Συνεχης ενημερωση

    Πέμπτη, 26-Απρ-2018 00:05

    Τι εμποδίζει μέχρι και 3,5 τρισ. δολάρια να επαναπατριστούν στις ΗΠΑ;

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Στέλιου Ορφανάκη

    Όταν ο Πρόεδρος των Η.Π.Α περνούσε πριν μερικούς μήνες το νέο φορολογικό νομοσχέδιο, το οποίο έχει μπει σε ισχύ από τις αρχές του 2018, έλεγε ότι οι λιγότεροι εταιρικοί φόροι θα οδηγήσουν σε επαναπατρισμό ενός πολύ μεγάλου μέρους των εταιρικών κεφαλαίων – μετρητών – που κάθεται κυριολεκτικά ακίνητο σε εταιρείες εκτός Η.Π.Α (offshores). Επιπλέον ισχυριζόταν ότι αυτή η κίνηση θα αύξανε τις νέες επενδύσεις, την παραγωγικότητα και εν τέλει θα δημιουργούσε περισσότερες δουλειές στις Η.Π.Α. Σύμφωνα δε με αναλυτές της Merrill Lynch Bank of America τα υποψήφια κεφάλαια υπολογίζονται στα 3,5 τρισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ. Κι ενώ όλοι ανέμεναν από τις αρχές του 2018 να βρέχει "εισαγόμενα" δολάρια, έκλεισε το πρώτο τρίμηνο του έτους και τα κεφάλαια που έχουν επαναπατριστεί ήταν πολύ λιγότερα από όσα αναμένονταν.

    Η αλήθεια είναι ότι πολλοί αναλυτές αιφνιδιάστηκαν και άλλοι προβληματίστηκαν για ποιους λόγους δεν εκμεταλλεύτηκαν οι εταιρείες από το πρώτο τρίμηνο του 2018 την ευκαιρία να επαναπατρίσουν τα κεφάλαια τους πληρώνοντας μια κι έξω –one-off payment –15,5% για τα μετρητά και 8% για τις λιγότερο εύκολα ρευστοποιήσιμες επενδύσεις τους (illiquid investments). Σκοπός του άρθρου είναι να δούμε που φαίνεται να έχει κολλήσει ο επαναπατρισμός των κεφαλαίων παρόλη τη θηριώδη μείωση του εταιρικού φόρου κατά 40% από ό,τι ίσχυε το 2017 – δείτε το ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 1–και ποια πιθανόν θα είναι η επόμενη κίνηση του κ. Τραμπ ώστε να άρει το αδιέξοδο που θα δημιουργηθεί στον κρατικό προϋπολογισμό του 2018, εφόσον δεν έρθουν τα κεφάλαια που αναμένονται. 

    pin


     
    Πριν μπω στο κύριο μέρος του άρθρου, θα ήθελα να παραθέσω ένα σχόλιό μου αναφορικά με τις προσδοκίες του Προέδρου από τον επαναπατρισμό των κεφαλαίων. Η εκτίμηση μου λοιπόν είναι ότι ο επαναπατρισμός των κεφαλαίων δεν είναι ικανός να φέρει νέες επενδύσεις και νέες θέσεις εργασίας, αφού όπως είναι ευρέως γνωστό,  όλες οι επενδυτικές αποφάσεις των εταιρειών είναι βασισμένες στο κόστος κεφαλαίου (cost of capital) και στην απόδοση των ιδίων κεφαλαίων ROE (Return On Equity) που μπορεί η επένδυση να παράγει και όχι στη διαθεσιμότητα των μετρητών. Πόσο μάλλον όταν οι αποδόσεις των εταιρικών ομολόγων είναι σε ιστορικά χαμηλά και η αγορά μετοχών -και γενικά αυτό που χαρακτηρίζουμε assets market value- βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα. Το πρόβλημα σήμερα των περισσότερων διεθνών εταιρειών στις Η.Π.Α δεν είναι η χρηματοδότηση νέων επενδύσεων αλλά η εύρεση νέων εγχειρημάτων ώστε να εκμεταλλευτούν το φθηνό και σε επάρκεια κεφάλαιο, τουλάχιστον το χρηματικό.

    Επιστρέφοντας τώρα στο κύριο θέμα μας, η ιστορία της εξαγωγής των εταιρικών κερδών εκτός Η.Π.Α έχει τις ρίζες της στο 1990 και ο λόγος ήταν και παραμένει η αποφυγή των εγχώριων φόρων. Φυσικά σήμερα, αν και η φορολογική πολιτική του κ. Τραμπ τιμολογεί φθηνά την επιστροφή των κεφαλαίων αυτών, η μεγάλη πλειονότητα των εταιρειών καθυστερούν τον επαναπατρισμό τους,προφανώς γιατί υπάρχουν άλλοι λόγοι που αυξάνουν το πιθανό τελικό κόστος. Ένας βασικός λόγος φαίνεται να είναι η Υπηρεσία Εσωτερικών Εσόδων (Internal Revenue Service - IRS).

    Τον Ιανουάριο του 2017 το Ανώτατο Δικαστήριο στις Η.Π.Α απέρριψε ακόμα και την ακρόαση που ζήτησε η εταιρεία Dow Chemical για να δικαιολογήσει φοροαπαλλαγή πάνω από 1 δισ. δολάρια την οποία κακώς είχε πάρει σύμφωνα με το IRS. Το πρόστιμο αφορούσε ενέργειες για αποφυγή και απόκρυψη φόρων από συναλλαγές που έγιναν το 1993-1997 και 1998-2003 μέσω των νομικών οντοτήτων  Chemtech I και Chemtech II που χρησιμοποιούνταν για προστασία από φόρους (tax shelters).

    Φυσικά η εταιρεία Dow Chemical, που πλέον έχει συγχωνευθεί με την DuPont και ονομάζεται Dow και διαπραγματεύεται στο NYSE με κωδικό DWDP, είναι μια από τις εκατοντάδες των επιχειρήσεων οι οποίες έχουν πραγματοποιήσει συναλλαγές με εταιρείες εκτός ΗΠΑ –offshores– για να κρύψουν έσοδα και κέρδη. Φανταστείτε την έκπληξη των εταιρειών αυτών μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου για την εταιρεία Dow. Άλλο παράδειγμα που μου έρχεται στο μυαλό είναι η εταιρεία General Electric (διαπραγματεύεται στο NYSE με κωδικό GE) η οποία κι αυτή διώκεται από την πανίσχυρη Υπηρεσία Εσωτερικών Εσόδων των ΗΠΑ (IRS) για παράνομη συναλλαγή "asset sale"με off shore εταιρεία.

    Το 2018 ξεκινά μία νέα εποχή για τους εταιρικούς φόρους στις ΗΠΑ αλλά θα πρέπει να στηριχτεί σε ένα τεράστιο παρελθόν από φορολογικές υποχρεώσεις, που με τον Α ή Β τρόπο όλες ή έστω το 99% των εταιρειών, που θέλησαν να τις αποφύγουν, βρήκαν διαφυγή με τις εξωχώριες εταιρείες. Το θέμα είναι πόσες από αυτές τις εταιρείες νιώθουν τη σιγουριά ότι όλα όσα έκαναν εκτός ΗΠΑ είναι σύμφωνα με το γράμμα του φορολογικού νόμου που υπηρετεί το IRS; Νομίζω όλοι έχουμε την ίδια απάντηση: πολύ λίγες.

    Σε κάθε περίπτωση όσες εταιρείες επιλέξουν τον επαναπατρισμό κεφαλαίων θα πρέπει το σκεφτούν διπλά διότι θα είναι εκτεθειμένες στο IRS αν έχουν διαπράξει κατά το παρελθόν αποφυγή φόρου με μη νόμιμο τρόπο. Οι εταιρείες Dow και General Electric που ανέφερα παραπάνω θα απαιτηθεί να πληρώσουν φόρο που δεν πλήρωσαν, τόκους και πρόστιμα. Και μπορεί όσον αφορά τις ποινικές ευθύνες για τους εμπλεκόμενους διευθυντές αλλά και τους νομικούς συμβούλους που είχαν σχέση με τις συναλλαγές των παραπάνω δύο εταιρειών να μην στοιχειοθετήθηκαν αλλά ποιος εγγυάται τι θα συμβεί στις επόμενες εταιρείες που θα "τσιμπήσει" το IRS;

    Αν και αρκετοί αναλυτές αναμένουν ότι το δεύτερο τρίμηνο θα αρχίσει να φαίνεται η ροή των κεφαλαίων το αξιοσημείωτο είναι πως δεν υπάρχουν σημάδια ότι κάτι έχει αλλάξει δραματικά. Λαμβάνοντας υπόψη ότι μόνο το 40% αυτών των κεφαλαίων είναι σε Αμερικάνικα δολάρια θα έπρεπε ήδη να έχουν ξεκινήσει κάποιες αναταράξεις στις αγορές συναλλάγματος. Όμως αν δούμε τις ισοτιμίες του δολαρίου με τα κυριότερα νομίσματα εύκολα διαπιστώνεται ότι το δολάριο ($), που θεωρητικά θα έπρεπε να "εκτοξευτεί" από τον επαναπατρισμό των κεφαλαίων, συνεχίζει τις πολύ χαμηλές πτήσεις – δείτε ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 2. Μάλιστα στα τέλη Μαρτίου του 2018 συμπλήρωσε το πέμπτο συνεχόμενο τρίμηνο απωλειών σύμφωνα με τον δείκτη WSJ Dollar Index ο οποίος μετράει το δολάριο σε σχέση με 16 άλλα νομίσματα. 

    pin

     

    Ο Πρόεδρος Τραμπ σε λίγους μήνες θα πρέπει να πάρει αποφάσεις, αν δεν έρθουν τα χρήματα που έχει εκτιμήσει το οικονομικό του επιτελείο. Ο προϋπολογισμός της υπερδύναμης είναι ήδη επιβαρυμένος από την πλευρά των εσόδων με τις ρυθμίσεις της νέας φορολογικής μεταρρύθμισης, ενώ το Δημόσιο Χρέος δεν αφήνει μεγάλα περιθώρια για να καλύπτονται τέτοια ανοίγματα. Η μόνη λύση που βλέπω ότι θα μπορούσε να δουλέψει και να επαναπατριστεί στις Η.Π.Α το μεγαλύτερο μέρος από τα 3.5 τρισεκατομμύρια δολάρια είναι να δοθεί φορολογική αμνηστία. Μπορεί να το κάνει ο Πρόεδρος Τραμπ; Ναι, μπορεί να το κάνει.

    Καταλήγουμε λοιπόν στο συμπέρασμα ότι: Τα αποτελέσματα του επαναπατρισμού κεφαλαίων από offshore εταιρείες μπορεί να αποδειχθούν σε αρκετές περιπτώσεις πολύ επώδυνα τόσο για τους Διευθυντές των εταιρειών όσο και τους μετόχους. Ιδιαίτερα αν δεν υπάρξει κάποια φορολογική αμνηστία. Πάντως το μόνο σίγουρο είναι ότι όσες εταιρείες, που έχουν έδρα στις Η.Π.Α, επαναπατρίσουν τα κεφάλαια τους - με το ισχύον νομικό καθεστώς- εύκολα θα μπορούν να ισχυριστούν ότι λειτούργησαν με νόμιμο τρόπο, τόσο εντός έδρας όσο και εκτός έδρας. Η μόνη, μέχρι τη στιγμή που ολοκλήρωσα το άρθρο μου, από τις πολύ μεγάλες εταιρείες που δήλωσε ότι θα επαναπατρίσει το σύνολο σχεδόν των χρηματικών της διαθεσίμων, αξίας περίπου 252 δισεκατομμυρίων δολαρίων, είναι η Apple. 

    * Ο κ. Στέλιος Ορφανάκης είναι Καθηγητής (M.Sc) Φυσικών και Θετικών Επιστημών στη Δημόσια Εκπαίδευση, έχει εξειδικευθεί στην Τραπεζική Διοίκηση και σε Παράγωγα Προϊόντα, έχει εργαστεί και ως Επενδυτικός Σύμβουλος στην Ιδιωτική Τραπεζική (Alpha Private Bank – Όμιλος ALPHA BANK). Συμμετέχει στις επιτροπές: I) Οικονομίας & Ανάπτυξης και II) Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων της Νέας Δημοκρατίας.
     

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ