Με τη βελτίωση του καιρού, πολλοί Ευρωπαίοι περνούν τα Σαββατοκύριακά τους δίπλα στη θάλασσα, απολαμβάνοντας τον ήλιο και το θέαμα των πλοίων που καταπλέουν στα λιμάνια της Ευρώπης. Οι ερευνητές της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας καταπολέμησης της απάτης (OLAF) παρακολουθούν επίσης στενά τα σκάφη που περνούν από τα λιμάνια αυτά, αλλά για διαφορετικούς λόγους: τους τελευταίους τέσσερις μήνες, χάρη στις πληροφορίες που συγκέντρωσε η OLAF, 100 εκατομμύρια τσιγάρα κατασχέθηκαν σε οκτώ επιχειρήσεις σε διάφορα κράτη μέλη, κυρίως σε λιμάνια.

Οι σημαντικότερες κατασχέσεις έλαβαν χώρα στην Ελλάδα και την Ισπανία. Σε στενή συνεργασία με την OLAF και την ελληνική Γενική Γραμματεία για την Καταπολέμηση της Διαφθοράς (AFCOS Ελλάδος), οι ελληνικές τελωνειακές αρχές κατάσχεσαν 50 εκατομμύρια τσιγάρα στο λιμάνι του Πειραιά τον Μάρτιο και τον Απρίλιο. Εν τω μεταξύ, πληροφορίες της OLAF οδήγησαν στην επιτυχημένη κατάσχεση 22 εκατομμυρίων λαθραίων τσιγάρων από τις ισπανικές τελωνειακές αρχές στη Βαρκελώνη και τη Μάλαγα τον Φεβρουάριο. Στην υπόθεση της Μάλαγας, τα τσιγάρα συνοδεύονταν από ψευδή περιγραφή προϊόντος, η οποία ανέφερε ότι επρόκειτο για ίνες κοκκοφοίνικα ή ταξιδιωτικούς σάκους. Συνολικά, τα κατασχεθέντα τσιγάρα είναι κυρίως μάρκας American Legend, Raquel, JIM και Manchester.

Ωστόσο, δεν διοχετεύονται όλα τα λαθραία τσιγάρα στην Ευρώπη δια θαλάσσης. Περίπου 11 εκατομμύρια τσιγάρα κατασχέθηκαν κατά την τελευταία κοινή τελωνειακή επιχείρηση, η οποία διενεργήθηκε με τον συντονισμό της OLAF και της τελωνειακής διοίκησης της Εσθονίας. Η περιφερειακή επιχείρηση JCO Magnum, στην οποία συμμετείχαν η Εσθονία, η Φινλανδία, η Λετονία, η Λιθουανία και η Πολωνία, είχε στόχο ιδίως λαθραία προϊόντα καπνού τα οποία διοχετεύονταν στην Ευρωπαϊκή Ένωση οδικώς από τρίτες χώρες, όπως η Λευκορωσία, η Ουκρανία και η Ρωσία.

Επίσης, η συνεργασία της OLAF με τα κράτη μέλη οδήγησε στην ταυτοποίηση περισσότερων από 80 μεταφορέων λαθραίων τσιγάρων σε διάφορα ευρωπαϊκά αεροδρόμια.

Τεράστιες ζημιές

Το λαθρεμπόριο τσιγάρων προκαλεί τεράστιες ζημίες ετησίως στα κράτη μέλη και την ΕΕ λόγω μη καταβολής τελωνειακών δασμών και φόρων. Tο λαθρεμπόριο τσιγάρων δεν συμμορφώνεται με τους κανόνες και ενέχει μεγάλους κινδύνους για τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις. Υπονομεύει τις εκστρατείες κατά του καπνίσματος και τις εκστρατείες για τη δημόσια υγεία και παραβιάζει τους αυστηρούς κανόνες της ΕΕ και των κρατών μελών για την παραγωγή, τη διανομή και την πώληση. Η OLAF ερευνά υποθέσεις τελωνειακής απάτης, καθώς προκαλούν οικονομική ζημιά στον νόμιμο κλάδο και στους Ευρωπαίους φορολογούμενους. Η OLAF έχει σαφή εντολή να καταπολεμά το λαθρεμπόριο τσιγάρων στο πλαίσιο των προσπαθειών της ΕΕ να αντιμετωπιστεί το φαινόμενο αυτό. 

Ποια είναι η OLAF

Αποστολή της OLAF είναι να εντοπίζει, να ερευνά και να αποτρέπει υποθέσεις απάτης με κεφάλαια της ΕΕ.

Η OLAF εκπληρώνει την αποστολή της μέσω:

•    της διενέργειας ανεξάρτητων ερευνών υποθέσεων απάτης και διαφθοράς που αφορούν κεφάλαια της ΕΕ, ώστε να διασφαλίζεται ότι όλα τα χρήματα των Ευρωπαίων φορολογούμενων δαπανώνται σε έργα τα οποία μπορούν να δημιουργήσουν θέσεις απασχόλησης και οικονομική ανάπτυξη στην Ευρώπη.

•    της συμβολής στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών στα θεσμικά όργανα της ΕΕ, διερευνώντας υποθέσεις σοβαρής ανάρμοστης συμπεριφοράς του προσωπικού της ΕΕ και μελών των θεσμικών οργάνων της ΕΕ.

•    της ανάπτυξης μιας σθεναρής πολιτικής της ΕΕ για την καταπολέμηση της απάτης.
Με την ιδιότητα της ανεξάρτητης υπηρεσίας έρευνας, η OLAF μπορεί να ερευνά υποθέσεις σχετικά με απάτη, δωροδοκία και άλλα αδικήματα που επηρεάζουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ και που αφορούν:

•    όλες τις δαπάνες της ΕΕ: οι κύριες κατηγορίες δαπανών είναι τα διαρθρωτικά ταμεία, η γεωργική πολιτική και τα ταμεία αγροτικής ανάπτυξης, οι άμεσες δαπάνες και οι εξωτερικές ενισχύσεις.

•    ορισμένους τομείς εσόδων της ΕΕ, κυρίως τους τελωνειακούς δασμούς.

•    υπόνοιες για σοβαρή ανάρμοστη συμπεριφορά του προσωπικού της ΕΕ και μελών των θεσμικών οργάνων της ΕΕ.