Συνεχης ενημερωση

    Κυριακή, 04-Φεβ-2018 09:35

    Εμπορικό Σήμα: Τι να προσέξω πριν ξεκινήσω μία επιχείρηση στην Ελλάδα;

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Της Όλγας Ντόβα

    Όλο και περισσότεροι -νέοι κυρίως- επιχειρηματίες στον Ελλαδικό χώρο, οι οποίοι τολμούν την έναρξη μίας νέας επιχείρησης είναι ενημερωμένοι για τη χρησιμότητα της κατοχύρωσης του εμπορικού σήματός τους, με αποτέλεσμα να παρατηρείται τα τελευταία χρόνια μία ραγδαία αύξηση στις κατοχυρώσεις εμπορικών σημάτων. Η επιλογή ενός έμπειρου δικηγόρου που θα ελέγξει νομικά εκ των προτέρων τη διαθεσιμότητα ενός εμπορικού σήματος και θα προχωρήσει σε επιτυχή κατοχύρωσή του σε επίπεδο εθνικό, ευρωπαϊκό (κοινοτικό) και διεθνές αποτελεί τον βασικό παράγοντα για την επιτυχή, αξιόπιστη και ασφαλή κατοχύρωση του εμπορικού σήματος μίας επιχείρησης. Ο ρόλος του ωστόσο δεν σταματά εκεί. Διότι απαιτείται και μετά την κατοχύρωση του σήματος η νομική περιφρούρησή του ανά πάσα στιγμή από παράνομες αντιγραφές. Στο παρόν άρθρο παρουσιάζονται συνοπτικά οι βασικές συμβουλές- απόσταγμα πολυετούς εμπειρίας της γράφουσας στον χώρο - που πρέπει να λάβει υπόψη του κάθε εν δυνάμει επιχειρηματίας, πριν προβεί σε κατοχύρωση ενός εμπορικού σήματος.

    Εισαγωγή στα Εμπορικά Σήματα

    Το εμπορικό σήμα είναι το όνομα που εξατομικεύει τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες (εμπορεύματα) μίας επιχείρησης έναντι όμοιων ή παρόμοιων εμπορευμάτων άλλης επιχείρησης. Η εξειδίκευση αυτή προϋποθέτει διακριτική ικανότητα του σήματος που επιλέγεται, ώστε να μπορεί να εκπληρωθεί η οικονομική αποστολή του σήματος, η οποία συνίσταται κατά κύριο λόγο στην πληροφόρηση του καταναλωτή για την ύπαρξη του συγκεκριμένου εμπορεύματος που διακρίνει έναντι άλλου.

    Ένα εμπορικό σήμα αποτελείται από λέξη ή λέξεις, ονόματα, ψευδώνυμα, απεικονίσεις, σχέδια, γράμματα, αρκτικόλεξα, αριθμούς, φράσεις, σήματα, κλπ. Σήμα επίσης θεωρείται και ο τίτλος ενός περιοδικού ή μίας εφημερίδας.

    Το εμπορικό σήμα, δηλ. ο τρόπος σύστασης μίας επιχείρησης στο καταναλωτικό κοινό, μπορεί να μην περιορίζεται μόνο σ’ ένα λεκτικό μέρος, αλλά να συνοδεύεται και από μία απεικόνιση, η οποία συνειρμικά θα μεταδίδει στους καταναλωτές την εταιρική κουλτούρα, τις αξίες της και το εταιρικό όραμα. Αυτό συνιστά το λογότυπο μίας εταιρείας. Το λογότυπο είναι κρίσιμο για τον σχηματισμό στο υποσυνείδητο του καταναλωτή της πρώτης εντύπωσης, γι’ αυτό θα πρέπει να είναι καλαίσθητο και προσεγμένο, αφού είναι ο πρώτος μοχλός προσέλκυσης του καταναλωτή.

    Τι να προσέξω πριν από την κατοχύρωση ενός εμπορικού σήματος

    Παρακάτω έχουν σταχυολογηθεί βασικές συμβουλές, οι οποίες αποτελούν σύνοψη της πολυετούς εμπειρίας της γράφουσας σε εκατοντάδες κατοχυρώσεις εμπορικών σημάτων σε όλα τα γεωγραφικά επίπεδα προστασίας (εθνικό, ευρωπαϊκό, διεθνές).

    1. Χρειάζομαι ένα εμπορικό σήμα;

    Το εμπορικό σήμα είναι η πρώτη εντύπωση που εισπράττει ένας καταναλωτής από μία εταιρεία και καθορίζει επί της ουσίας και τη συνολική εικόνα που ένας καταναλωτής έχει για την επιχείρηση, για τις υπηρεσίες που αυτή προσφέρει ή για τα προϊόντα που εμπορεύεται ή κατασκευάζει και κυρίως για την εγγύηση της ποιότητάς τους. Το "όχημα" για να διαφημιστεί μία επιχείρηση και να εντυπωθεί στη συνείδηση του καταναλωτικού κοινού είναι το εμπορικό της σήμα, διότι μέσω αυτού διαφημίζεται, μέσω αυτού επιλέγεται και μέσω αυτού επιβιώνει και αναπτύσσεται.

    2. Με συμφέρει η κατοχύρωση εμπορικού σήματος;

    Μία επιχείρηση με δυνατό και πρωτότυπο κατοχυρωμένο εμπορικό σήμα δύσκολα την ανταγωνίζεσαι με επιτυχία. Διότι το ισχυρό και κατοχυρωμένο όνομά της, μέσα από τη διαφήμισή του, εγγυάται για την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών της επιχείρησης στη συνείδηση του καταναλωτή και -γιατί όχι- για την υποστήριξη μετά την πώληση. Αυτή επί της ουσίας είναι η κορυφαία χρησιμότητα μίας καλής και νομίμως κατοχυρωμένης επωνυμίας: η εγγύηση ότι η παρεχόμενη υπηρεσία είναι καλή και ποιοτική και ότι δεν θα αφήσει μετά τη συναλλαγή ακάλυπτο τον καταναλωτή.

    Η κτήση του δικαιώματος για αποκλειστική χρήση ενός σήματος πραγματοποιείται με την κατοχύρωση εμπορικού σήματος. Ειδικότερα, η κατοχύρωση του σήματος επιτρέπει στο δικαιούχο να κάνει χρήση αυτού, να επιθέτει αυτό στα προϊόντα, τα οποία προορίζεται να διακρίνει, να χαρακτηρίζει τις παρεχόµενες υπηρεσίες, να επιθέτει αυτό στα περικαλύµµατα και τις συσκευασίες των εµπορευµάτων, στο χαρτί αλληλογραφίας, στα τιµολόγια, στους τιµοκαταλόγους, στις αγγελίες, στις κάθε είδους διαφηµίσεις, ως και σε άλλο έντυπο υλικό και να το χρησιµοποιεί σε ηλεκτρονικά ή οπτικοακουστικά µέσα.

    Το σημαντικότερο ωστόσο είναι ότι ο δικαιούχος του σήματος δύναται, περαιτέρω, να παραχωρεί άδειες χρήσης αυτού σε τρίτα πρόσωπα έναντι αντιτίμου, ενώ παράλληλα δικαιούται να απαγορεύει σε κάθε τρίτο να χρησιµοποιεί στις συναλλαγές χωρίς την άδειά του σηµείο ταυτόσηµο ή ομοιάζον µε το σήµα για προϊόντα ή υπηρεσίες που ταυτίζονται ή ομοιάζουν µε εκείνες για τις οποίες το σήµα έχει καταχωρηθεί, σε βαθμό που να προκαλείται κίνδυνος σύγχυσης στο μέσο καταναλωτή.

    3. Ποιος θα κάνει τον νομικό προέλεγχο της διαθεσιμότητας του εμπορικού σήματος;

    Ο νομικός έλεγχος της διαθεσιμότητας ενός εμπορικού σήματος χρήζει ιδιαίτερης προσοχής και εμπειρίας, δεδομένου ότι τα αποτελέσματά του θα κρίνουν την επιτυχημένη ή όχι κατοχύρωση του εμπορικού σήματος μίας επιχείρησης. Αναλυτικότερα, όταν μία επιχείρηση προβαίνει σε κατοχύρωση ενός εμπορικού σήματος συνήθως δεν έχει την πολυτέλεια χρόνου να περιμένει να κατοχυρωθεί αμετάκλητα το εμπορικό της σήμα στο Υπουργείο και μετά να προβεί εκ των υστέρων σε χρήση αυτού στις συναλλαγές, με αποτέλεσμα να επενδύει τις περισσότερες φορές μεγάλα χρηματικά ποσά σ’ ένα σήμα (με κατασκευή ιστοσελίδας, με κατασκευή ταμπελών, ετικετών, εκτεταμένες διαφημίσεις και δημοσιεύσεις), για το οποίο έχει δικαίωμα "προσδοκίας" και για το οποίο δεν είναι αποκλειστικός δικαιούχος εκ του νόμου. Γι’ αυτόν τον λόγο είναι κρίσιμο στην αρχή μίας επιχείρησης, όταν επενδύονται μεγάλα χρηματικά ποσά σε πολλούς τομείς, να αποφεύγονται περιττά έξοδα που αφορούν σε απορριπτικές αποφάσεις εμπορικών σημάτων, γιατί η επιχείρηση επέλεξε να κατοχυρώσει "μόνη της" ένα εμπορικό σήμα, κάνοντας έναν ερασιτεχνικό νομικό έλεγχο, που, ωστόσο, δεν στηριζόταν στα δεδομένα της ελληνικής νομολογίας.

    4. Ποιος θα ολοκληρώσει τη διαδικασία της κατοχύρωσής του;

    Κρίσιμη λοιπόν είναι η επιλογή ενός έμπειρου δικηγόρου στις κατοχυρώσεις εμπορικών σημάτων, ο οποίος θα έχει υπόψη του όλη την ελληνική και ξένη νομολογία σχετική με την έκδοση αποφάσεων των Εισηγητών και της Διοικητικής Επιτροπής Σημάτων και θα μπορεί να προβλέψει την πιθανή επιστολή αντιρρήσεων που ενδεχομένως θα στείλει ο εισηγητής σε βάρος ενός εμπορικού σήματος περιγραφικού ή με μικρή διακριτική δύναμη.

    5. Σε τι (γεωγραφικό) επίπεδο χρειάζεται να κατοχυρώσω το εμπορικό μου σήμα;

    Αυτό εξαρτάται από το εύρος των εμπορικών συναλλαγών της κάθε επιχείρησης. Αναλυτικότερα, εάν μία επιχείρηση έχει ηλεκτρονική παρουσία, τότε η έκθεσή της είναι πανελλαδική ή ενδεχομένως και πανευρωπαϊκή, με αποτέλεσμα να ενδείκνυται η ευρωπαϊκή κατοχύρωση του σήματος. Σε κάθε περίπτωση, είναι ιδιαίτερα κρίσιμη η εμβέλεια των εμπορικών συναλλαγών της κάθε επιχείρησης. Εάν δηλ. έχει στους επιχειρηματικούς της στόχους –έστω και μελλοντικά- την ευρωπαϊκή αγορά, σκόπιμη είναι εξ αρχής η ευρωπαϊκή κατοχύρωση του εμπορικού σήματος, ώστε να αποφευχθούν τα περιττά έξοδα της ελληνικής κατοχύρωσης, αφού με τον τρόπο αυτό κατοχυρώνεται αυτομάτως και στην ελληνική αγορά. Εάν ωστόσο υπάρχει ενδιαφέρον για τη διεθνή αγορά (λ.χ. Κίνα, Αμερική), νομικά θα πρέπει να εκκινήσει τη διαδικασία της κατοχύρωσης είτε από Ελλάδα είτε από Ευρώπη, αφού δεν γίνεται να προχωρήσει κανείς κατευθείαν σε διεθνή κατοχύρωση.

    Τι να προσέξω μετά από την κατοχύρωση του εμπορικού σήματος;

    Μετά από την κατοχύρωση ενός εμπορικού σήματος, είναι πολύ σημαντική η επαγρύπνηση σχετικά με πιθανές αντιγραφές του από επίδοξους ανταγωνιστές. Δυστυχώς το γεγονός της κατοχύρωσης του εμπορικού σήματος δεν αποθαρρύνει πιθανές αντιγραφές του, τουναντίον ένα εμπορικό σήμα, ευρέως γνωστό, αποτελεί πόλο έλξης δόλιας και κακόπιστης αντιγραφής, σε μία προσπάθεια σφετερισμού της φήμης που το σήμα εσωκλείει.

    Ποιος θα αναλάβει τη διαρκή περιφρούρηση του εμπορικού σήματος;

    Ένα εμπορικό σήμα προσδίδει προστιθέμενη αξία σε μία επιχείρηση, αξία η οποία πρέπει να διαφυλαχθεί. Ένας διαρκής νομικός έλεγχος σε επίπεδο Υπουργείου, Επιμελητηρίων και στον ευρύτερο κυβερνοχώρο από έμπειρο στις κατοχυρώσεις νομικό μπορεί να διασφαλίσει νομικά αυτό το άϋλο περιουσιακό αγαθό της επιχείρησης και να διαφυλάξει τη φήμη και την εγγύηση ποιότητας που κάθε σήμα εσωκλείει.

    Συμπέρασμα

    Η κατοχύρωση ενός εμπορικού σήματος αποτελεί μία υπόθεση αρκετά σοβαρή για τη γέννηση και την ευημερία μίας επιχείρησης, αφού αποτελεί το όχημα για τη διαφήμισή της στο καταναλωτικό κοινό, δίνοντας προστιθέμενη αξία στην επιχείρηση, αφού σιωπηρά υπόσχεται ποιότητα και εγγύηση. Γι’ αυτό και είναι πολύ σημαντική η νομική κατοχύρωση του εμπορικού σήματος καθώς και η μετέπειτα περιφρούρησή του για πάντα.

    *Η Όλγα Ντόβα είναι δικηγόρος Αθηνών, LLM

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων