Συνεχης ενημερωση

    Τετάρτη, 14-Ιουν-2017 00:04

    Επιχειρηματική ηθική: Λάθος επίθετο σε λάθος ουσιαστικό;

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Γιώργου Ι. Κωστούλα

    Έχοντας στο μυαλό μας όσα καταλογίζονται στους ηγέτες - μάνατζερ του καιρού μας, γύρω από την πάση θυσία επιτυχία, της οποίας όμως το (ηθικό) κόστος αφήνουν να χρεωθεί στις εταιρείες τους, ίσως δεν θα έπρεπε να μιλάμε για Επιχειρηματική Ηθική, αλλά για Ηθική της Επιτυχίας. Αναφερόμαστε, βεβαίως, στο ηθικό κόστος που παράγουν ενέργειες ή παραλείψεις των διοικούντων τις εταιρείες για ίδιο όφελος, με χρέωση όμως του (ηθικού) λογαριασμού των Επιχειρήσεων και των Οργανισμών, λογιζομένων ως συντεχνίας. Ηθικό κόστος που συμποσούται με την όποια, άλλης μορφής, κλαδική δυσφήμηση. Αδίστακτοι διαπλεκόμενοι από το ένα μέρος και μία ανίσχυρη και ευάλωτη πολιτική διοίκηση από το άλλο, έχουν δημιουργήσει ένα πλέγμα "ηθικής ευρυχωρίας”, που αδικεί συλλήβδην έναν τόσο σημαντικό κλάδο, τον επιχειρηματικό, προσάπτοντάς του μια ηθική ετικέτα που δεν του αξίζει. 

    Αντί λοιπόν για Επιχειρηματική Ηθική καλύτερα θα ήταν να μιλάμε για Ηθική των Επιχειρηματιών και Μάνατζερ. 

    Από το άλλο μέρος, ένα, έως και εξεζητημένο, υπερενδιαφέρον περιήγαγε την Ηθική σε κορυφαίο αίτημα της κοινωνίας μας. Όλα ξεκίνησαν τη δεκαετία του ’70 με την Εφηρμοσμένη Ηθική σε ορισμένους κλάδους όπως η ιατρική ηθική, και δειλά δειλά η περιβαλλοντική ηθική. Προοδευτικά, στη συνέχεια, στο πλαίσιο της Εφηρμοσμένης Επιχειρηματικής Ηθικής, έχουν αναπτυχθεί, ως αυτοτελείς κλάδοι της Εταιρικής Διακυβέρνησης, πλέον: η ηθική της έρευνας, η ηθική της επιστήμης, η ηθική της τεχνολογίας, η κλινική ηθική, η διαπολιτισμική ηθική, η ηθική των υπολογιστών, η ηθική της σχέσης των γενεών, των φύλων, της λήψης των αποφάσεων, η ακαδημαϊκή ηθική, η γεωργική ηθική, η ηθική της δημοσιογραφίας, η ηθική των ΜΜΜ, η ηθική της διαφήμισης, η οργανωσιακή ηθική, η πυρηνική ηθική κ.λπ. Αυτά από τη Μ. Δραγώνα –Μονάχου (περιοδικό CogitoNo 5). 

    Αφοριστικός αντίλογος, εν προκειμένω, μια φράση του G.J. Warnock, ο οποίος αναφερόμενος στην αναλυτική φιλοσοφία, είπε ότι αυτή "ακονίζει  ένα εργαλείο με το οποίο δεν έχει να κόψει τίποτα”.

    Τα πράγματα, βεβαίως, τα είχε βάλει στη θέση τους ο Μ. Φρίντμαν, σημαία της άκρατης νεοφιλελεύθερης αποτελεσματικότητας, διακηρύσσοντας ότι η αληθινή και μόνη ηθική ευθύνη μιας επιχείρησης ή ενός κερδοσκοπικού οργανισμού είναι να  έχει κέρδη και να υπακούει στους νόμους. Θα πρόσθετα, τόσα τουλάχιστον κέρδη που να αποτρέπουν ενδεχόμενη αποεπένδυση. "Κάθε αρετολογική ή ηθικοπλαστική θεωρία που ξεπερνά τα όρια του νόμιμου και του επιχειρηματικά ορθού είναι απαράδεκτη”. Ομολογουμένως, πολύ δύσκολα θα μπορούσε κανείς να τα αντιπαρέλθει αυτά.

    Θεωρώ επίσης πολύ σημαντική τη διάκριση, που γίνεται τελευταία, μεταξύ επιχείρησης και επιχειρηματία ή μάνατζερ, από την εξής πλευρά: Ο καθένας έχει το δικαίωμα να διαθέσει τα χρήματά του μετά τη φορολόγηση των εισοδημάτων του, όπως εκείνος νομίζει. Αποθέωση αυτής της στάσης έχουμε στις περιπτώσεις των Μπιλ Γκέιτς και Γουόρρεν Μπάφετ. Πάμπλουτοι οι ίδιοι, από μια, ενδεχομένως, άκρατη εφαρμογή των απόψεων του Φρίντμαν, μετατράπηκαν εσχάτως, σε ατομικό επίπεδο, σε γενναιόδωρους φιλάνθρωπους μεγάλης κλίμακας. Όλα αυτά όμως από τη δική τους περιουσία και όχι εις βάρος των κερδών των επιχειρήσεών τους.

    Αναμφίβολα, η Ηθική, ως μοναδική προσέγγιση της Πολιτικής ή της Οικονομίας παρουσιάζει προβλήματα. Η προαγωγή της ηθικής σε κορυφαίο αίτημα της κοινωνίας ή στο μόνο αίτημά της είναι έκφραση του συντηρητισμού της, σχολιάζει ο Π. Μανδραβέλης στην Καθημερινή, βάζοντας στην εικόνα και το μέγιστο ζήτημα της λειτουργικής και αποτελεσματικής εταιρικής διακυβέρνησης. 

    Η άποψη, όπως υποστηρίζεται, από τους για διαφορετικούς λόγους, καχύποπτους, ένθεν κακείθεν του νεοφιλελευθερισμού, αρχίζει να σκληραίνει περαιτέρω. Τρία  ερωτήματα φωτίζουν τον σχετικό προβληματισμό:

    Αφοπλιστικό το πρώτο ερώτημα: Είναι χρήσιμη σε κανέναν μία ηθικότατη και κοινωνικά υπεύθυνη, αλλά πτωχευμένη επιχείρηση;

    Στο ίδιο μήκος κύματος, ωμότερο το δεύτερο: Τι προτιμάτε, έναν ηθικό αλλά αναποτελεσματικό οργανισμό ή έναν ελαφρώς ανήθικο αλλά αποτελεσματικό;

    Χαριτωμένο το τρίτο: Ήταν τάχα ανήθικος ο μακαρίτης Μποδοσάκης, που έλεγε ότι είχε σταθερά πολιτικά φρονήματα; "Είμαι πάντα...κυβερνητικός!” , απαντούσε αφοπλιστικά-  "μετοντοβλέτι, τζάνεμ!”.

    * O κ. Κωστούλας είναι τέως γενικός διευθυντής εταιρειών του ευρύτερου  χρηματοπιστωτικού τομέα

    gcostoulas@gmail.com

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    00:22 23/06

    Happy birthday Capital Controls

    Στις 28/6 έχουμε τη δεύτερη επέτειο των Capital Controls. Happy Birthday!! Στα δυο αυτά χρόνια, με τα χρήματα των πολιτών παγιδευμένα στις τράπεζες, καθένας είναι δυνητικό θύμα των ορέξεων του...

    00:05 23/06

    Προδότες και πατριώτες ΙΙ

    Είναι βέβαιο ότι οι δηλώσεις του Κώστα Καζάκου περί προδοτών πολύ σύντομα θα ξεχαστούν. Έτσι συμβαίνει στην εποχή των social media και του διαδικτύου. Αυτό που θα μείνει στον αέρα είναι ο βαρύς...

    00:03 22/06

    Μίκης, ο Ουρανομήκης! Το πιο αληθινό "ευχαριστούμε"

    Όλες οι στιγμές έχουν τη μοναδικότητά τους. Έρχονται και παρέρχονται, ποτέ δεν θα έρθει ξανά η ίδια. Όταν όμως αυτή η μοναδικότητα αφορά και αγγίζει πολλούς, τότε η στιγμή αυτή γίνεται ιστορική! Πόσο ...

    08:32 21/06

    Ο λαϊκισμός ως εκφυλιστικό σύμπτωμα της πολιτικής

    "… Σήμερα ο λαός μας, ο λαός που γνώρισε τις συνέπειες της πολιτικής της εξάρτησης, του αυταρχισμού και της μονόπλευρης λιτότητας, ακολουθεί με εμπιστοσύνη κι αισιοδοξία τον δρόμο που οδηγεί στην...

    00:38 21/06

    Υπάρχει συνταγή Μακρόν για την Ελλάδα;

    Ο δεύτερος γύρος των βουλευτικών εκλογών στη Γαλλία ολοκληρώθηκε και μετά τον θρίαμβο του Μακρόν στις προεδρικές εκλογές με την ανάδειξή του στην Προεδρία εναντίον της Λεπέν, επιστεγάζει πλέον την...

    00:05 20/06

    Ανακαταλάβετε τις πόλεις μας!

    Η πολιτεία δυστυχώς είναι σπιτονοικοκύρης που "παρέδωσε τα κλειδιά" του σπιτιού μαζί με τους τίτλους ιδιοκτησίας... Πώς αλλιώς μπορεί να χαρακτηριστεί ένα κράτος και μια κυβέρνηση που ανέχεται...

    12:31 19/06

    Για την Ελλάδα Μετά

    Με φόντο το Μέγαρο Μαξίμου και έναν φοίνικα, ο Πρωθυπουργός έσπευσε την Παρασκευή το βράδυ να βγάλει ένα αμήχανο διάγγελμα στον ελληνικό λαό για να του πει πως νιώθει "δικαιωμένος" με την απόφαση του ...

    00:14 19/06

    Η οικονομική ελευθερία ως βάση όλων των ελευθεριών και της ευημερίας

    Κρατιστές και κολεκτιβιστές επιτίθενται στην οικονομική ελευθερία κατηγορώντας αυτήν (την οικονομική ελευθερία) αλλά και τις ελεύθερες αγορές ως τις αιτίες των δεινών της ανθρωπότητας. Μιλούν για τις ...

    00:27 16/06

    Ανάλυση Eurogroup: Too…bad to be true?

    Πρώτον, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο αγόρασε χρόνο μέχρι τις εκλογές για λογαριασμό της γερμανικής κυβέρνησης με τα λεφτά των Ελλήνων φορολογουμένων (μέτρα €5,5 δισ.). Δεύτερον, η ελληνική κυβέρνηση ...

    00:05 15/06

    Σπάνιες γαίες και παγκόσμιο εμπόριο

    Η συνολική εμπορική υπεραξία των σπάνιων γαιών κυμαίνεται μεταξύ $5 και $7 τρισεκατομμυρίων δολαρίων καθώς αυτές χρησιμοποιούνται, πέραν των οπλικών συστημάτων, σε προϊόντα υψηλής τεχνολογίας (πχ....

    00:03 14/06

    Άσυλο, Άβατο, Γκέτο - Το τρίπτυχο ενός εγκλήματος...

    Ο θάνατος του μικρού Μάριου στο Μενίδι, δημιούργησε αναγκαστικούς συνειρμούς και "ξεσκέπασε" ένα ακόμα ανεξέλεγκτο γκέτο ντροπής και ένα ακόμα κυβερνητικό έγκλημα που ψάχνει τον μέντορα και ηθικό του ...