Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 18-Μαϊ-2018 10:04

    Περιμένοντας την Ευρώπη, περιμένοντας τη Merkel

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου
    Περιμένοντας την Ευρώπη, περιμένοντας τη Merkel

    Της Judy Dempsey

    Η απόφαση του Donald Trump να αποχωρήσει από την ιρανική πυρηνική συμφωνία και να μεταφέρει την αμερικανική πρεσβεία στην Ιερουσαλήμ, έχουν ταρακουνήσει τους Ευρωπαίους του συμμάχους.

    Δεν είναι μόνο επειδή σημαίνουν επιπλέον υπαναχωρήσεις για την μετά το 1945 πολυμερή τάξη, της οποίας ηγούνται οι ΗΠΑ. Είναι επειδή η απόρριψη αυτής της τάξης από τον Trump, έχει αφήσει την Ευρώπη εξαιρετικά ευάλωτη.

    Από το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η Ευρώπη ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με τις ΗΠΑ. Οι τελευταίες έστησαν μια διαλυμένη Δυτική Ευρώπη, ξανά στα πόδια της. Οι ΗΠΑ επίσης παρείχαν μια ομπρέλα ασφαλείας. Και υποστήριξαν τη δημιουργία αυτού που σήμερα είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση. Πάνω από όλα, η ειδική αυτή σχέση βασίστηκε σε κανόνες και κοινές αξίες.

    Ο μεγαλύτερος φόβος των Ευρωπαίων ηγετών είναι ότι η κυβέρνηση Trump έχει διαλύσει αυτό το βιβλίο κανόνων. Βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα δίλημμα: ή να συνεχίσουν να ακολουθούν αυτή την πορεία που δεν οδηγεί σε λύση –όπως έχουν κάνει επανειλημμένως, με ανάμεικτα αποτελέσματα στη διάρκεια των πρόσφατων κρίσεων- ή να αναγνωρίσουν ότι οι πολιτικές του Trump θα πρέπει να οδηγήσουν την Ευρώπη προς βαθύτερη πολιτική και οικονομική ενοποίηση. Αυτός ο δρόμος θα απαιτήσει μια στρατηγική προοπτική που λείπει πάρα πολύ, για να οικοδομηθεί μια σοβαρή εξωτερική, αμυντική πολιτική και πολιτική ασφάλειας. Μετά από δεκαετίες συζητήσεων, λίγα έχουν επιτευχθεί.

    Η συνέχιση της ίδιας πορείας χωρίς λύση, αποτελεί μια επιλογή εάν οι Ευρωπαίοι δεν θέλουν να είναι φιλόδοξοι. Αυτό είναι σίγουρα σαφές ελλείψει οποιασδήποτε στρατηγικής και επιρροής στη Μέση Ανατολή –για να μην αναφέρουμε τις απρόσεκτες πολιτικές στα Δυτικά Βαλκάνια, όπου τόσο συχνά κάνουν τα στραβά μάτια στη διαφθορά και στην κακή διακυβέρνηση. Αυτή η έλλειψη φιλοδοξίας –και συνεπώς, η έλλειψη στρατηγικής- έφερε τον κίνδυνο και την ανασφάλεια στην Ευρώπη, όπως έχει δείξει ο πόλεμος στη Συρία.

    Η δεύτερη επιλογή, η βαθύτερη πολιτική και οικονομική ολοκλήρωση, είναι πιθανή μόνο εάν η Γερμανία βγει από την ζώνη άνεσής της. Αυτό θα σημαίνει ότι η Καγκελάριος Angela Merkel θα βγει από το παρασκήνιο και θα ενεργήσει στρατηγικά, ότι τακτικιστικά, όπως έχει συνηθίσει.

    Βρισκόμενη τώρα στην τέταρτη θητεία της και επικεφαλής ενός ακόμη κουρασμένου συνασπισμού συντηρητικών και Σοσιαλδημοκρατών, η Merkel δεν θα έχει τίποτα να χάσει δείχνοντας φιλοδοξία και λίγη ηγετική διάθεση,

    Το έδειξε αυτό όταν η Ρωσία προσάρτησε την Κριμαία και έδωσε στρατιωτική στήριξη στους εξεγερμένους στην Ανατολική Ουκρανία το 2014 Ενάντια σε όλες τις πιθανότητες, η Merkel ένωσε τους Ευρωπαίους ηγέτες για να επιβάλλουν κυρώσεις στη Μόσχα.

    Αλλά το Βερολίνο δεν εκμεταλλεύτηκε αυτή την ευκαιρία για να δημιουργήσει μια ισχυρή ευρωπαϊκή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας. Όπως και η προσέγγισή του στην διαχείριση των χρεωμένων χωρών της ευρωζώνης, το Βερολίνο ήταν περισσότερο πρόθυμο να περιμένει την κρίση παρά να τη χρησιμοποιήσει για να διοχετεύσει κάποια στρατηγική σκέψη και σχεδιασμό στο εσωτερικό, για να μην μιλήσουμε σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

    Αντιθέτως, ο Γάλλος πρόεδρος Emmanuel Macron, έχοντας κάτι περισσότερο από ένα χρόνο θητείας, περιμένει την Merkel ανταποκριθεί στις τολμηρές του προτάσεις για μεταρρύθμιση της ΕΕ, που θα οδηγούσε σε περισσότερη οικονομική και πολιτική ενοποίηση.

    Η επιφυλακτικότητα της Merkel, που συχνά βασίζεται στη διαίσθησή της, η προσέγγισή της κατά του κινδύνου ή σε σχέση με την κοινή γνώμη, θεωρείται από κάποιους υποστηρικτές της ως αναγκαία δεδομένου του τι συμβαίνει μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ. Για αυτούς, η Merkel αντιπροσωπεύει τη σταθερότητα και την προβλεψιμότητα, σε μια περίοδο που η Βρετανία ετοιμάζεται να αποχωρήσει από την ΕΕ και ενώ άλλα κράτη-μέλη, όπως η Ουγγαρία, αμφισβητούν κάποιες από τις βασικές αξίες της Ένωσης.

    Αλλά αυτή η προβλεψιμότητα, που κάποτε θεωρούνταν προτέρημα, γίνεται βαρίδι. Η συναλλακτική άποψη του Trump αναφορικά με την πολιτική, παρακινεί τη Merkel να δράσει από κοινού με τον Macron και να ενώσει τα άλλα κράτη-μέλη.

    Ο λόγος είναι ότι αυτή τη φορά, μια Ευρώπη που "σέρνεται” θα μπορούσε να αφήσει την Ένωση ακόμη πιο αδύναμη από ό,τι είναι. Θα μπορούσε να ενισχύσει εκείνα τα λαϊκιστικά και εθνικιστικά κινήματα που θέλουν μια Ευρώπη λιγότερο συνδεδεμένη με τις δομές, τις αξίες και τις ελευθερίες πάνω στις οποίες έχει χτιστεί η ΕΕ -και ίσως και περισσότερο συναλλακτική στη φύση της.

    Εάν αυτές οι πολιτικές θα μείνουν και μετά την προεδρία του ή όχι, το δόγμα του Trump "η Αμερική πρώτα”, θα μπορούσε να αξιοποιηθεί από την Ευρώπη με αρκετούς τρόπους.

    Πρώτον, η ΕΕ δεν θα πρέπει να μείνει στην πολυμέρεια. Αυτό σημαίνει να αξιοποιήσει  τις εμπορικές συμφωνίες της Ένωσης με τον Καναδά, την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα και να σχηματίσει νέες με άλλες χώρες στη ΝΑ Ασία και στη Λατινική Αμερική, Και ενώ βρίσκεται εκεί, γιατί όχι να μην διαπραγματευτεί την ένταξη στην ΤΤΡ από την οποία αποχώρησε ο Trunmp;

    Σημαίνει επίσης τήρηση των πολυμερών συμφωνιών. Όταν πρόκειται για την διάσωση της ιρανικής πυρηνικής συμφωνίας, το Βερολίνο, το Παρίσι και το Λονδίνο, πρόκειται να δυσκολεύσουν αρκετά την κυβέρνηση Trump. Έχουν ήδη απειλήσει με κυρώσεις εάν δεν ακολουθήσουν την πρόταση της Ουάσιγκτον για την εκ νέου επιβολή κυρώσεων στο Ιράν.

    Ο Macron και η Merkel δεν έχουν αυταπάτες για τις γεωστρατηγικές φιλοδοξίες στη Μέση Ανατολή ή την επιρροή στην Επαναστατική Φρουρά ή την επιρροή της επαναστατικής φρουράς. Από οικονομικής και πολιτικής άποψης, η Τεχεράνη χρειάζεται την συμφωνία για τα πυρηνικά όσο οι Ευρωπαίοι θέλουν να περιορίσουν τις πυρηνικές δικαιοδοσίες.

    Δεύτερον, η αδυναμία της Ευρώπης εκτός της Ένωσης είναι ένα αποτέλεσμα του ότι η ΕΕ δεν παίρνει την άμυνα και την ασφάλεια στα σοβαρά. Είναι διχασμένη για την φύση των απειλών. Είναι διχασμένη για την χρήση σκληρής ισχύος. Κλίνει στο συμπέρασμα ότι τα εισιτήρια για την σταθερότητα είναι η μαλακή δύναμη και η διπλωματία. Έχουν επανειλημμένως αποδειχθεί λάθος. Εκτός αν η Γερμανία, η οποία φοβάται την ιδέα του να σκιστεί το βιβλίο με τους κανόνες, σοβαρευτεί και υποστηρίξει μια Ευρώπη που να μπορεί να υπερασπιστεί μόνη της τον εαυτό της και να συνδυάζει την σκληρή με τη μαλακή δύναμη, η ΕΕ να εγκαταλείψει το να είναι φιλόδοξη.

    Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: http://carnegieeurope.eu/strategiceurope/76349?lang=en

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ