Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 13-Ιουλ-2018 00:04

    Ο κακός (μας) ο καιρός!

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Δημήτρη Αντωνόπουλου 

    Όσο απομακρυνόμαστε από τις ημέρες των αφύσικων καλοκαιρινών βροχοπτώσεων και επανερχόμαστε στην κανονικότητα του καλοκαιριού, τόσο με βαραίνει η ιδέα ότι το τρελό αυτό 15/ημερο θα μείνει στην ιστορία σαν η απαρχή της νέας αγροτικής πραγματικότητας της χώρας μας.

    Ο αγροτικός κόσμος, ταλαιπωρημένος, εξουθενωμένος και οικονομικά εξαντλημένος από τα όσα έχουν συμβεί τα τελευταία χρόνια, παλεύει να σταθεί στη ζωή. Οι τιμές για το σύνολο των προϊόντων είναι χαμηλές, τα έξοδα ζωής και καλλιέργειας υψηλά, οι προοπτικές ζοφερές, τα ταμεία άδεια από την αύξηση των εισφορών και των φόρων. Η όλη κατάσταση εξελισσόταν εδώ και δυο-τρία χρόνια στο γνωστό μεροδούλι-μεροφάι. Αυτό ακριβώς είναι που ανέτρεψαν οι πρόσφατες υπερβολικές και αφύσικες για την εποχή βροχοπτώσεις. Ανέτρεψαν τις ελάχιστες ισορροπίες της ζωής στην ύπαιθρο! 

    Ο αλωνισμός είχε σχεδόν τελειώσει στη Νότιο Ελλάδα και συνεχιζόταν στη Βόρεια. Εκεί η ποιότητα των συγκομιζόμενων σιτηρών θα υποβαθμιστεί από τις βροχές, χωρίς να αποκλείονται και ποσοτικά προβλήματα λόγω ζημιών. Οι υπόλοιπες μεγάλες αροτραίες καλλιέργειες βαμβάκια, καλαμπόκια, ηλιάνθοι κ.α βρίσκονται στη μέση σχεδόν της καλλιεργητικής περιόδου και είναι άγνωστο πώς θα επηρεαστούν από τα καιρικά φαινόμενα. Δύσκολο όμως να ευεργετήθηκαν. Όσα χωράφια πλημμύρισαν, μέρος ή στο σύνολο τους, θα καταγράψουν μείωση της παραγωγής τους. Οι περισσότεροι παραγωγοί τρυφιλιού, δεν έκοψαν έγκαιρα το προϊόν τους αφού περίμεναν τις βροχές και δεν θα μπορούσε να ξεραθεί, και τώρα αυτό μεγάλωσε πολύ, γέρασε! Στην καλύτερη λοιπόν περίπτωση είτε θα το πουλήσουν σαν υποβαθμισμένο, είτε θα επιβαρυνθούν τα έξοδα να το πετάξουν. Πάντα φυσικά υπάρχουν και οι τυχεροί!

    Εκεί όμως που έγινε ο κακός χαμός είναι στη δενδροκομία, κυρίως της βόρειας Ελλάδας. Από τις μεγάλες παραγωγές της περιοχής, κεράσια, βερίκοκα, ροδάκινα, δαμάσκηνα κ.ά. μόνο τα δύο πρώτα είχαν ξεκινήσει σε προχωρημένο σχετικά βαθμό την συγκομιδή. Όλα τα δένδρα πια, προσβλήθηκαν από μύκητες και τώρα με τις υψηλές θερμοκρασίες έχουν αρχίσει να ρίχνουν τους καρπούς τους ή να σαπίζουν πάνω στα δένδρα. Αποφεύγω από προχθές να μπαίνω στα κοινωνικά δίκτυα, αφού οι φωτογραφίες συναδέλφων που επιδεικνύουν την κατεστραμμένη τους παραγωγή, προκαλούν θλίψη και απόγνωση. Όσο σκέπτεσαι ότι θα μπορούσες να ήσουν στη θέση τους σε πιάνει πανικός!

    (Οι ξηροί καρποί, ευτυχώς, μοιάζει να αποδείχθηκαν... duracell!)

    Για τους παραγωγούς καλοκαιρινών φρούτων, η τελευταία αυτή καταστροφή έρχεται σαν συνέχεια της ζημιάς που έχει προκαλέσει το εμπάργκο που επέβαλε η Ρωσία στα νωπά προϊόντα ευρωπαϊκής προέλευσης. Τρία χρόνια τώρα οι τιμές συμπιέζονται ολοένα και περισσότερο. Σαν επακόλουθο, η έλλειψη χρημάτων, προοπτικών αλλά και κακής ψυχολογίας οδηγούν σε ελλιπείς καλλιεργητικές φροντίδες και κατά συνέπεια πτώση των στρεμματικών αποδόσεων. Για αυτούς, ισχύει στο ακέραιο η γνωστή παροιμία "ήταν στραβό το κλίμα το έφαγε και ο γάιδαρος”.

    Και για να αποδειχθεί ακόμη και η παροιμία μικρή, οι άνθρωποι αυτοί δεν ξέρουν εάν αύριο θα πουλάνε τα προϊόντα τους ως Μακεδονικά ή με νέα ονομασία...

    Θα πει κάποιος έτσι είναι όμως η γεωργία και το ήξεραν. Κάποιος άλλος θα ανατρέξει στην εποχή του "όλα τα κιλά όλα τα λεφτά" και θα αναπτύξει μια σχετική επιχειρηματολογία. Παρακολουθώντας τα πράγματα στον πρωτογενή χώρο 25 χρόνια, θα μπορούσα να προσθέσω διάφορα τέτοια επιχειρήματα. Αφήσαμε τα πράγματα στην τύχη του και στις... ευρωπαϊκές επιδοτήσεις. Αλλά τώρα όμως λέω το εξής: Τώρα Τι Γίνεται;

    Τώρα τι γίνεται που οι δρόμοι και τα χωράφια είναι άδεια. Είναι 9 το βράδυ και μόλις γύρισα που πήγα να ξεκινήσω τη γεώτρηση για πότισμα. Μόνος σε ένα ολόκληρο κάμπο, εκεί που γινόταν πανηγύρι. Προχθές, σε 22 χιλιόμετρα διαδρομή για τη γειτονική πόλη, αφού στο χωριό μου παλιό κεφαλοχώρι δεν βρίσκουμε πια ούτε ένα τσουβάλι τσιμέντο, συνάντησα όλα κι όλα ένα τρακτέρ και 2 αυτοκίνητα! Έχω παραγγείλει μια βαφή δύο συστατικών για να βάψω το δάπεδο της αποθήκης μου, να την κρατάω καθαρή ενόψει της παραγωγής και δεν έρχεται εδώ και 15 ημέρες λόγω έλλειψης άλλων παραγγελιών, που θα φτιάξουν μια αξιοπρεπή και συμφέρουσα αποστολή από την εταιρεία. Μου έλεγε ο μαγαζάτορας ότι ντρέπεται να παραγγείλει στην εταιρεία δυο πραγματάκια μόνο. Αυτό είναι το πρόβλημα φίλε μου; Η ντροπή; Το πρόβλημα είναι ότι με τους χαμηλούς τζίρους το εμπόριο στην επαρχία θα σβήσει και για να πάρουμε ένα πινέλο θα πρέπει να πάμε στην πρωτεύουσα του νομού, εκεί που η αγορά ακόμη στέκεται λόγω της ύπαρξης μισθωτών του τομέα των υπηρεσιών, κρατικών και ιδιωτικών. Επειδή όμως δεν θα μας συμφέρει να πάμε να πάρουμε το πινέλο τόσα χιλιόμετρα μακρυά, θα μείνουν τα πάντα άβαφα και ασυντήρητα. Θα καταρρεύσουν μαζί με τον αγροτικό βίο όπως τον ξέραμε μέχρι τώρα. Και τότε οι ιστορίες για όλα τα λεφτά και όλα τα κιλά θα ακούγονται σαν τις ιστορίες της γιαγιάς: τότε που ζούσαμε!

    Και για να μπούμε σε πιο δύσκολα θέματα, σκεφτείτε την περίοδο αυτή που είναι ανοικτά όλα μας τα εθνικά θέματα, να αρχίσει μια νέα ισχυρή τάση αστυφιλίας ή μετανάστευσης από ευαίσθητες περιοχές όπως τα ορεινά της Έδεσσας που τα κεράσια τους πουλιόντουσαν μπιρ παρά πριν αρχίσουν να σκίζονται από τις βροχές. Όπως του Κιλκίς που τα σιτάρια θα υποβαθμιστούν, πράγμα που σημαίνει 10-20% πτώση τιμής, για να μην πάμε ανατολικότερα, εκεί όπου η κατάσταση έχει από χρόνια γίνει προβληματική λόγω της γειτνίασης με την ευρωπαϊκή πια Βουλγαρία, όπου τα πάντα τιμολογούνται μισοτιμής.

    Θεωρώ λογική λοιπόν την εκτίμηση ότι η κατάσταση σε πολλές αγροτικές περιοχές μετά τα κτυπήματα αυτά του καιρού θα ξεφύγει προς το χειρότερο. Το ζητούμενο πια δεν είναι να φτιάξουμε έναν σύγχρονο ΕΛΓΑ που θα αποζημιώνει δίκαια τις καταστροφές, ούτε εάν θα αφήσουμε χώρο στην ιδιωτική πρωτοβουλία στον τομέα αυτό (αξίζει κανείς να δει την ειρωνεία των παραγωγών για τον ΕΛΓΑ αλλά και τις ανακοινώσεις του οργανισμού που είναι ίδιες από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου, Δεν άλλαξε τίποτε, ούτε το κλίμα, ούτε οι συνθήκες, ούτε οι ανάγκες, ούτε οι καλλιεργούμενες ποικιλίες, ούτε οι εξαγωγικές αγορές ούτε τίποτε! Τι να πεις!). 

    Το ζητούμενο είναι να υπάρχουν καλλιέργειες να ασφαλίσουμε στο μέλλον. Τότε θα ευσταθεί μια συζήτηση για το τι είδους ασφάλιση θέλουμε. Εάν δεν υπάρχουν καλλιέργειες τότε κάθε συζήτηση είναι μόνο για να περνάει η ώρα.

    Το όλο θέμα έχει ξεφύγει από τα στενά πλαίσια του Υπουργείου Γεωργίας, το οποίο εδώ και 15 χρόνια που έχει μετονομαστεί σε Αγροτικής Ανάπτυξης δεν θέλει να αποδεχθεί το νέο του ρόλο. Πρέπει να απασχολήσει το σύνολο του κυβερνητικού έργου. Και μάλιστα άμεσα πριν η κατάσταση γίνει εντελώς προβληματική. 

    Θα μου πει κάποιος, ρε φίλε διαβάζεις και καμιά εφημερίδα; Ποια κατάσταση δεν είναι προβληματική σήμερα στην Ελλάδα; Έτσι είναι! Αλλά για να πάρουμε ακραία παραδείγματα, πολλά πράγματα, περιλαμβανομένων ακόμη και των νοσοκομείων, ξαναφτιάχνονται με επενδύσεις και δουλειά, αφού στο μεταξύ έχουμε θρηνήσει κάποιους θανάτους. Έχει όμως αποδειχθεί ότι όταν φεύγει ο κόσμος από τα χωριά δεν ξαναγυρίζει. Και σήμερα χρειαζόμαστε τα χωριά σε στεριά και νησιά ζωντανά όσο καμιά άλλη στιγμή τα τελευταία χρόνια. Ακούγεται κυνικός ο συσχετισμός θανάτων και αστυφιλίας αλλά, μακάρι να βγω ψεύτης, φοβάμαι ότι στο μέλλον θα τον βρίσκουμε συνέχεια μπροστά μας. Δεν θα υπάρχουν άνθρωποι να μας δείχνουν τα σύνορα στις παραμεθόριες περιοχές. Καλά τα GPS αλλά η Πυροσβεστική στις δασικές πυρκαγιές ρωτάει τους ντόπιους...

    Υ.Γ Με την ευκαιρία ας ξαναδιαβάσουμε την ιστορία του Διγενή Ακρίτα. Μπορεί να κρύβει κάποια λύση μέσα της, τώρα που η ΕΕ δίνει χρήματα για το προσφυγικό...

    * Ο κ. Δημήτρης Αντωνόπουλος είναι Αγροτοοικονομολόγος Msc - Παραγωγός Κελυφωτού Φιστικιού 

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ