Εκτός από νερό, το μέλι περιέχει μικρές ποσότητες πρωτεϊνών, βιταμινών, μετάλλων, ιχνοστοιχείων, ενζύμων και πολυφαινολών, συμπεριλαμβανομένων των φλαβονοειδών από τη γύρη, τα οποία μπορούν να βοηθήσουν στην ταυτοποίηση της πηγής του μελιού 

Το μέλι έχει χρησιμοποιηθεί για χιλιετίες στην παραδοσιακή ιατρική για τις δυνητικές αντιβακτηριακές, αντιφλεγμονώδεις και αντιοξειδωτικές του ιδιότητές. Το ιατρικού τύπου μέλι χρησιμοποιείται τοπικά στην επίδεση πληγών. Η χαμηλή περιεκτικότητα του μελιού σε υγρασία, το υπεροξείδιο του υδρογόνου και η οξύτητα είναι αφιλόξενα για τα βακτήρια και δίνουν στο μέλι τις αντιβακτηριακές ιδιότητές του.

 Οι αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες πιστεύεται ότι οφείλονται σε αντιοξειδωτικές ουσίες, συμπεριλαμβανομένης της χρυσίνης (τύπος φλαβονοειδούς), της βιταμίνης C και της καταλάσης (ένα ένζυμο).Οι ιδιότητες του μελιού εξαρτώνται πιθανώς από την πηγή προέλευσης, τη σύσταση και τη δόση.

Το μέλι έχει γλυκαιμικό δείκτη (GI) γύρω στο 55, οπότε κατηγοριοποιείται μεταξύ των τροφίμων με χαμηλό και μέτριο GI, τα οποία οδηγούν σε χαμηλότερη αύξηση της γλυκόζης στο αίμα σε σύγκριση με τα τρόφιμα υψηλού GI. Μια δίαιτα χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη μπορεί να είναι ωφέλιμη για διάφορες μεταβολικές καταστάσεις, όπως σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2.Η απόκριση της γλυκόζης του αίματος επηρεάζεται από τις διαιτητικές ίνες, τα λιπίδια και τις πρωτεΐνες (που μειώνουν το GI), τις μεθόδους μαγειρέματος και επεξεργασίας και τη συνολική ποσότητα υδατανθράκων που καταναλώνονται.

Τα νεότερα στοιχεία που δείχνουν ότι το μέλι μπορεί να επηρεάσει τα επίπεδα ορμονών στο έντερο και να προάγει τον κορεσμό θα πρέπει να επιβεβαιωθούν από μεγαλύτερες κλινικές δοκιμές, αλλά υποδεικνύουν ίσως κάποιο ρόλο για το μέλι στη διαχείριση του σωματικού βάρους. Επίσης, από ερευνητικά στοιχεία φαίνεται ότι η καθημερινή κατανάλωση μελιού μπορεί να έχει ευεργετική επίδραση στα λιπίδια του αίματος, χωρίς αύξηση του σωματικού βάρους, σε σύγκριση με ισοδύναμες ποσότητες σακχαρόζης. Ωστόσο, η μελέτη αυτή εξέτασε μόνο 70 g μελιού την ημέρα, ποσότητα ισοδύναμη με 3,5 μερίδες (~200 kcal).Πολλές άλλες μελέτες για τις ιδιότητες του μελιού στην υγεία, βασίζονται επίσης σε σχετικά υψηλές προσλήψεις. Η αύξηση της διαιτητικής πρόσληψης από οποιαδήποτε πηγή ενέργειας πάνω από τις ενεργειακές ανάγκες θα οδηγήσει τελικά σε αύξηση βάρους, εκτός αν εξισορροπείται από αύξηση της σωματικής δραστηριότητας.