Συνεχης ενημερωση

    Τρίτη, 15-Μαϊ-2018 08:41

    Το εκ νέου άνοιγμα του ιρλανδικού ζητήματος

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου
    Το εκ νέου άνοιγμα του ιρλανδικού ζητήματος

    του Peter Kellner

    Τα μόνα χερσαία σύνορα μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της υπόλοιπης Ευρωπαϊκής Ένωσης, εκτείνονται 500 χλμ μέσα από τα καταπράσινα χωράφια και τους ήσυχους λόφους της ιρλανδικής υπαίθρου. Τα σύνορα έχουν ένα τραγικό παρελθόν, ένα ήρεμο παρόν -και τη δυνατότητα να διαμορφώσουν το μέλλον του Brexit.

    Στη διάρκεια των συγκρούσεων μεταξύ Ρεπουμπλικάνων και Ενωτικών, τα 200 σημεία διέλευσης των συνόρων βίωσαν αμέτρητες συγκρούσεις και συχνούς θανάτους. Από τη συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής του 1998, τα σύνορα έχουν ανοίξει εντελώς. Εάν οδηγήσει κανείς από τη Βόρεια Ιρλανδία στην Δημοκρατία της Ιρλανδίας, οι μόνες προφανείς ενδείξεις ότι έχει περάσει σε άλλη χώρα είναι ότι τα χιλιόμετρα αντικαθιστούν τα μίλια στις πινακίδες του δρόμου, και τα ταχυδρομικά κουτιά είναι πράσινα αντί για κόκκινα. Η ελεύθερη κυκλοφορία εμπορίου και ανθρώπων είναι ένα από τα μεγάλα οφέλη των δύο δεκαετιών ειρήνης. Κανείς δεν θέλει να επιστρέψει στην εποχή των συνοριακών σταθμών, και στους ελέγχους διαβατηρίων και στα τελωνειακά κτήρια.

    Το ερώτημα είναι: Πώς μπορούν να επιβιώσουν τα ανοιχτά σύνορα μετά το Brexit;

    Η απάντηση της ΕΕ είναι ότι η Βόρεια Ιρλανδία πρέπει να παραμείνει τμήμα της τελωνειακής ένωσης της ΕΕ και να συμμορφωθεί με όλους τους ισχύοντες και μελλοντικούς επιχειρηματικούς κανονισμούς της ΕΕ για τις επιχειρήσεις. Διαφορετικά, οι συνοριακοί σταθμοί θα πρέπει να επανέλθουν.

    Το Ηνωμένο Βασίλειο απορρίπτει αυτή την ιδέα, διότι θα άφηνε τη Βρετανία με δύο επιλογές, οι οποίες είναι και οι δύο μη αποδεκτές:

    Επιλογή 1. Όλο το Ηνωμένο Βασίλειο να παραμένει σε τελωνειακή ένωση και να συνεχίζει να τηρεί τους περισσότερους, αν όχι όλους, τους κανόνες της ενιαίας αγοράς. Αυτό θα αρνιόταν στο Ηνωμένο Βασίλειο το δικαίωμα να ολοκληρώνει νέες εμπορικές συμφωνίες με τον υπόλοιπο κόσμο. Και θα απαιτούσε οι βρετανικές επιχειρήσεις να υπακούουν στους κανονισμούς της ΕΕ, στους οποίους το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα έχει πλέον λόγο στον σχεδιασμό τους. Σύμφωνα με τον Jacob Rees-Mogg, έναν εκ των πιο ένθερμων βουλευτών-υποστηρικτών του Brexit, η Βρετανία θα γινόταν ένα "υποτελές κράτος”.

    Επιλογή 2: Η ηπειρωτική Βρετανία να αφήσει εντελώς την τελωνειακή ένωση και την ενιαία αγορά αλλά να αποδεχτεί ένα διαφορετικό καθεστώς για τη Βόρεια Ιρλανδία, η οποία θα παρέμενε στην τροχιά της ΕΕ, εφαρμόζοντας τους κανόνες της τελωνειακής ένωσης και τους κανόνες της ενιαίας αγοράς. Αυτό θα απαιτούσε εμπορικούς φραγμούς μεταξύ της Βόρειας Ιρλανδίας και του υπόλοιπου Ηνωμένου Βασιλείου. Η Theresa May, η Βρετανίδα πρωθυπουργός, το έχει αποκλείσει αυτό -αν μη τι άλλο επειδή οτιδήποτε χαλαρώνει τους δεσμούς που ενώνουν το Ηνωμένο Βασίλειο, θα ήταν ανάθεμα για το Δημοκρατικό Κόμμα της Βόρειας Ιρλανδίας, τη στήριξη του οποίου χρειάζεται η May για να παραμείνει στην εξουσία.

    Οι Βρετανοί υπουργοί δηλώνουν πως η σύγχρονη τεχνολογία μπορεί να τετραγωνίσει τον κύκλο, επιτρέποντας στο εμπόριο κατά μήκος των συνόρων να ρυθμιστεί ηλεκτρονικά παρά από τελωνειακούς στα σημεία ελέγχου. Η ΕΕ το απέρριψε αυτό.

    Αυτό το ζήτημα δύο φορές ήρθε κοντά στο να εκτροχιάσει τις διαπραγματεύσεις του Brexit -τον περασμένο Δεκέμβριο (πριν από τη συμφωνία για την έναρξη των διαπραγματεύσεων σχετικά με τη μεταβατική περίοδο) και τον περασμένο μήνα (όταν η μεταβατική συμφωνία ολοκληρώθηκε). Και τις δύο φορές, συμφωνήθηκε κάτι που περιγραφόταν ασαφώς. Δεν θα υπήρχαν αυστηρά σύνορα, αλλά δεν υπήρξε συμφωνία για το τι σήμαινε αυτό.

    Ο κίνδυνος για το Ηνωμένο Βασίλειο είναι ότι η ΕΕ θα απορρίψει μια τρίτη μη ξεκάθαρη συμφωνία και θα επιμείνει ότι το τίμημα για μια συμφωνία ανοιχτών συνόρων, θα  αφορά είτε την Βόρεια Ιρλανδία είτε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο να παραμείνει εντός της τελωνειακής ένωσης (ή κάτι που θα μοιάζει πολύ με αυτό).

    Και τι θα γίνει μετά; Στο Westminster, εξελίσσεται ένα δράμα που μπορεί να εξελιχθεί σε κρίση. Ήδη, 24 Συντηρητικοί peers έχουν ψηφίσει μαζί με την αντιπολίτευση κατά των υπουργών στη Βουλή των Λόρδων, απαιτώντας μια δέσμευση ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα διατηρήσει την σχέση τελωνειακής ένωσης με την ΕΕ.

    Η ήττα στη Βουλή των Λόρδων δεν θα είναι θανάσιμη για την κυβέρνηση. Οι peers δεν εκλέγονται δημοκρατικά. Εκτός από πολύ σπάνιες περιστάσεις, οι διαφορές μεταξύ των δύο σωμάτων της Βουλής καταλήγουν με τους μη εκλεγμένους peers να υποχωρούν στους εκλεγμένους βουλευτές.

    Ωστόσο, οι επαναστάτες συντηρητικοί βουλευτές στη Βουλή των Κοινοτήτων έχουν υποβάλει τροπολογίες σε δύο νομοσχέδια σχετικά με το Brexit για να διατηρηθεί η σχέση τελωνειακής ένωσης με την ΕΕ μετά το Brexit. Αυτές οι ψηφοφορίες είναι πιθανές στις επόμενες εβδομάδες. Είναι πιθανό να είναι πολύ οριακές. Υπάρχει μια πραγματική προοπτική να ηττηθεί η κυβέρνηση.

    Πόσο άσχημο θα ήταν αυτό για την May; Τρομερό, αλλά έχει μια εναλλακτική. Θα μπορούσε να θεωρήσει τις ήττες στη Βουλή των Κοινοτήτων ως μια ευλογία. Η διατήρηση του Ηνωμένου Βασιλείου σε σχέση τελωνειακής ένωσης με την ΕΕ, θα είχε ως αποτέλεσμα να παραμείνουν τα ιρλανδικά σύνορα ανοιχτά. Θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια συμφωνία για το Brexit την οποία το Συμβούλιο της ΕΕ και τα βρετανικά και ευρωπαϊκά κοινοβούλια είναι πρόθυμα να δεχθούν -ακόμη και αν πολλοί συντηρητικοί βουλευτές υπέρ του Brexit την αντιπαθήσουν.

    Αυτή η πορεία ασφαλώς, δεν έρχεται χωρίς κίνδυνο. Θα χρειαστεί μια ευρύτερη συμφωνία εάν τα ιρλανδικά σύνορα παραμείνουν εντελώς ανοιχτά. Το Ηνωμένο Βασίλειο θα χρειαστεί να δεχτεί τουλάχιστον κάποιους από τους κανόνες της ενιαίας αγοράς, τόσο σε ό,τι αφορά τις επιχειρήσεις όσο και την ελευθερία κίνησης. Από μόνη της μια συμφωνία τελωνειακής ένωσης θα έβαζε τις σχέσεις Ηνωμένου Βασιλείου-ΕΕ στα μισά του δρόμου από ένα οικονομικά σκληρό Brexit σε ένα ομαλό Brexit με ανοιχτά σύνορα. Και όλοι γνωρίζουμε ότι το να σταματάμε στη μέση ενός πολυσύχναστου δρόμου, σπανίως είναι καλή ιδέα.

    Εάν το Ηνωμένο Βασίλειο ολοκληρώσει αυτή την πορεία, οι υποστηρικτές του brexit θα διαμαρτυρηθούν ότι έχει χαθεί η ουσία του Brexit, διότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα έχει πλήρη έλεγχο των δικών του υποθέσεων. Από την αντίθετη πλευρά, οι υποστηρικτές της παραμονής στην ΕΕ θα υποστηρίξουν ότι το Brexit θα είναι πλέον άσκοπο και ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα πρέπει να παραμείνει στην ΕΕ και να έχει λόγο στις αποφάσεις της. Το μόνο πράγμα στο οποίο θα συμφωνήσουν οι δύο πλευρές είναι ότι μια τέτοια έκβαση κάθε άλλο παρά τέλεια είναι. Αλλά όπως έχουν τώρα τα πράγματα, ένα τέλειο Brexit οποιουδήποτε είδους δεν φαίνεται εφικτό.

    Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://carnegieeurope.eu/strategiceurope/76208?lang=en
     

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων