Συνεχης ενημερωση

    Τετάρτη, 03-Ιαν-2018 00:03

    2018: Κίνδυνοι και ανησυχίες

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    του Πέτρου Λάζου

    Τις τελευταίες ημέρες ενός παλιού και τις πρώτες ενός καινούργιου χρόνου, συνηθίζεται να γίνονται απολογισμοί πεπραγμένων και προβλέψεις περί το τι επιφυλάσσει το μέλλον για την παγκόσμια και τις τοπικές οικονομίες.

    Το δύσκολο μιας τέτοιας προσπάθειας βέβαια, εντοπίζεται στο δεύτερο σκέλος. Οι γυάλινες σφαίρες δεν έχουν εφευρεθεί ακόμη και ο ψηφιακός τρόπος λειτουργίας της συντριπτικής πλειοψηφίας των πραγμάτων, τα οδηγεί να εξελίσσονται ταχύτατα, ανεξέλεγκτα και εντελώς απρόβλεπτα.

    Το αντικείμενο έγινε πολλαπλάσια δυσκολότερο στην περίπτωση της Ελλάδας, από το 2009 και μετά. Οι συνθήκες κρίσης, η μη ρεαλιστική οπτική της κατάστασης από μεγάλο μέρος των πολιτών επί πολλά χρόνια με τον συνεπακόλουθο λαϊκισμό και κάμποσες αιτίες ακόμη, καθιστούσαν την πρόβλεψη σχεδόν αδύνατη.

    Φυσικά, μέχρι το 2018 η κατάσταση και η γενική κατεύθυνση των μεγεθών και της πραγματικής οικονομίας, ήταν κάτι παραπάνω από φανερά. Οπότε δεν υπήρχε ιδιαίτερος λόγος ανησυχίας ως προς τις λεπτομέρειες "υλοποίησής" τους...

    Ο νέος χρόνος όμως, είναι αρκετά διαφορετικός. Η λήξη του τρίτου Προγράμματος Δημοσιονομικής Προσαρμογής τον Αύγουστο και ο δρόμος που θα συμφωνηθεί ν’ ακολουθήσει η Ελλάδα κατόπιν, μετατρέπει αυτό το έτος σε κρίσιμο σταθμό για την μακροχρόνια πορεία της χώρας.

    Επομένως, κατέχει αποφασιστική σημασία να εντοπιστούν (έστω σε πρώτο, επιφανειακό επίπεδο) οι κίνδυνοι εκείνοι οι οποίοι μπορούν να δημιουργήσουν προβλήματα ή ακόμη και εκτροχιασμό, στους επόμενους μήνες.

    Αυτονόητο ότι οι (όποιοι) κίνδυνοι, χωρίζονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες:

    Α. Τους εξωτερικούς ή διεθνείς και

    Β. Τους τοπικούς ή ενδογενείς.

    Στους πρώτους, τα πράγματα είναι αρκετά απλά. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο ανησυχίες γεννούν οι ιταλικές εκλογές της 4ης Μαρτίου και η καθυστέρηση στην επίλυση του πολιτικού αδιεξόδου και τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας, στην Γερμανία.

    Και οι δύο περιπτώσεις μπορούν να επιδράσουν δραματικά (θετικά ή αρνητικά) στις εξελίξεις που υπόσχονται να οδηγήσουν στην περαιτέρω ενοποίηση της Ευρωζώνης και την Ευρώπη πολλαπλών ταχυτήτων, οι οποίες δρομολογήθηκαν με την εκλογή Μακρόν.

    Ειδικά οι ιταλικές εκλογές και το, καθόλου απίθανο να προκληθεί από αυτές, πολιτικό αδιέξοδο θα μπορούσαν να οδηγήσουν ακόμη και σε μια νέα κρίση της Ευρωζώνης. Ας μην ξεχνάμε ότι η Ιταλία είναι η τρίτη οικονομία του ευρώ και, τα τελευταία χρόνια, έχουν γίνει ελάχιστα για την επίλυση του προβλήματος του τεράστιου χρέους της…

    Σε διευρυμένο, παγκόσμιο επίπεδο μόνο μία πιθανότητα θα μπορούσε δυνητικά να δημιουργήσει αρνητικές αναταράξεις, ικανές να αλλάξουν την διαγραφόμενη πορεία της παγκόσμιας και της ελληνικής οικονομίας. Πρόκειται για την πιθανότητα αποπομπής του Αμερικανού Προέδρου Donald Trump από το αξίωμά του, λόγω προεκλογικής συνεργασίας με την Ρωσία…

    Ευτυχώς, δεν αποτελεί το πιθανότερο σενάριο. Αλλά είναι απόλυτα υπαρκτό και, σε καμία περίπτωση, δεν μπορεί να αγνοηθεί. Το FBI είναι ιδιαίτερα σοβαρός οργανισμός για ν’ αγνοηθούν οι έρευνές του και τα πιθανά αποτελέσματά τους.

    Σε τοπικό επίπεδο, η ερώτηση που βρίσκεται σε όλα σχεδόν τα χείλη, είναι εάν και κατά πόσο θα γίνουν εκλογές το 2018. Απορία που είναι πολύ δύσκολο ν’ απαντηθεί με βεβαιότητα.

    Διότι, ναι μεν η κυβέρνηση κινείται καθαρά προεκλογικά τους τελευταίους μήνες και έχει πολλά εμπόδια και δύσκολες πολιτικά καταστάσεις μπροστά της από τώρα και μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2019 αλλά, βρισκόταν σε παρεμφερή θέση και το 2016 και το 2017.

    Παρόλα αυτά, εκλογές γιόκ! Η λατρεία για την καρέκλα, επικράτησε καθολικά. Οπότε κανείς δεν μπορεί να προσδιορίσει με αξιοπιστία την προεκλογικότητα (sic) του 2018.

    Παραμένει όμως το γεγονός ότι οι εκλογές αποτελούν αξιοσημείωτο κίνδυνο σε ορίζοντα μηνών ενώ αντίθετα, αποτελούν θετικότατο παράγοντα σε ορίζοντα μεγαλύτερο του έτους.

    Η επικινδυνότητά τους οφείλεται, αφενός στην γνωστή ελληνική δυσπραγία επί μήνες πριν την διεξαγωγή τους και αφετέρου στην διαπραγμάτευση για τις συνθήκες υπό τις οποίες θα πραγματοποιηθεί η ολοκλήρωση του Μνημονίου, η τακτική έξοδος για δανεισμό από τις αγορές και ο καθορισμός των όρων εποπτείας της Ελληνικής οικονομίας, για τις επόμενες δεκαετίες.

    Αυτές οι συνθήκες μάλιστα, αποτελούν τον σημαντικότερο παράγοντα κινδύνου για το μέλλον της χώρας. Με την διαπραγμάτευση για τον καθορισμό τους να έχει καθυστερήσει ήδη σημαντικά (θα έπρεπε να έχουν ξεκινήσει αρχές του καλοκαιριού, βία Σεπτέμβριο), θα διεξαχθούν υπό σημαντικότατη πίεση χρόνου. Από μία διαπραγματευτική ομάδα που δεν έχει δώσει τα καλύτερα δείγματα επιτυχημένης στρατηγικής και επίτευξης διαπραγματευτικών στόχων.

    Ευνόητο πως η ανησυχία, απόλυτα δικαιολογημένα, χτυπά κόκκινα και δημιουργούνται προϋποθέσεις για προβληματικότατη συνέχεια και αρνητικές συνέπειες.

    Ας ελπίσουμε ότι τα πράγματα, για μια φορά, θα εξελιχθούν θετικά…

    Καλή χρονιά να έχουμε! Υγεία και πραγματοποίηση των επιθυμιών όλων!

    Πέτρος Λάζος

    petros.lazos@capital.gr

    Twitter: @Marketelf

    Facebook: Peter Lazos

    Σ.Σ. Κάποιος να πει στον πρωθυπουργό και το ευρύτερο περιβάλλον του μεγάρου Μαξίμου ότι κάθε διαμάχη με τον (οποιονδήποτε) διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδας, σημαίνει διαμάχη με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

    Κάθε διαμάχη με την ΕΚΤ, μεταφράζεται σε πληγές για την ελληνική οικονομία. Πληγές από τις οποίες τρέχουν και χάνονται υπερπολύτιμα ευρώ. Ευρώ τα οποία καλύπτουν οι φορολογούμενοι πολίτες, από τους φόρους.

    Αυτές δε οι πληγές, είναι το μοναδικό πιθανό αποτέλεσμα. Αντίθετα απ’ ότι πιστεύουν στην Ηρώδου Αττικού, οι διοικητές των τοπικών Κεντρικών Τραπεζών της Ευρωζώνης είναι απόλυτα ανεξάρτητοι από την τοπική κυβέρνηση και δεν της οφείλουν κανενός είδους υπακοή…

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;