Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 18-Ιουλ-2014 10:48

    Συνιστούν εναλλακτικό πόλο οι BRICS;

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Κώστα Ράπτη

    Αποφασιστικό βήμα στην οικοδόμηση ενός μετα-αμερικανοκεντρικού κόσμου ή επικοινωνιακό γεγονός από μία ετερόκλητη ομάδα κρατών υπό πίεση; Σε κάθε περίπτωση, η 6η Σύνοδος Κορυφής των Χωρών BRICS (Βραζιλία, Ρωσία, Κίνα, Ινδία, Νότιο Αφρική) την εβδομάδα αυτή στη Fortaleza της Βραζιλίας δεν ήταν δυνατόν να περάσει απαρατήρητη – ιδίως μετά την οριστικοποίηση της απόφασης για ίδρυση μιας αναπτυξιακής τράπεζας με αρχικά κεφάλαια 50 δισ. δολαρίων και έδρα τη Σαγκάη καθώς και την ίδρυση ενός κοινού αποθεματικού ταμείου με διαθέσιμα 100 δισ. δολάρια.

    Η στάση των μέσων ενημέρωσης ήταν στη μεν Δύση μάλλον απαξιωτική στις δε ενδιαφερόμενες χώρες διθυραμβική. Ωστόσο, το βαθύτερο ερώτημα μένει ακόμη να απαντηθεί: Διαθέτουν οι πέντε αυτές χώρες περισσότερους κοινούς στόχους από διαφορές – ώστε να είναι σε θέση να λειτουργήσουν ως πόλος για τη διαμόρφωση μιας νέας διεθνούς αρχιτεκτονικής; Ή απλώς συσσωρεύουν όρους για την αποτελεσματικότερη διμερή διαπραγμάτευση της κάθε μίας με τις ΗΠΑ;

    Από την πρώτη Σύνοδο BRICS στο Εκατερίνμπουργκ της Ρωσίας το 2009 μέχρι σήμερα η διάθεση να αναδειχθούν τα πολιτικά χαρακτηριστικά της ομάδας γίνεται όλο και πιο σαφής (λ.χ. με την προσθήκη στην αρχική τετράδα της Νότιας Αφρικής, ως “εκπροσώπου” της Μαύρης Ηπείρου). Όμως οι διαφορές παραμένουν.

    Κατά πολλούς, η Ομάδα BRICS δεν αποτελεί παρά ένα δορυφορικό σχήμα γύρω από την Κίνα, μοναδικό παίκτη ο οποίος έχει τη δυνατότητα να ανταγωνισθεί (τουλάχιστον οικονομικά) τις ΗΠΑ. Ο ασιατικός γίγαντας της μεταποίησης είναι ένα μέγεθος το οποίο “εξέχει” πλάι σε οικονομίες των πρώτων υλών όπως η Βραζιλία (και εν πολλοίς η Ρωσία) ή η ανεπαρκώς ακόμη αστικοποιημένη Ινδία. Αλλά και σε πολιτικό επίπεδο, η ρητορική της ανάδυσης ενός πολυπολικού κόσμου συναντά τα όριά της όταν οι χώρες που διεκδικούν μια νέα, διευρυμένη σύνθεση του κλαμπ των μόνιμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ έρχονται αντιμέτωπες με τα “κεκτημένα” των “παλαιών” όπως η Ρωσία και η Κίνα. Όσο για τα μοντέλα διακυβέρνησης και την εξ αυτών προκύπτουσα soft power η απόσταση ανάμεσα στον κηδεμονευόμενο κινεζικό μονοκομματισμό και τον εύρωστο κοινοβουλευτισμό της Ινδίας και της Βραζιλίας είναι τεράστια.

    Άλλωστε η καχυποψία εξακολουθεί να σκιάζει τις σχέσεις της Κίνας τόσο με την Ινδία (λόγω ανεπίλυτων συνοριακών διαφορών, αλλά και ανταγωνισμού για την περιφερειακή επιρροή), όσο και με την Ρωσία, η οποία παγίως ανησυχεί για την απειλή που συνιστά ο δημογραφικός κολοσσός νοτίως των αχανών, πλην αραιοκατοικημένων, απωανατολικών επαρχιών της. Εξ ού και οι κρισιμότερες στιγμές στη Σύνοδο της Fortaleza ήταν οι διμερείς συναντήσεις Που είχε στο περιθώριο των εργασιών ο Κινέζος ηγέτη Xi Jinping με τον νέο πρωθυπουργό της Ινδίας Narendra Modi και τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin. Ζητούμενο της πρώτης συνάντησης το να διαπιστωθεί κατά πόσον ο ηγέτης των ινδουιστών εθνικιστών με την πρόσφατη ηχηρή εκλογική εντολή σκοπεύει να εργασθεί (όπως και δήλωσε) για την ενδυνάμωση των σινο-ινδικών σχέσεων και την διευθέτηση των παλαιών μεθοριακών εκκρεμοτήτων ή δελεάζεται από την προοπτική μιας στενότερης συνεργασίας με τη Ουάσιγκτον. Ζητούμενο της δεύτερης συνάντησης, το να διερευνηθεί αν η σινο-ρωσική σύμπραξη, που προωθήθηκε θεαματικά με την συμφωνία φυσικού αερίου που υπογράφηκε στην πρόσφατη επίσκεψη Putin στο Πεκίνο, έχει συγκυριακά ή περισσότερο “στρατηγικά” χαρακτηριστικά. “Θα προχωρήσουμε χωρίς ταλαντεύσεις” ήταν η φράση-κλειδί που εκστόμισε ο Xi στην κωδική γλώσσα των Κινέζων ιθυνόντων.Κατά τα λοιπά, η στάση της "πεντάδας΄ στην ουκρανική κρίση, έδωσε το μήνυμα ότι η επαπειλούμενη απομόνωση της Ρωσίας δεν είναι εφικτή.

    Το ότι ο Vladimir Putin, που τελεί υπό την πίεση της Δύσης για την ουκρανική κρίση, πρωτοστάτησε σε δηλώσεις που αναδείκνυαν την Ομάδα BRICS ως “μαμή” μιας νέα διεθνούς τάξης δεν είναι τυχαίο. Υπενθυμίζει δε ότι οι ΗΠΑ κάθε άλλο παρά έχουν χάσει τη δυνατότητα να δίνουν τον “ρυθμό” των εξελίξεων με τις πρωτοβουλίες τους. Γεωπολιτικές κινήσεις, όπως η περικύκλωση της Ρωσίας μέσω Ουκρανίας ή η εντονότερη στρατιωτική συνεργασία της Ουάσιγκτον με τις ασιατικές χώρες πέριξ της Κίνας, αποτυπώνουν το βάθος των διαθέσιμων επιλογών της βορειοαμερικανικής υπερδύναμης – όπως και οι κλυδωνισμοί στις αναδυόμενες αγορές από την στροφή της Fed σε περιοριστική νομισματική πολιτική.

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    Ροή Ειδήσεων

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    22:14 20/10

    "Κατηγορώ" Ταγιάνι από την Ισπανία εναντίον "εκείνων που σπέρνουν τη διχόνοια"

    Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Αντόνιο Ταγιάνι απηύθυνε ένα δριμύ κατηγορώ σήμερα από την Ισπανία εναντίον "εκείνων που σπέρνουν τη διχόνοια" κι ενώ η κρίση μεταξύ της Μαδρίτης και των...

    21:34 20/10

    Τις εξελίξεις στη Συρία, το Ιράν και τη Β. Κορέα συζητούν οι υπουργοί Άμυνας ΗΠΑ και Γαλλίας

    Η υπουργός Ενόπλων Δυνάμεων της Γαλλίας Φλοράνς Παρλί συναντήθηκε με τον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ Τζιμ Μάτις για να συζητήσουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Συρία μετά την πτώση της Ράκας, τη...