Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 21-Απρ-2017 00:04

    Η ελάφρυνση του χρέους

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Αρχής γενόμενης από σήμερα, όσο θα πλησιάζει το ημερολόγιο στην 22α Μαΐου, τόσο περισσότερο θα έρχεται στην επικαιρότητα το ζήτημα της ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους. Τόσο εντός, όσο και εκτός συνόρων...

    Το θέμα της διαχειρισιμότητας του δημόσιου χρέους έχει καταστεί ένα κομβικό και απαραίτητο να επιλυθεί ζήτημα, εάν πρόκειται να υπάρξει μία θετική κατάληξη στην ελληνική κρίση. Διότι, χωρίς την πρέπουσα αναδιάρθρωση του χρέους, δεν θα υπάρξει χρηματοδοτική συμμετοχή του Δ.Ν.Τ. Χωρίς αυτήν, δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί εκταμίευση δόσης από τον E.S.M. Επειδή η συμμετοχή έχει τεθεί ως απαραίτητη προϋπόθεση από τα κοινοβούλια ορισμένων χωρών-μελών, για να εγκρίνουν το πρόγραμμα και τις εκταμιεύσεις.

    Το ελληνικό χρέος δεν είναι βιώσιμο. Το Ταμείο δεν μπορεί να συμμετάσχει, εφόσον δεν καταστεί βιώσιμο (ο σωστός όρος είναι "διαχειρίσιμο". Ο όρος "βιώσιμο" έχει επικρατήσει, αλλά δεν είναι ακριβής). Πρόκειται για μία απτή και αδιαμφισβήτητη πραγματικότητα. Απαιτείται λοιπόν να υπάρξει μελετημένη και οργανωμένη αναδιάρθρωση, για το σύνολο της διάρκειάς του.

    Για να κριθεί εάν ένα (οποιοδήποτε, είτε ιδιωτικό, είτε δημόσιο) χρέος είναι διαχειρίσιμο, πρέπει να υπάρξει μία ειδική και εμπεριστατωμένη μελέτη. Η οποία λέγεται Ανάλυση Διατηρησιμότητας Χρέους  (Α.Δ.Χ. - Debt Sustainability Analysis – D.S.A.)...

    Το αποτέλεσμα αυτής της μελέτης, εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Εφόσον το αντικείμενό της είναι κάποιο κρατικό χρέος, όπως στην περίπτωση μας, πρέπει να γίνουν ακριβείς εκτιμήσεις (με πολύ μικρά περιθώρια λάθους) για όλα τα σημαντικά μακροοικονομικά μεγέθη της χώρας (πορεία Α.Ε.Π., επιτεύξιμοι ρυθμοί ανάπτυξης, πορεία ξένων και εγχώριων επενδύσεων, πρωτογενή πλεονάσματα, δευτερογενή αποτελέσματα προϋπολογισμού κ.ά.). Το πλήθος και η πολυπλοκότητα αυτών των παραγόντων, σε συνδυασμό με τις αλλοπρόσαλλες πολιτικές που εφαρμόζονται στην Ελληνική οικονομία στα χρόνια της κρίσης, είναι ο λόγος των τεράστιων τεχνικών δυσκολιών που παρουσιάζονται για την πραγματοποίηση μίας ρεαλιστικής D.S.A.

    Οι αναδιαρθρώσεις χρέους (οποιουδήποτε χρέους), χωρίζονται σε δύο γενικές κατηγορίες. Τις "σκληρές" (hard restructuring) και τις "μαλακές" (soft restructuring).

    Οι λύσεις που ανήκουν στην πρώτη κατηγορία, είναι μάλλον απλές. Ανάλογα με τ’ αποτελέσματα της Α.Δ.Χ., μειώνονται τα οφειλόμενα κεφάλαια κατά το απαραίτητο ποσοστό. Π.χ. στο γνωστό μας PSI του 2012, αφαιρέθηκε το 53,75% των οφειλόμενων. Πρόκειται για την διαδικασία η οποία, στην γλώσσα της αγοράς, αποκαλείται "κούρεμα". Η πραγματοποίηση ενός κουρέματος χρέους, έχει σοβαρότατες συνέπειες ως προς στην εμπιστοσύνη που δείχνουν οι επενδυτές στον οφειλέτη και τον βαθμό αξιόχρεου του. Όταν δε το αντικείμενο του κουρέματος είναι κρατικό, οι συνέπειες μπορεί να είναι ιδιαίτερα μακροχρόνιες και κοστοβόρες. Με ότι αυτό συνεπάγεται για την οικονομία μιας χώρας. Παράλληλα όμως, αποτελεί τον πλέον ξεκάθαρο τρόπο ελάφρυνσης ενός μη βιώσιμου χρέους.

    Όπως και να έχει, στην περίπτωση της Ελλάδας, κάτι τέτοιο δεν μπορεί να υλοποιηθεί. Οι κανόνες της Ευρωζώνης (χρηματοδότηση κράτους από κράτος, Σύμφωνο Σταθερότητας κ.ά.), δεν το επιτρέπουν.

    Οπότε, η όποια αναδιάρθρωση αποφασιστεί, θα ανήκει στην δεύτερη κατηγορία. Οι λύσεις που ανήκουν σε αυτήν, δεν αγγίζουν το οφειλόμενο κεφάλαιο. Περιορίζονται στην επιμήκυνση της αρχικής διάρκειάς χρέους και την μείωση των συμφωνημένων επιτοκίων.

    Εάν πρόκειται για κυμαινόμενα επιτόκια, βασισμένα σε κάποιο βασικό χρηματοδοτικό επιτόκιο, γίνεται επίσης προσπάθεια "κλειδώματός" τους, σε χαμηλό επίπεδο. Όπως συνέβη με τα βραχυπρόθεσμα μέτρα για ένα μέρος του Ελληνικού χρέους, που εφαρμόζονται από τον Ιανουάριο.

    Κάποιες φορές, προσδιορίζονται και περίοδοι χάριτος. Δηλαδή ορίζεται ένα χρονικό διάστημα, κατά το οποίο ο οφειλέτης έχει μηδενικές υποχρεώσεις αποπληρωμής ή αποπληρώνει μέρος μόνο των τόκων που παράγονται, κατά την περίοδο χάριτος. Το Δ.Ν.Τ. είχε προτείνει μία δεκαετή περίοδο χάριτος (από το 2020 έως το 2030) για το Ελληνικό χρέος, παλαιότερα. Πιθανότατα όμως, στην τελική λύση, δεν θα περιληφθεί σχετική ρύθμιση, αλλά θα χαμηλώσουν σημαντικά (ίσως και κάτω του 2%) τα απαιτούμενα πρωτογενή πλεονάσματα.

    Λογικά, στο αρχικό σχέδιο ρύθμισης, δεν θα περιληφθεί επίσης ούτε διαδικασία κλειδώματος των επιτοκίων σε χαμηλά επίπεδα (μέσω χρηματοοικονομικών εργαλείων τύπου swaps). Διότι θα είχε τεράστιο κόστος (προμήθειες και premiums που θα έφθαναν σε δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ, λόγω της μεγάλης διάρκειας των λήξεων και των υψηλών ποσών).Κόστος το οποίο, η Ελλάδα δεν μπορεί να αντιμετωπίσει, αυτήν τη στιγμή.

    Αυτό που θα γίνει, θα είναι μία μεγάλη επιμήκυνση των υπαρχόντων λήξεων (ίσως και μέχρι το 2100) καθώς και παροχή εγγυήσεων προς το Δ.Ν.Τ. για την πλήρη και έγκαιρη αποπληρωμή των δανείων του. Ως εχέγγυα, θα χρησιμοποιηθούν τα κέρδη της Ε.Κ.Τ. και του Ευρωσυστήματος από τα ομόλογα ANFA και αυτά του προγράμματος SMP (Securities Markets Programme), τα οποία κατατίθενται σε ειδικό λογαριασμό του E.S.M. συν τα ποσά του τρίτου προγράμματος, τα οποία δεν έχουν εκταμιευθεί μέχρι σήμερα, ενώ θα έπρεπε (μη πραγματοποιηθείσες αξιολογήσεις, υπόλοιπο προβλεπόμενου ποσού γι’ ανακεφαλαιοποιήσεις τραπεζών κ.λπ.)

    Σύμφωνα με τα υπάρχοντα δεδομένα και τα όσα γνωρίζουμε για τις σχετικές συζητήσεις, αυτή θα είναι η δομή της ελάφρυνσης. Τουλάχιστον για το στάδιο που θα πρέπει να συμφωνηθεί μέχρι το Eurogroup της 22ας Μαΐου. Όταν έρθει η ώρα της εφαρμογής, είτε τον Ιούλιο του 2018, είτε αργότερα, δεν είναι απίθανο να υπάρξουν βελτιώσεις και διαφοροποιήσεις. Ίδωμεν…

    Πέτρος Λάζος

    petros.lazos@capital.gr

    Twitter: @Marketelf

    Facebook: Peter Lazos

    Σ.Σ. Βρίσκομαι στην εξαιρετικά αμήχανη και άβολη θέση, να πρέπει να ζητήσω ταπεινά συγνώμη από τους αναγνώστες της στήλης. Έγιναν εκλογές, άλλαξε η κυβέρνηση, τα γεγονότα διέφυγαν της αντίληψής μου και δεν ενημέρωσα για τις εξελίξεις

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    00:04 04/07

    Όνειρο ζω, μην με ξυπνάτε!

    Το γεγονός που κυριάρχησε στην επικαιρότητα της χθεσινής μέρας, ήταν η προ ημερησίας διάταξης συζήτηση στην Βουλή, για τη συμφωνία στο Eurogroup.

    00:04 03/07

    Χώρα - μοντέλο

    Ζούμε σε μια χώρα όπου, νόμιμο κόμμα με αδιάλειπτη κοινοβουλευτική παρουσία σε όλη τη Μεταπολίτευση, δημοσίως δηλώνει ότι δεν αναγνωρίζει το Σύνταγμα.

    00:04 29/06

    Να μην ξεχάσουμε

    Χθες συμπληρώθηκαν δύο χρόνια από την προκήρυξη του κίβδηλου δημοψηφίσματος, του κλεισίματος των τραπεζών και της επιβολής των capital controls.

    00:04 28/06

    Ροζ ή κόκκινα τα… επιτόκια;

    Η κυβέρνηση προσπάθησε επί 12 μήνες να επιτύχει ακριβή προσδιορισμό των μεσοπρόθεσμων μέτρων ελάφρυνσης του χρέους και συμμετοχή στο QE.

    00:04 27/06

    Η επόμενη μέρα

    Ο χρόνος διεξαγωγής των επόμενων εκλογών, είναι παντελώς άγνωστος. Μπορεί να ορισθούν πρόωρα, μπορεί να ορισθούν στον τακτικό χρόνο τους.

    00:05 26/06

    Οι ρωγμές της καρέκλας

    Από την Άνοιξη του 2016 και ύστερα, πολλοί προέβλεπαν πως ο Αλέξης Τσίπρας θα προχωρούσε σε προκήρυξη πρόωρων εκλογών, εντός των επόμενων μηνών.

    00:04 23/06

    Ένας αναπληρωτής… πρωθυπουργός

    Όταν π.χ. μεγάλα δίκτυα μεταδίδουν ρεπορτάζ τα οποία δείχνουν φωτογραφίες και βίντεο με βουνά σκουπιδιών να πλημμυρίζουν τα μεγάλα αστικά κέντρα το αίμα αυτό, παγώνει. Με αποτέλεσμα να κινδυνεύει η...

    00:04 22/06

    Κι αν;

    Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος κύριος Δημήτρης Τζανακόπουλος μας ενημέρωσε χτες ότι επίκειται οριστική άρση των ελέγχων κίνησης κεφαλαίων (capital controls), σύντομα και με ταχύτατους ρυθμούς. Η δήλωση δε ...

    00:04 21/06

    Είναι οι πολιτικές, ανόητε!

    Ένα θέμα που απασχόλησε το Eurogroup της περασμένης Πέμπτης και επί του οποίου ελήφθησαν ουσιαστικές (και, κατά πάσα πιθανότητα, τελεσίδικες) αποφάσεις, είναι αυτό του ύψους των πρωτογενών...

    00:05 20/06

    Οι συνέπειες του φαινομένου Macron

    Ο Γαλλικός εκλογικός κύκλος για το 2017, ολοκληρώθηκε την Κυριακή. Με την πραγματοποίηση του Β’ γύρου των βουλευτικών εκλογών και την απόλυτη επικράτηση του νεοσύστατου κόμματος του Γάλλου Προέδρου...

    00:03 19/06

    Η γραβάτα μπαίνει ναφθαλίνη

    Η απόφαση του Eurogroup της προηγούμενης Πέμπτης, δεν επεφύλασσε εκπλήξεις. Όσα είχαν συμφωνηθεί στην συνάντηση της 22ας Μαΐου, εμπλουτίστηκαν με ένα περισσότερο ελκυστικό περιτύλιγμα και...

    00:04 16/06

    Γιατί συνεχίζει να τρολλάρει ο Wolfie;

    "Είχαμε εδώ και τρεις εβδομάδες συμφωνία, αλλά οι Έλληνες ζήτησαν άλλες τρεις για επικοινωνιακούς λόγους" αποκάλυψε ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Schäuble κατά τις παραδοσιακές δηλώσεις στην είσοδο ...

    00:04 15/06

    "Δεν μου δίνεις σοκολάτα, θα πάω στην δασκάλα!"

    Ξαφνικά, ενώ όλα έδειχναν ήρεμα και η κατάσταση έμοιαζε να οδεύει προς ένα μικρής διάρκειας Eurogroup και μία κοινά αποδεκτή λύση, όπως περιγράφαμε χθες, το μέγαρο Μαξίμου αποφάσισε ν’ "αγριέψει". Οι ...

    00:04 14/06

    Ώρα για καινούργιο παραμύθι

    Συμμετέχοντας σε δημόσια συζήτηση στο Βερολίνο, ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Dr. Wolfgang Schäuble, εξέφρασε την βεβαιότητά του ότι στο Eurogroup, θα υπάρξει συμφωνία για την ολοκλήρωση της...

    00:04 13/06

    Ο Έλληνας Macron

    Στον απόηχο της μεγάλης νίκης του Emanuel Macron στον πρώτο γύρο των βουλευτικών εκλογών και την επόμενη μέρα του προσωπικού εκλογικού του θριάμβου (44% των ψήφων στην περιφέρεια του), ο νέος...

    00:04 12/06

    Η κυρία Χάος έχασε και θα πληρώσει

    Η κάλπη στις Βρετανικές εκλογές της προηγούμενης Πέμπτης, έκρυβε εκπλήξεις. Ιδιαίτερα κρίσιμες για το μέλλον της χώρας, εκπλήξεις. Το μέγεθος των οποίων απείχε αρκετά απ’ όσα αναμένονταν με βάση τα...