Συνεχης ενημερωση

    carnegieeurope.eu

    Πέμπτη, 16-Ιουν-2016 10:32

    Οι πρόσφυγες δεν θα βυθίσουν την ΕΕ, το ευρώ ίσως

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου
    Οι πρόσφυγες δεν θα βυθίσουν την ΕΕ, το ευρώ ίσως

    του Jan Techau

    Αποτελεί η προσφυγική κρίση απειλή για την ύπαρξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης; Ακούγοντας τους σχολιαστές και τους πολιτικούς, αυτό φαίνεται να είναι η γενικότερη αίσθηση σήμερα. Τα πορώδη σύνορα επιτρέπουν την είσοδο σε πολλά ξένα σώματα, αυξάνουν το ρίσκο της τρομοκρατίας, τρέφουν τον λαϊκισμό, και υπονομεύουν την ταυτότητα των ντόπιων.

    Ή έτσι η ιστορία συνεχίζεται. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η προσφυγική κρίση που εξερράγη το 2015 έχει βιαίως πιέσει τα πολιτικά συστήματα της Ευρώπης να λύσουν ένα πρόβλημα που δημιουργήθηκε εν μέρει από χρόνια αμέλεια. Αλλά στην πραγματικότητα, δεν υπάρχει τίποτα ιδιαίτερα υπαρξιακό για την προσφυγική κρίση. Η πραγματική απειλή για την ΕΕ παραμένει η μη μεταρρυθμισμένη ευρωζώνη.

    Γιατί η προσφυγική κρίση δεν είναι μια υπαρξιακή κρίση; Με λίγα λόγια, διότι είναι ευρέως γνωστό τι πρέπει να γίνει, και ο συμβιβασμός είναι δυνατός. Η ΕΕ χρειάζεται να υιοθετήσει κάποιου είδους κοινού προτύπου ασύλου, να επισπεύσει τις διαδικασίες του ασύλου, να βελτιώσει τον έλεγχο στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, να βρει το κλειδί για την δίκαιη κατανομή των προσφύγων μεταξύ των 28 κρατών μελών, και να βελτιώσει τις σχέσεις με τις χώρες καταγωγής. Η ένωση πρέπει ακόμη να βελτιώσει την βοήθεια για χώρες που φιλοξενούν στρατιές προσφύγων, κυρίως την Ελλάδα και την Τουρκία.

    Και ενώ δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αυτά τα στοιχεία πολιτικής θα απαιτήσουν επώδυνες διαπραγματεύσεις και να καταπιούν κάποιοι την υπερηφάνειά τους, μπορούν να επιτευχθούν. Ορισμένα από αυτά βρίσκονται ήδη στα αρχικά στάδια υλοποίησης.

    Βοηθάει επίσης ότι η μετανάστευση είναι ένα πεδίο πολιτικής στο οποίο μπορεί να βρεθεί συμβιβασμός. Οι χώρες που δεν θέλουν να μοιραστούν το βάρος, μπορεί να τους ζητηθεί να πληρώσουν. Αυτό δεν είναι δημοφιλές, και οι αντίπαλοί του θα κάνουν μεγάλη φασαρία. Αλλά η νομισματοποίηση των ζητημάτων είναι ένα απο τα μικρά μυστικά του συμβιβασμού που οικοδομείται στις Βρυξέλλες, και δεν υπάρχει κανένας λόγος για τον οποίο δεν θα πρέπει να συμβεί αυτό εδώ, μόλις τελειώσουν όλες οι κραυγές.

    Ομοίως, αφού υποχωρήσει ο θόρυβος, οι Ευρωπαίοι θα αναγνωρίσουν ότι αυτό είναι ένα από τα ζητήματα που μπορούν να λύσουν μόνο από κοινού. Οι ειδικοί προβλέπουν ότι σημαντικά αυξημένοι αριθμοί προσφύγων θα καταφθάσουν στην Ευρώπη στις επόμενες δεκαετίες, κυρίως από την Αφρική. Όλη η ΕΕ θα επηρεαστεί από αυτό. Τι θα συμβεί όταν η Αφρική διπλασιάσει τον πληθυσμό της μέχρι το 2050 -χωρίς την οικονομική ανάπτυξη που χρειάζεται για να προσφέρει σε αυτούς τους ανθρώπους ένα μέλλον- είναι εύκολο να προβλεφθεί. Αυτοί που αναζητούν καλύτερες προοπτικές δεν θα πάνε στην Ρωσία. Και το κλείσιμο των εθνικών συνόρων θα είναι μάταιος κόπος. Είτε η είσοδος των μεταναστών θα ελεγχθεί από τις χώρες της ΕΕ μαζί, είτε δεν θα ελεγχθεί καθόλου. Τελικά, τα κράτη-μέλη της ΕΕ θα επιλέξουν τον έλεγχο, αν και θα χρειαστεί πολύ περισσότερος πόνος για να φτάσουμε εκεί.

    Το πιο σημαντικό ωστόσο, το δύσκολο θέμα της ταυτότητας, το οποίο οδηγεί τόσους πολλούς ανθρώπους να πιστέψουν ότι οι πρόσφυγες θα καταστρέψουν την ΕΕ, δεν είναι καν ένα ζήτημα της ΕΕ. Η ενσωμάτωση των μεταναστών δεν μπορεί και δεν θα γίνει μια ενιαία ευρωπαϊκή πολιτική. Αυτό ακούγεται μπανάλ, αλλά δεν είναι. Στο ερώτημα του ποιος μπορεί να γίνει πολίτες, τα κράτη-μέλη έχουν και θα κρατήσουν, την πλήρη κυριαρχία. Το δηλητήριο της πολιτικής ταυτότητας μπορεί να χρησιμοποιηθεί και να κακοποιηθεί, και σίγουρα θα γίνει, αλλά στο τέλος δεν χρειάζεται να σταθεί εμπόδιο στον δρόμο της τεχνικής λύσης.

    Επομένως, εάν η προσφυγική κρίση μπορεί να γίνει διαχειρίσιμη, γιατί η μη μεταρρυθμισμένη ευρωζώνη είναι τόσο πολύ πιο επικίνδυνη;

    Διότι σε αντίθεση με τους πρόσφυγες και την ενσωμάτωση, για το ευρώ, δεν μπορούν να διαχωριστούν οι διαφορετικές κουλτούρες της ΕΕ. Αντιθέτως, θα πρέπει με κάποιον τρόπο να συγχωνευτούν. Εάν το ευρώ υποτίθεται ότι θα επιβιώσει, οι οικονομικές και εμπορικές κουλτούρες και παραδόσεις του Νότου και του Βορρά θα πρέπει να συμβιβαστούν και να ενωθούν. Αυτό πάει πολύ πιο μακριά από μια τεχνική λύση. Αυτό θα απαιτήσει πολιτικό συμβιβασμό σε πρωτοφανή κλίμακα στην ιστορία της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

    Το κλειδί για την επιβίωση του ευρώ είναι η δημιουργία μιας πλήρους δημοσιονομικής ένωσης μεταξύ των χωρών που μοιράζονται το κοινό νόμισμα. Ουσιαστικά, η ευρωζώνη θα πρέπει να μετατραπεί σε μια πολιτική ένωση, στην οποία οι δημοσιονομικές πολιτικές, το αληθινό σήμα κατατεθέν της εθνικής κυριαρχίας, θα πρέπει να επικοινωνηθει.

    Για να δημιουργηθεί μια τέτοια δημοσιονομική ένωση, η Γερμανία και η Γαλλία, και οι αντίστοιχοι σύμμαχοί τους, θα πρέπει να συμφωνήσουν σε ένα σύστημα μεταβιβάσεων, αμοιβαιοποίησης του χρέους, δημοσιονομικής εποπτείας και ορίων στις δαπάνες. Ευρύτερα, θα πρέπει να αποφασίσουν πόσος κρατικός παρεμβατισμός είναι υγιής για έναν λειτουργικό καπιταλισμό. Πόσο φιλελεύθερες θα πρέπει να είναι οι αγορές εργασίας; Πόσο θα πρέπει να δουλεύουν οι άνθρωποι, σε εβδομαδιαία βάση και πότε να παίρνουν σύνταξη; Ποιο είναι ένα λογικό φορολογικό καθεστώς για την τόνωση των επιχειρήσεων και τον εξοπλισμό του κράτους με τα κεφάλαια που είναι απαραίτητα για να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους; Ίσως το κυριότερο, τα μέλη της ευρωζώνης πρέπει επίσης να διευκρινίσουν πώς μπορεί να νομιμοποιηθεί δημοκρατικά μια ενοποιημένη δημοσιονομική προσέγγιση. Θα πρέπει να εξετάσουν εάν τα εθνικά κοινοβούλια είναι αρκετά, είτε η ευρωζώνη χρειάζεται το δικό της ξεχωριστό νομοθετικό σώμα.

    Με άλλα λόγια, για να επιβιώσει το ευρώ, χρειάζεται δραματικά περισσότερη Ευρώπη. Περισσότερη ολοκλήρωση κανείς; Madame Le Pen; Mijnheer Wilders; Herr Strache;

    Κάθε ένα από αυτά τα ζητήματα είναι πιο δηλητηριώδες πολιτικά από τα λιγο-πολύ τεχνικά ζητήματα της προσφυγικής κρίσης. Επίσης, τη χρονική στιγμή δεν είναι καλή. Τα κύματα σοκ από το επερχόμενο δημοψήφισμα της Βρετανίας για την συμμετοχή στην ΕΕ, ανεξαρτήτως αποτελέσματος, θα ηχούν καιρό μετά την 23η Ιουνίου. Και μετά από αυτό, οι έρχονται οι εκλογές στη Γαλλία και στη Γερμανία το 2017. Δεν θα γίνουν πολλά πριν βγουν όλα αυτά από την μέση. ΚΑι ενώ περνάει όλο και περισσότερος χρόνος χωρίς καμία ενέργεια, το διαρθρωτικό ελάττωμα στην ευρωζώνη, μια ενοποιημένη νομισματική ένωση χωρίς πολιτική ένωση, θα συνεχίσει το καταστροφικό της έργο.

    Και για αυτό οι πρόσφυγες, τελικά, θα φέρουν την Ευρώπη πιο κοντά, ενώ το ευρώ θα μπορούσε να διασπάσει την ένωση.

    Μπορειτε να δείτε το κείμενο εδώ: http://carnegieeurope.eu/strategiceurope/?fa=63801

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ