Συνεχης ενημερωση

    Πέμπτη, 05-Απρ-2018 07:59

    200 χρόνια τώρα, λίγα άλλαξαν...

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Δημήτρη Παπακωνσταντίνου 


    Αν κανείς ανατρέξει πίσω στην ιστορία της γέννησης του νεότερου ελληνικού κράτους, θα διαπιστώσει μάλλον εύκολα ότι η συζήτηση για το ελληνικό Χρέος είναι μία σχεδόν... αέναη και μάλλον αδιέξοδη διαδικασία.

    Και μπορεί να δει κανείς ξεκάθαρα ότι ύστερα από σχεδόν 200 χρόνια δεν έχει στην ουσία αλλάξει σχεδόν τίποτε. Ούτε στη νοοτροπία των δανειστών, ούτε στη νοοτροπία των δανειζομένων. Αν και για να είμαστε πιο σωστοί, θα πρέπει να παρατηρήσουμε ότι γενικώς δεν έχουν αλλάξει και πολλά σε επίπεδο νοοτροπίας στα 200 αυτά χρόνια. Είναι πράγματι εντυπωσιακό το πώς η ιστορία επαναλαμβάνεται... σε όλα τα επίπεδα, από την οικονομία, τις πολιτικές, μέχρι τις σχέσεις δημοσίου - κράτους και πολιτών.

    Αν κάποιος διαφωνεί, υπάρχουν πλήθος βιβλίων να ανατρέξει. Πρόσφατα έπεσε στα χέρια μου ένα βιβλίο του Γάλλου συγγραφέα Έντμοντ Αμπού "Η Ελλάδα του Όθωνα". Ο Γάλλος συγγραφέας, ακαδημαϊκός και δημοσιογράφος βρέθηκε στην Ελλάδα το 1852 και περιόδευσε σε όλη τη χώρα. Ε, λοιπόν, από όσα έχει καταγράψει για τις συνθήκες που επικρατούσαν στη ζωή της χώρας την περίοδο εκείνη, ξετυλίγονται νοοτροπίες και πρακτικές σα να ζει αυτός που τα διαβάζει ένα μυστηριώδες... "ντεζαβού", σαν να μην έχει στην πραγματικότητα αλλάξει τίποτα...

    Οι συνθήκες με τις οποίες συνάφθηκαν τα πρώτα δάνεια της νέας χώρας, από την εποχή κιόλας που βρισκόταν σε εξέλιξη ο απελευθερωτικός αγώνας, τα ληστρικά επιτόκια, η... ρεμούλα των διαχειριστών κλπ, είναι γνωστά πράγματα. Όποιος ενδιαφέρεται εύκολα μπορεί να τα βρει. Ας μείνουμε όμως στο Χρέος και στην προτεινόμενη αποπληρωμή του, μία και πλησιάζει η σχετική συζήτηση για την ελάφρυνσή του. Ένα απόσπασμα από την εισηγητική έκθεση του υπουργού οικονομικών για τον προϋπολογισμό του 1852, που περιλαμβάνεται στο προαναφερθέν βιβλίο, σε σχέση με την αδυναμία πληρωμής τόκων του εξωτερικού Χρέους 400 χιλιάδων δραχμών ετησίως προς τις εγγυήτριες (για το υφιστάμενο χρέος της χώρας) δυνάμεις, είναι απολαυστικό και εξαιρετικά... χαρακτηριστικό. Ιδού:

    "Σας οφείλω τώρα, κύριοι, μια σύντομη εξήγηση όσον αφορά το κονδύλι των 400.000 δρχ που έχει πιστωθεί για το εξωτερικό Χρέος. Γνωρίζετε, κύριοι, ότι το έθνος επιβαρύνεται με πολύ μεγάλο χρέος, εγγυημένο από τις τρεις προστάτιδες δυνάμεις, οι οποίες πληρώνουν ετησίως τόκους και χρεολύσια που ανέρχονται σε 3.835.474 δρχ και 58λ. Αυτό το χρέος, όποιο και αν είναι το ιστορικό του, δεν παύει να είναι χρέος εθνικό, χρέος ιερό. Και η Ελλάς, καλούμενη επανειλημμένως να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της προς τους πιστωτές της, δεν έχει μπορέσει μέχρι τώρα, εξαιτίας της ανεπάρκειας των πόρων της, ούτε να πληρώνει τακτικά ούτε να ρυθμίζει τις πληρωμές της στο μέτρο των δυνατοτήτων της.

    Παρότι εδώ και καιρό δεν έχουν εγκριθεί απαιτήσεις από αυτή την άποψη, είναι επίσης αλήθεια ότι το δικαίωμα απαίτησης υφίσταται πάντοτε και από τη μία στιγμή στην άλλη το οικονομικό μας οικοδόμημα μπορεί να υποστεί βίαιους κραδασμούς. Έχουμε σημαντικούς λόγους να επαφιόμαστε στην ευγένεια των ευεργέτιδων δυνάμεων. Οπωσδήποτε δεν θα θελήσουν να καταστρέψουν αυτό που τα χέρια τους έκτισαν. Ωστόσο, δεν είναι δίκαιο να κάνουμε κατάχρηση της ευνοϊκής τους προδιάθεσης. Συνεπώς είναι πολιτικά συνετό να αναλάβουμε εγκαίρως την πρωτοβουλία πάνω σε ένα τόσο σοβαρό ζήτημα.

    Διακηρύσσοντας τη βούλησή μας, αποκαλύπτοντας πλήρως στα μάτια των προστατών μας την οικονομική μας κατάσταση, όπως και τις ελπίδες μας, τωρινές και μελλοντικές, για την ανάπτυξη των εθνικών πόρων. Προτείνοντας τελικά το ποσό που μπορούμε να καταβάλλουμε ετησίως, έναντι του απαιτήσιμου χρέους μας, δείχνουμε την καλή μας πίστη συνηγορώντας υπέρ μας.


    Μέχρι σήμερα καταγραφόταν κάθε χρόνο στον προϋπολογισμό το ένα τρίτο των ετήσιων προκαταβολών των τριών δυνάμεων, ήτοι το ποσό των 1.278.491 δρχ και 20λ. Ωστόσο, καμιά πληρωμή δεν πραγματοποιήθηκε ποτέ, εκτός από το 1847, όταν η κυβέρνηση, αναγκασμένη να αποδώσει τμήμα της αγγλικής σειράς, κατέφυγε σε ξένο δανεισμό. Και από τη στιγμή που η εμπειρία απέδειξε το ανέφικτο της πραγματοποίησης μίας ετήσιας πληρωμής τέτοιου ποσού, η συνέχιση της καταγραφής τότε στον προϋπολογισμό θεωρήθηκε άσκοπα. Να γιατί προτίμησα να μην αναγράφεται παρά το ποσό που η κανονικοποίηση της οικονομικής υπηρεσίας, μετά τα νέα μέτρα, μου δίνει την πεποίθηση ότι το δημόσιο ταμείο θα μπορέσει να πραγματοποιήσει.

    Σε αυτή τη βάση, η κυβέρνηση θα απαιτήσει το άνοιγμα των διαπραγματεύσεων για τη ρύθμιση, μία για πάντα, του ποσού που θα πρέπει να καταβάλλεται ετησίως, ώστε να τεθεί τέλος στην αβεβαιότητα που κλονίζει την πίστη του κοινού και προκαλεί ανεπιθύμητες συνέπειες για την εσωτερική τάξη της χώρας."

    Μη μου πείτε ό,τι σε αυτές τις λίγες γραμμές δεν υπήρξαν "αναγνωρίσιμες" φράσεις, συνθήκες, αιτιάσεις και πολιτικές... Και σχεδόν... οριζόντιες πολιτικά. Γι' αυτό σας λέω. Εδώ και 200 χρόνια, πολύ λίγα άλλαξαν...

    dimitris.papakonstantinou@capital.gr 

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ