Συνεχης ενημερωση

    Τρίτη, 19-Μαρ-2013 00:08

    Τα πρότυπα σχολεία και οι νόμοι της αγοράς

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Ανδρέα Ζαμπούκα

    Μια ευχάριστη έκπληξη φαίνεται να εξελίσσεται, μέσα στη γενικότερη κατήφεια των καιρών. Το Υπουργείο Παιδείας αποφάσισε να κάνει πράξη το σχέδιο επαναλειτουργίας των πρότυπων-πειραματικών σχολείων. Για όσους δε γνωρίζουν την ιστορία τους, τα πρότυπα λειτουργούσαν κανονικά μέχρι το 1982, όταν και αποφασίστηκε ότι καταργούνται οι εξετάσεις και αντικαθίσταται η εισαγωγή των μαθητών με κλήρωση. Δε θέλει πολλή σκέψη να καταλάβει κάποιος την τύχη αυτών των σχολείων στις τρεις δεκαετίες που πέρασαν. Η Άννα Διαμαντοπούλου επανέφερε το σχέδιο των εξετάσεων και τώρα το Υπουργείο ξεκινά, από την επόμενη σεζόν, την κανονική τους λειτουργία με την αξιοκρατική εισαγωγή των μαθητών, ύστερα από τη διενέργεια αδιάβλητων (ελπίζω..) εξετάσεων. Οι εξετάσεις θα στηριχθούν στον έλεγχο δεξιοτήτων, χωρίς συγκεκριμένη διδακτική ύλη. Θα επιλεγούν τα πιο εύστροφα, έξυπνα και καλλιεργημένα παιδιά. Όχι αυτά που «παπαγαλίζουν» το μάθημα.

    Σε κάθε περίπτωση, φαίνεται κάτι να αλλάζει στον κόσμο της παιδείας, δεδομένης της αδιέξοδης κατάστασης, που είχε διαμορφωθεί μέχρι τώρα.

    Τα πειραματικά σχολεία θα δεχτούν τους καλύτερους μαθητές και υποτίθεται ότι θα διδάξουν οι καλύτεροι καθηγητές. Μεταξύ μας, περισσότερο ελπίζω στο πρώτο θετικό δεδομένο παρά στο δεύτερο. Η συνύπαρξη όμως, συνειδητοποιημένων παιδιών με ικανότητες, στόχους και διάθεση για δημιουργική αριστεία, είναι βέβαιο ότι θα εδραιώσει θύλακες ποιότητας και καινοτομίας στην εκπαίδευση. Αυτά τα παιδιά θα μπορούν με αξιώσεις, να συμμετάσχουν σε πρωτοποριακά projects, να δοκιμάσουν νέες μεθόδους διδασκαλίας, να εφαρμόσουν τις καινοτόμες ιδέες τους και να αποτελέσουν πυξίδα και για τα υπόλοιπα σχολεία.

    Αν παρακάμψει κανείς τις συντηρητικές αντιλήψεις των «ταξικών» αντιδράσεων, βλέπει ξεκάθαρα τα πρώτα θετικά δείγματα του εγχειρήματος. Πρώτον, οι γονείς των καλών μαθητών, άρχισαν να αισθάνονται ανακούφιση που το ελληνικό κράτος τους δίνει τη δυνατότητα να φοιτήσει το παιδί τους σε ένα τέτοιο σχολείο. Δεύτερον, ξεκίνησαν ήδη τα σχέδια για περισσότερα ποιοτικά σχολεία, σε περίπτωση που πετύχει το πρόγραμμα. Τρίτον αρχίζει να γίνεται συζήτηση για έννοιες, όπως αξιολόγηση, αριστεία, ικανότητα, έλεγχος δεξιοτήτων και πολλές άλλες που είχαν χαθεί μέσα στην ανεπάρκεια του αναχρονιστικού εκπαιδευτικού συστήματος.

    Υπάρχει όμως και μία άλλη πολύ ενδιαφέρουσα εξέλιξη, η οποία δεν έχει γίνει ακόμα αντιληπτή. Τα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια πολύ γρήγορα, άρχισαν να αντιλαμβάνονται τις διαστάσεις που θα πάρει το φαινόμενο των σχολείων αυτών στο μέλλον. Γιατί είναι φανερό πως, αν λειτουργήσει σωστά ο θεσμός, πολύ γρήγορα θα απορροφήσει όλους τους άριστους μαθητές. Είναι απόλυτα λογικό να θέλουν να επιλέξουν ένα καινοτόμο σχολείο, τους καλύτερους καθηγητές, το συναγωνισμό με μαθητές κοινού επιπέδου και όλα αυτά, χωρίς να πληρώνουν ούτε ένα ευρώ. Έτσι, τα περισσότερα ιδιωτικά ξεκίνησαν εξετάσεις για υποτροφίες αριστούχων. Μπορεί κάποιος να δει τις ανακοινώσεις να πολλαπλασιάζονται στο διαδίκτυο και να αντιληφθεί ότι είναι πολύ φυσιολογική η αναζήτηση της ποιότητας, από κάποιον που επιθυμεί να διατηρήσει το κύρος και τη σοβαρότητα της δουλειάς του.

    Είναι σαφές ότι ανοίγει ο δρόμος για έναν υγιέστατο «πόλεμο» μεταξύ ιδιωτικών και δημόσιων σχολείων. Απ’ ό,τι φαίνεται θα αναδυθούν και οι δύο στη «κυνήγι» των ικανότερων παιδιών της ελληνική κοινωνίας για να αναλάβουν την εκπαίδευσή τους.

    Αν λοιπόν, λειτουργήσει σωστά αυτός ο ιδιότυπος ανταγωνισμός, το κέρδος θα είναι πολυεπίπεδο. Για πρώτη φορά οι εκπαιδευτικοί φορείς θα αναζητούν την ποιότητα για να την αναδείξουν. Μέχρι τώρα οι νέοι έψαχναν οι ίδιοι τρόπους καταξίωσης και δεν τους έβρισκαν. Το άλλο είναι η οικονομική επιβράβευση της αριστείας, αφού ο ιδιωτικός τομέας σπεύδει να εφαρμόσει το αυτονόητο, "είσαι άριστος, έχω ανάγκη την αριστεία σου, σου χαρίζω τα δίδακτρα"! Υπάρχει ισχυρό κίνητρο δημιουργίας ενός αξιακού κώδικα ικανοτήτων, που θα παρακινήσει αργότερα και τα πανεπιστήμια. Επιπλέον, αναβαθμίζονται τα προγράμματα σπουδών σε δημόσια και ιδιωτικά σχολεία, δεδομένης της αυξημένης απαίτησης από τους μαθητές. Τέλος, αποδεικνύεται πόσο παραγωγικός μπορεί να γίνει ο ανταγωνισμός μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, όταν δίνονται ξεκάθαρα κίνητρα αποδοτικότητας και αρχών. Ίσως να αποτελέσει πυξίδα και για άλλους τομείς των δημόσιων υπηρεσιών.

    Εννοείται πως δεν έχω καμία εμπιστοσύνη στο πολιτικό σύστημα, για τη συνέχεια και τη στήριξη της απόφασης. Πιστεύω όμως, στην «αθροιστική θεωρία» του Αριστοτέλη που πάνω κάτω, υποστηρίζει ότι τα διευρυμένα σύνολα είναι ικανά να βελτιώσουν το σύστημα. Κι εδώ θα έχουμε να κάνουμε με μεγάλες ομάδες ταλαντούχων παιδιών, που συναντώνται για να ενώσουν τις δυνάμεις τους. Αν δεν επικρατήσουν οι γνωστές αντιδράσεις των «συμπλεγματικών» της μετριότητας, έχω την ελπίδα πως με τα χρόνια, θα φανούν εντυπωσιακά αποτελέσματα.

    Επιτέλους θα δούμε μία περίπτωση μετά από πολύ καιρό, όπου ο ικανός άνθρωπος απολαμβάνει την προσοχή του κράτους και όχι την αδιαφορία και τη χλεύη του. Φαίνεται κάποιοι να κατάλαβαν ότι είναι ανάγκη επιβίωσης για τον πολιτισμό μας, να σεβαστεί επιτέλους την αριστεία . Όχι μόνο για να αναδείξει τους αριστούχους αλλά για να δώσει κίνητρο στους πιο αδύναμους να γίνουν καλύτεροι. Δεν είναι δυνατόν να αντιμετωπίζουμε τους νέους ανθρώπους ως «επαίτες» ενός δήθεν φιλάνθρωπου κράτους. Δεν έχουμε το δικαίωμα να τους σπρώχνουμε όλους προς τα κάτω για να γίνουν «ίσοι» απέναντι στη μιζέρια και στην εξαθλίωση. Στη δικιά μας δημοκρατία ο ανώτερος άνθρωπος πρέπει να κοιτάει με δύναμη μπροστά, ανοίγοντας δρόμο και για τους υπόλοιπους. Ανάταση έχουμε ανάγκη και ύψος! Όχι κακομοιριά, κόμπλεξ και μίσος για τη λάμψη του διπλανού μας...

    * Ο κ. Ανδρέας Ζαμπούκας είναι Καθηγητής Κλασικής Φιλολογίας

    andreaszaboukas@gmail.com

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων