Συνεχης ενημερωση

    Δευτέρα, 13-Φεβ-2017 00:07

    Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια και οι ευκαιρίες που προσφέρουν στη νέα, γενναία Ελλάδα

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Iain Watt

    Οι ελληνικές τράπεζες κατέχουν το εντυπωσιακό ποσό των 108 δισ. ευρώ σε μη εξυπηρετούμενα δάνεια (NPLs) που αντιστοιχεί σε ποσοστό 43,5% επί του συνόλου των δανείων1. Η έκθεση αυτή αυξάνεται, την ώρα που ο αντίστοιχος μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν ξεπερνά το 6% και καταγράφει πτωτική τάση. Το ευχάριστο νέο είναι ότι τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια έχουν ποσοτικοποιηθεί και επαληθευτεί από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) και τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό (SSM), συνεπώς υπάρχει ένα σημείο αναφοράς για τον καθορισμό στόχων διαχείρισής τους.

    Έως τις 31 Δεκεμβρίου του 2019, τα 108 δισ. ευρώ θα πρέπει να μειωθούν κατά 41 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 28 δισ. ευρώ θα πρέπει να αναδιαρθρωθούν -ένας φιλόδοξος στόχος από κάθε άποψη, ωστόσο η ΕΚΤ και ο SSM είναι αυτοί που αποφασίζουν και η Ελλάδα έχει συμφωνήσει.
     
    Οι άμεσες ξένες επενδύσεις στην Ελλάδα έχουν συρρικνωθεί καθώς ο δείκτης των μη εξυπηρετούμενων δανείων έχει αυξηθεί και μέχρις ότου οι τράπεζες μειώσουν την έκθεσή τους και αρχίσουν να δανείζουν υπεύθυνα, το αδάμαστο ελληνικό επιχειρηματικό πνεύμα θα παραμένει εγκλωβισμένο και οι επενδυτές θα στρέφονται αλλού. Δεν υπάρχει μαγική λύση.

    Η αναδιάρθρωση χρέους 28 δισ. ευρώ και των κατόχων του θα είναι τεράστια πρόκληση. Με το κατάλληλο επίπεδο ανεξάρτητης επαγγελματικής υποστήριξης, ένα λειτουργικό ρυθμιστικό πλαίσιο και τη δέσμευση των τραπεζών, μπορεί να επιτύχει. Υπάρχουν χιλιάδες επιχειρήσεις, ιδίως μικρομεσαίες, οι οποίες αξίζει να σωθούν μέσω της έγκαιρης αναδιάρθρωσης με τη στήριξη των πιστωτριών τραπεζών. Αυτές θα πρέπει να εντοπιστούν άμεσα και να προστατευτούν από την κατάρρευση.

    Τα δάνεια των 28 δισ. ευρώ που θα πρέπει να αναδιαρθρωθούν μέχρι το 2019, κατά μέσο όρο καταγράφονται ως μη εξυπηρετούμενα σε τρεις τράπεζες (κοινούς πιστωτές). Τα νέα διοικητικά συμβούλια των τεσσάρων κορυφαίων τραπεζών -Alpha, Eurobank, Πειραιώς και Εθνική Τράπεζα- έχουν εντολή να εκτελέσουν το σχέδιο μείωσης των NPL. Μία από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν είναι να βρουν συναινετικές λύσεις μέσα από τις κοινές επιτροπές των τραπεζών για τα NPL. Χρειάζεται αποφασιστική δράση. Mπορεί να γίνει.

    Είναι θεμελιώδους σημασίας να υπάρχουν το κατάλληλο νομοθετικό πλαίσιο, οι σχετικές τραπεζικές δεξιότητες και η συναινετική προσέγγιση από όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Η Ελλάδα δεν είναι η μόνη ευρωπαϊκή χώρα που βρέθηκε αντιμέτωπη με τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια μετά την παγκόσμια οικονομική κρίση. Το Μάρτιο του 2014, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε όλα τα κράτη-μέλη να θεσπίσουν νόμους που θα κινούνται "προς το να ενθαρρύνουν τις βιώσιμες επιχειρήσεις να προχωρούν έγκαιρα σε αναδιάρθρωση του δανεισμού, ούτως ώστε να αποφεύγεται η πτώχευση". Τον Νοέμβριο του 2016, η σύσταση δημοσιεύτηκε ως τελική πρόταση και τώρα αναμένεται να οδηγήσει σε υποχρεωτική Οδηγία για τα κράτη-μέλη, η οποία κατά πάσα πιθανότητα θα τεθεί σε ισχύ έως το 2018. Η πρόταση της Κομισιόν έχει μεγάλες προεκτάσεις στο πεδίο της προπτωχευτικής συναινετικής αναδιάρθρωσης. Η Ελλάδα μπορεί να αξιοποιήσει την πρωτοβουλία της Κομισιόν, καταρτίζοντας παράλληλα το δικό της κανονιστικό πλαίσιο για την προστασία των επιχειρήσεων και την αναζωπύρωση της οικονομίας της.

    Περίπου μία στις τέσσερις περιπτώσεις πτώχευσης στην ΕΕ περιλαμβάνουν διασυνοριακούς πιστωτές και οφειλέτες, συνεπώς εύλογα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει θέσει ως προτεραιότητα τον εκσυγχρονισμό των κανόνων περί αφερεγγυότητας2 για να προωθήσει μια συνεπή και απλή προσέγγιση για την αποφυγή της πτώχευσης. Η Ελλάδα έχει λόγο στην εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, με τους νέους κανόνες να εξασφαλίζουν ορισμένες σαφείς βελτιώσεις, όπως:

    •Εργαλεία έγκαιρης προειδοποίησης για τον εντοπισμό μιας επιχείρησης σε επιδεινούμενη κατάσταση
    •Έγκαιρη αναδιάρθρωση των βιώσιμων επιχειρήσεων
    •Ανάσα για τις επιχειρήσεις πριν από την επιβολή καταναγκαστικών μέτρων
    •Περιορισμός των εξουσιών των πιστωτών μειοψηφίας ώστε να μην κρατούν την αναδιάρθρωση σε ομηρία
    •Παροχή πρόσβασης σε νέα χρηματοδότηση
    •Μείωση χρόνου και κόστους των δικαστικών διαδικασιών
    •Συντόμευση της περιόδου απαγόρευσης επιστροφής σε επιχειρηματική δράση για τους έντιμους, υπερχρεωμένους επιχειρηματίες

    Τα παραπάνω ευθυγραμμίζονται με την ελληνική κατάσταση. Μετά την επικύρωση του νόμου 4354/2015 που άνοιξε το δρόμο για την πώληση των χρτοφυλακίων των NPL σε μη τραπεζικές οντότητες, υπήρξε μια σταθερή ροή νομοθετικών αλλαγών που αποσκοπούσαν στην διευκόλυνση της αναδιάρθρωσης του τραπεζικού τομέα και τη στήριξη του προγράμματος των NPL. Πιο πρόσφατα, ο ελληνικός Πτωχευτικός Κώδικας τροποποιήθηκε ώστε να περιλαμβάνει το νέο Κεφάλαιο 6 που αναθεωρεί την προπτωχευτική διαδικασία εξυγίανσης. Το νέο κείμενο παρέχει προστασία στις επιχειρήσεις, ώστε να μπορούν να καταρτίσουν σχέδια αναδιάρθωσης καθώς επίσης και στα στελέχη των τραπεζών που θα λάβουν αποφάσεις για διαγραφές και "κουρέματα" δανείων. Μέχρι σήμερα, το προσχέδιο δεν έχει γίνει νόμος, θέτοντας τροχοπέδη στο πρόγραμμα μείωσης των NPL.

    Το κατάλληλο ρυθμιστικό πλαίσιο είναι ουσιαστικής σημασίας για την αποτελεσματική και έγκαιρη αντιμετώπιση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, ωστόσο για τη δημιουργία πραγματικής αξίας χρειάζονται και κατάλληλες δεξιότητες για την ανάκαμψη και αυτές είναι διαθέσιμες μέσω επαγγελματικών φορέων, όπως ο διεθνώς διαπιστευμένος οργανισμός Turnaround Management Association (https://turnaround.org).

    Οι επιχειρήσεις που αδυνατούν για οποιονδήποτε λόγο να αντεπεξέλθουν στις υποχρεώσεις τους χρειάζονται έγκαιρη παρέμβαση των ειδικών, εάν πρόκειται να ευθυγραμμίσουν τα συμφέροντα του οφειλέτη και του πιστωτή και να εξασφαλίσουν τις συμφωνίες που απαιτούνται για την υποστήριξη μιας αναδιάρθρωσης.

    Η πιο εύκολη πρακτική είναι να οδηγήσει κανείς μια επιχείρηση που αντιμετωπίζει προβλήματα σε εκκαθάριση. Εξαιτίας της ευκολίας αυτής, κάθε χρόνο περίπου 200.000 επιχειρήσεις σε όλη την ΕΕ οδηγούνται σε πτώχευση, αφήνοντας χωρίς δουλειά περισσότερους από 1,7 εκατομμύρια ανθρώπους. Το αποτέλεσμα είναι η απώλεια αξίας, αντί να χρησιμοποιείται η κατάλληλη νομοθετική πλατφόρμα που θα καθιστά εφικτή την έγκαιρη αναδιάρθρωση που προστατεύει την αξία και δίνει μια δεύτερη ευκαιρία στις βιώσιμες επιχειρήσεις.
     
    Εάν οι τράπεζες δεχτούν τη στήριξη των εμπειρογνωμόνων και δράσουν συνεργατικά για την αποτελεσματική λήψη αποφάσεων, οι καλές ελληνικές επιχειρήσεις θα σωθούν και οι θέσεις εργασίας θα διασφαλιστούν.

    Οι διεθνείς κεφαλαιαγορές αρχίζουν να έχουν ολοένα περισσότερο την αίσθηση του φοίνικα που αναγεννάται. Οι επιτυχημένες ιστορίες ανάκαμψης μπορούν να προσελκύσουν επενδύσεις. Είναι ώρα για δράση.

    1Briefing Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου "Nonperforming loans in the Banking Union: stocktaking and challenges.

    2Έκθεση Ευρωπαϊκής Επιτροπής "Early restructuring and a second chance for entrepreneurs. A modern and streamlined approach to business insolvency"

    *Ο Iain Watt είναι managing director της BM&T, εταιρείας International Turnarounds και Restructuring με έδρα το Λονδίνο (www.bmandt.eu)

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    Ροή Ειδήσεων

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ