Συνεχης ενημερωση

    Τετάρτη, 15-Νοε-2017 01:01

    Η ρωσική οικονομία αναπτύσσεται με δανεικά

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

     

    Του Leonid Bershidsky

    Χωρίς νέες ιδέες από μια τεχνοκρατική κυβέρνηση που περιορίζεται από την εμφανή αδιαφορία του Προέδρου Vladimir Putin, η ρωσική οικονομία εξαρτάται και πάλι από τους καταναλωτές, οι οποίοι δανείζονται περισσότερο για να αγοράσουν ακίνητα και εισαγόμενα προϊόντα. Η ανάπτυξη είναι πραγματική, αλλά είναι επίσης πενιχρή. Και θα είναι δύσκολο να διατηρηθεί χωρίς μεγαλύτερες αλλαγές.

    Τη Δευτέρα, η Rosstat, η επίσημη στατιστική υπηρεσία της Ρωσίας, ανακοίνωσε ότι το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν της χώρας αυξήθηκε κατά 1,8% στο τρίμηνο έως τα τέλη Σεπτεμβρίου. Το μέγεθος είναι χαμηλότερο από τις συγκλίνουσες εκτιμήσεις του Bloomberg για ρυθμό ανάπτυξης 1,9% και βραδύτερο από το 2,5% που καταγράφηκε τους  προηγούμενους τρεις μήνες. Η τιμή του πετρελαίου αυξήθηκε κατά 20% κατά τη διάρκεια του τριμήνου, αλλά τα στατιστικά δεν θα συλλάβουν τη σχετική ανάπτυξη νωρίτερα από το τέταρτο τρίμηνο. Μέχρι στιγμής φέτος, ο Ρώσος καταναλωτής παίρνει ως επί το πλείστον τα εύσημα για την οικονομική ανάπτυξη. Μετά από τρία δύσκολα χρόνια - κατά τη διάρκεια των οποίων το πετρέλαιο βυθιζόταν και το ρούβλι υποτιμήθηκε πολύ- οι καταναλωτές αγοράζουν και πάλι πράγματα. Δυστυχώς, τα περισσότερα από τα πράγματα που αγοράζουν οι Ρώσοι δεν κατασκευάζονται στη Ρωσία. 

    Η σταθερότητα του ρουβλίου (κερδίζει περίπου 1% έναντι του αμερικανικού δολαρίου μέχρι στιγμής φέτος) και ο χαμηλός πληθωρισμός (οι αναλυτές που συμμετείχαν σε έρευνα του Bloomberg προβλέπουν ότι θα μειωθεί σχεδόν κατά το ήμισυ στο 3,8% φέτος) συνέβαλαν στην τόνωση των καταναλωτών, παρά το γεγονός ότι τα διαθέσιμα εισοδήματα μειώθηκαν στο τρίμηνο. Τα νοικοκυριά παρολ'αυτά επιλέγουν να εκτεθούν σε περισσότερο δανεισμό.

    Το 2015 και το 2016, το χρέος των νοικοκυριών κινήθηκε πτωτικά καθώς τα επιτόκια και τα "κόκκινα" δάνεια εκτοξεύτηκαν. Μέχρι το τέλος του 2016, περίπου το 20% των καταναλωτικών δανείων ήταν μη εξυπηρετούμενα, σύμφωνα με την Κεντρική Τράπεζα. Οι τράπεζες που τα είχαν εκδώσει μεταρρύθμισαν τα δανειακά τους προγράμματα και άρχισαν να εξετάζουν τους δανειολήπτες με αυξημένη καχυποψία. Ωστόσο, φέτος, η Κεντρική Τράπεζα μείωσε το βασικό επιτόκιο από 10% σε 8,25% και οι τράπεζες δεν μπόρεσαν να αντισταθούν στον πειρασμό να προσφέρουν περισσότερα κεφάλαια σε ιδιώτες δανειολήπτες. Με τα επιτόκια των στεγαστικών δανείων σε ιστορικό χαμηλό και τα καταναλωτικά δάνεια να είναι και πάλι προσιτά, οι Ρώσοι έχουν καλούς λόγους να "ψηθούν" για ένα δάνειο.

    Μείνετε ψύχραιμοι και δανειστείτε περισσότερο
    Η επέκταση των δανείων προς ιδιώτες σε ετήσια βάση στη Ρωσία

     

    View

     

    Η Κεντρική Τράπεζα δεν δηλώνει ανήσυχη διότι ο δανεισμός των καταναλωτών αυξάνεται μόνο κατά 2,5% περίπου επί του μηνιαίου κύκλου εργασιών του λιανικού εμπορίου -αυτό δεν αρκεί, σύμφωνα με τους αναλυτές της, για να ανεβάσει τον πληθωρισμό. Οι ρωσικές τράπεζες έχουν συνολικό χαρτοφυλάκιο στεγαστικών δανείων ύψους περίπου 5,5% του ΑΕΠ, έναντι 20% στην Πολωνία. Ωστόσο, υπάρχουν ενδείξεις ότι η Κεντρική Τράπεζα βλέπει να εκκολάπτεται μια φούσκα, τουλάχιστον στην αγορά ενυπόθηκων δανείων. Αρχής γενομένης αυτό το μήνα, χρειάστηκαν δραστικά υψηλότερα αποθεματικά έναντι των στεγαστικών δανείων με προκαταβολή κάτω του 20%.

    Εκτός από την απουσία αύξησης του εισοδήματος, που καθιστά την αύξηση του χρέους επικίνδυνη, η Κεντρική Τράπεζα αντιμετωπίζει κι ένα άλλο πρόβλημα. Τους τελευταίους μήνες, αναγκάστηκε να αναλάβει τον έλεγχο δύο μεγάλων τραπεζών –των Otkritie και B&N- με αθροιστική "τρύπα" τουλάχιστον 12 δισ. δολαρίων. Οι ιδιωτικές ρωσικές τράπεζες δυσκολεύονται να ανταγωνιστούν τα κρατικά μεγαθήρια Sberbank και VTB χωρίς να αναλάβουν υπερβολικό κίνδυνο. Περισσότερες καταρρεύσεις θα πιέσουν τους πόρους της κεντρικής τράπεζας.

    Οι κρατικές τράπεζες, που χτυπήθηκαν με δυτικές κυρώσεις και έτσι στερήθηκαν τα φτηνά δάνεια της Δύσης που τροφοδότησαν την προηγούμενη έκρηξη των δανείων κατά τη δεκαετία του 2000, έχουν τα δικά τους προβλήματα: δεν διαθέτουν ρευστότητα. Η VTB θα αντιμετώπιζε πρόβλημα στο τρίτο τρίμηνο χωρίς τις τεράστιες καταθέσεις της κυβέρνησης.

    Η Ρωσία χρειάζεται καλύτερες πηγές ανάπτυξης από ό,τι ο δανεισμός των νοικοκυριών. Η κυβέρνηση έχει στηριχτεί στην αύξηση των ιδιωτικών επενδύσεων, η οποία ήταν απροσδόκητα ισχυρή κατά το δεύτερο τρίμηνο. Αλλά για να υλοποιηθούν περισσότερες επενδύσεις, η Ρωσία πρέπει να αναπτύξει περισσότερες εξαγωγικές ικανότητες, όπως έχει κάνει με αγροτικά προϊόντα όπως το σιτάρι. Οι υψηλές τιμές του πετρελαίου έχουν αποθαρρύνει ιστορικά αυτό το είδος διαφοροποίησης και το αργό, σε επίπεδο άνω των 63 δολαρίων το βαρέλι, είναι πολύ πιο ακριβό από τα 40 δολάρια που η ρωσική κυβέρνηση είχε προϋπολογίσει για το τρέχον έτος. Είναι ακόμη αρκετά υψηλό ώστε η χώρα να ξεκινήσει να διοχετεύει χρήματα πίσω στα αποθεματικά της κεφάλαια.

    Ο Ρώσος πρόεδρος Vladimir Putin ήταν πάντα εξαιρετικά τυχερός. Η ρωσική οικονομία επέστρεψε στην ανάπτυξη και οι καταναλωτές έχουν καθησυχαστεί από τον χαμηλό πληθωρισμό και από ένα σταθερό νόμισμα ακριβώς την ώρα που ετοιμάζεται να διεκδικήσει τέταρτη θητεία το επόμενο έτος. Ωστόσο, η διατήρηση ακόμη και αυτού του μικρού επιπέδου ανάπτυξης για άλλα έξι χρόνια χωρίς διαρθρωτικές αλλαγές θα αποτελέσει πρόκληση. Ο Putin ενδιαφέρεται ελάχιστα να εξηγήσει πώς θα το αντιμετωπίσει εστιάζοντας περισσότερο στο σύνθετο γεωπολιτικό παιχνίδι που παίζει. Είτε πρόκειται για τακτικό είτε για στρατηγικό παιχνίδι, η ρωσική οικονομία έχει ανάγκη από μια συνεκτική στρατηγική, καθώς συνεχίζει να τσουλάει με ένα μείγμα ελπίδας, τύχης, πετρελαίου και σιτηρών.

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ