.

    Κατηγορίες

    Για τον κ. Χρυσοχοΐδη στο Χ.Α. υπάρχουν τρεις (άτυπα) κατηγορίες. Η πρώτη είναι οι εταιρείες που άντεξαν στην πανδημία και έδειξαν ότι διαθέτουν ισχυρούς ισολογισμούς, τροφοδοτώντας μια συγκρατημένη αισιοδοξία. Ήταν και αυτές που κράτησαν την αγορά και διαφύλαξαν αξίες στα χαρτοφυλάκια.

    Η δεύτερη κατηγορία είναι οι τράπεζες. Το τελευταίο δίμηνο του 2020 ήταν ο κλάδος που σημείωσε τη μεγαλύτερη ανάκαμψη, μια ορμή που πιθανόν θα συνεχιστεί για λίγο ακόμη. Κάποια στιγμή όμως η αισιοδοξία θα μετριαστεί, καθώς θα φανούν και θα "μετρούνται" οι επιπτώσεις της πανδημίας. Εάν το πρόβλημα των νέων NPEs, σε συνδυασμό με όλα τα εργαλεία που έχουν στη διάθεσή τους, δείχνει να είναι διαχειρίσιμο, ο κλάδος δεν θα αντιμετωπίσει μεγάλα προβλήματα, όπως την περίοδο 2016-2017.

    Η τρίτη κατηγορία είναι αυτή που επηρεάστηκε περισσότερο από την πανδημία, όπως η Aegean ή οι παρεπόμενα τουριστικές. Σε αυτή την κατηγορία οι επενδυτές, μέχρι τώρα, βλέπουν το ποτήρι μισογεμάτο, καθώς τα δημοσιονομικά στηρίγματα ενδεχομένως να τονώσουν τη ζήτηση σε κρίσιμους κλάδους της οικονομίας.

    Αρωγός το Ταμείο Ανάκαμψης στη νέα αρχή

    Για τους περισσότερους εγχώριους αναλυτές το 2021 είναι σίγουρα μια νέα αρχή, κατά την οποία θα ξεκαθαρίσουν κλάδοι, θα δημιουργηθούν ευκαιρίες και θα υπάρξουν ανακατατάξεις. Για τον κ. Χρυσοχοΐδη οι κινήσεις σε ενέργεια, κατασκευές και πληροφορική δίνουν μια νότα αλλαγής, ότι πάμε σε κάτι διαφορετικό.

    Το "κλειδί", όμως, στη μεγάλη αλλαγή θα είναι η ορθή διαχείριση των κεφαλαίων του Ταμείου Ανάκαμψης. Είναι κάτι που θίγεται και από τους ξένους αναλυτές, όπως πρόσφατα η Citigroup, η οποία στις επενδυτικές αποφάσεις της νέας χρονιάς καλεί τους επενδυτές να σκεφτούν σοβαρά την Ελλάδα, λόγω των ισχυρών προοπτικών που ανοίγονται μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και τις μεταρρυθμίσεις υπέρ των επενδύσεων στις οποίες προχωρά η κυβέρνηση.

    Εμμέσως κάτι τέτοιο υπονοήθηκε και από τους οίκους αξιολόγησης τελευταία, καθώς τόσο η Moody’s όσο και η Scope τόνισαν τη σπουδαιότητα οι Αρχές να μείνουν πιστές σε ένα μεταρρυθμιστικό σχέδιο ανάκαμψης, ώστε να κεφαλαιοποιηθούν αποτελεσματικά τα οφέλη από τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης. Είναι, άλλωστε, η πρώτη φορά έπειτα από πάνω από δέκα χρόνια που η χώρα μας περνάει μια βαθιά κρίση στην οποία δεν είναι μόνη της και αυτό θα πρέπει να αποτελέσει την ευκαιρία των μετασχηματισμών που δεν έγιναν τη δεκαετία της δημοσιονομικής κρίσης.

    Επίσης, καταγράφεται μια μοναδική ευκαιρία να υλοποιηθούν έργα και οικονομικές δράσεις προστιθέμενης αξίας, οι οποίες, σε συνδυασμό με την ανάκαμψη της τουριστικής ζήτησης, θα δώσουν ισχυρή ώθηση στην αύξηση του ΑΕΠ. Πολλά θα κριθούν και από την αποτελεσματικότητα των εμβολίων, ωστόσο το πλάνο (Έκθεση Πισσαρίδη) που έχει σχεδιαστεί έχει πλέον τις βασικές του παραμέτρους προσδιορισμένες.

    Αυτό που έχει σημασία, βέβαια, είναι να μην έχει η οικονομία, και κατ’ επέκταση η ελληνική κεφαλαιαγορά, δύο ταχύτητες. Από τη μία οι κλάδοι που θα "τρέξουν" με τη βοήθεια των ευρωπαϊκών πακέτων και από την άλλη εκείνοι που θα υποκύψουν ή θα παραμείνουν στην απαξίωση του ενδιαφέροντος. Και μπορεί μια τέτοια προοπτική να βοηθήσει στο να ξεχωρίσει "η ήρα από το σιτάρι", αλλά η ελληνική οικονομία χρειάζεται τη διαφοροποίηση για να μπορέσει να σχηματίσει τις άμυνες εκείνες που χρειάζονται σε μελλοντικά σοκ. Και, για να αποκτήσει τη διαφοροποίηση, η στήριξη των κλάδων μέσω της χρηματιστηριακής χρηματοδότησης δεν θα πρέπει να αποκλείεται.

    Όπως αναφέρει ο κ. Αλωνιστιώτης, στο Χ.Α. εξακολουθούν να υπάρχουν εταιρίες οι οποίες αναμένεται να προσφέρουν καλές αποδόσεις και το 2021, αλλά υπάρχουν και πολλές οι οποίες έδειξαν ότι είναι ανέτοιμες να προσαρμοστούν στις νέες συνθήκες. Ακόμα και τώρα, είναι εμφανές το πρόβλημα της μικρής παρουσίας εταιρειών στο Χ.Α. Ο μικρός όγκος συναλλαγών, ο οποίος συγκεντρώνεται σε λίγες μετοχές, δείχνει ότι το Χ.Α. δεν θα μπορέσει να επωφεληθεί από την αναζήτηση επενδυτικών ευκαιριών στην οποία βρίσκονται οι μεγάλοι επενδυτικοί οργανισμοί.

    Ίσως το γεγονός ότι στην πραγματική οικονομία υπάρχουν ελκυστικότερες επενδυτικές επιλογές που προσελκύουν δισεκατομμύρια να συνεχίσει να αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα στην είσοδο μεγαλύτερων κεφαλαίων που αναζητούν διασπορά σε κάθε κλάδο, αναφέρει ο κ. Αλωνιστιώτης.



     

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ